Kontent qismiga oʻtish

Qino muhofazasi

Koordinatalari: 26°12′32.4″N 32°46′4.8″E / 26.209000°N 32.768000°E / 26.209000; 32.768000
ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Qino muhofazasi

arabcha: محافظة قنا‎‎
Muḥāfāzah Qinā
Muhofaza
Skyline of Qino muhofazasi
Qino muhofazasi
Bayroq
Qino muhofazasi
Gerb
26°12′32.4″N 32°46′4.8″E / 26.209000°N 32.768000°E / 26.209000; 32.768000
Mamlakat Misr
Hukumat
 • Voliy Xolid Mahmud Abduhalim Abdual
Maydon 9,565 km2 (3,693 kv mi)
Aholisi
 (2024-yil yanvar)
3 705 404[1][2]
Zichligi 387,4 kishi/km2
Vaqt mintaqasi UTC+2
Qino muhofazasi xaritada
Qino muhofazasi
Qino muhofazasi

Qino muhofazasi (arabcha: محافظة قنا‎‎) — Misr muhofazalaridan biri. Mamlakatning janubiy qismida — Yuqori Misrda joylashgan boʻlib, Nil vodiysining bir qismini oʻz ichiga oladi[3]. Maʼmuriy markazi — Qino shahri.

Tavsifi

Qinodagi Sidi Abdurrahmon masjidi[4]

Ushbu muhofazada qashshoqlik darajasi 60% dan yuqori, ammo yaqinda moliyaviy yordam va ish oʻrinlari yaratish shaklida ijtimoiy himoya choralari joriy etildi. Moliyalashtirish ishlari mamlakat Moliya vazirligi tomonidan xalqaro tashkilotlar koʻmagida muvofiqlashtirildi[5].

Misr prezidenti Abdulfattoh as-Sisiy tomonidan qoʻllab-quvvatlangan Haya Karima tashabbusi Qino muhofazasida 690 ta loyihani amalga oshirdi. Ushbu loyihalar sanitariya, ichimlik suvi taʼminoti, elektr energiyasi, sogʻliqni saqlash, yoshlar va sport, qishloq xoʻjaligi, xizmat koʻrsatish majmualari hamda yoʻl infratuzilmasi sohalarini qamrab oladi[6].

Maʼmuriy boʻlinishi

Qino muhofazasi maʼmuriy boʻlinmalari xaritasi

Muhofaza munitsipal boʻlinmalarga ajratilgan boʻlib, 2024-yil yanvar holatiga koʻra umumiy taxminiy aholi soni 3 705 404 kishini tashkil etadi[2].

Munitsipal boʻlinmalari
Oʻzbekcha nomi Asl nomi Arabcha transliteratsiyasi Aholisi
(2023-yil yanvar tax.)
Turi
Abu Tisht مركز أبوتشت Abū Tisht 530,798 Markaz
Dishno مركز دشنا Dishnā 443,079 Markaz
Al-Vaqf مركز الوقف Al-Waqf 92,142 Markaz
Farshut مركز فرشوط Farshūṭ 214,387 Markaz
Nag Hammadi مركز نجع حمادى Naj' Ḥammādī 660,690 Markaz
Naqoda مركز نقادة Naqādah 171,910 Markaz
Yangi Qino مدينة قنا الجديدة Madīnat Qinā al-Jadīdah 1,699 Yangi shahar
Qino قسم قنا Qinā 261,945 Qism (toʻliq shahar)
Qino مركز قنا Qinā 513,968 Markaz
Qift (Gebtu/Coptos) مركز قفط Qifṭ 162,438 Markaz
Qus مركز قوص Qūṣ 466,855 Markaz

Aholisi

Qus yaqinidagi Nil boʻyida dehqonlar
Aholining oʻsishi
YilAholi±%
1937 1 017 569—    
1947 1 106 302+8.7%
1957 1 219 000+10.2%
1966 1 471 000+20.7%
1976 1 705 594+15.9%
1986 2 252 315+32.1%
1996 2 027 603−10.0%
2006 2 499 964+23.3%
2015 3 045 504+21.8%
2017E 3 181 688+4.5%
2018E 3 224 000+1.3%
2023E 3 605 518+11.8%
manbalar:[7][8][9][10][2]

2015-yildagi aholi soni boʻyicha taxminlarga koʻra, muhofaza aksariyati qishloq joylarda istiqomat qilgan; urbanizatsiya darajasi esa atigi 19,7 foizni tashkil etgan. Muhofazada yashovchi taxminan 3 045 504 kishidan 2 445 051 nafari qishloq joylarda, 600 453 nafari esa shahar joylarida istiqomat qilgan[11].

2024-yildagi aholi soni boʻyicha taxminlarga koʻra, muhofaza aholisining aksariyati qishloq joylarda istiqomat qiladi; urbanizatsiya darajasi esa atigi 18,7 foizni tashkil etadi. Muhofazada istiqomat qiluvchi taxminan 3 705 404 kishidan 3 012 493 nafari qishloq joylarida, 692 911 nafari esa shahar joylarida yashaydi[12].

Shaharlari va shaharchalari

Dandara koʻprigidan Qino shahri koʻrinishi

2018-yil holatiga koʻra, Qino muhofazasidagi toʻqqizta shahar (yoki shaharcha)da aholi soni 15 000 kishidan oshgan[13].

15 000 dan ortiq aholiga ega shaharlar va shaharchalar
Oʻzbekcha nomi Asl nomi Arabcha transliteratsiyasi Aholini roʻyxatga olish (1996-yil noyabr) Aholini roʻyxatga olish (2006-yil noyabr) Aholisi
(2017-yil iyul taxm.)
Abu Tisht أبو تشت Abū Tisht 10,469 13,015 17,022
Dishno دشنا Dishnā 44,125 52,534 60,585
Al-Vaqf الوقف Al-Waqf 24,033 27,525 32,495
Farshut فرشوط Farshūṭ 43,796 51,052 66,447
Nag Hammadi نجع حمادى Naj' Ḥammādī 33,252 45,038 55,767
Naqoda نقادة Naqādah 18,905 21,530 25,050
Qino قنا Qinā 155,382 201,191 236,624
Qift قفط Qifṭ 17,918 22,063 22,465
Qus قوص Qūṣ 49,054 60,068 78,959

Sanoat zonalari

Investitsiyalar va erkin zonalar boʻyicha boshqaruv organi (GAFI) maʼlumotlariga koʻra, Qinoda quyidagi sanoat zonalari joylashgan[14]:

Sanoat zonasi
Al-Kalohin sanoat zonasi
Hou sanoat zonasi

Loyihalar va dasturlar

1981-yilda Qino muhofazasining bir qancha markazlarida Qishloqlarga asosiy xizmat koʻrsatish dasturi (BVS) doirasida suv taʼminoti, yoʻl qurilishi va boshqa loyihalar amalga oshirilayotgan edi[15].

2016-yilda Shveysariya Qino shahrida qattiq maishiy chiqindilarni boshqarish dasturini moliyalashtirish majburiyatini oldi; bu Misr Atrof-muhitni muhofaza qilish vazirligi bilan hamkorlikdagi loyiha boʻlib, 2021-yilda yakunlanishi rejalashtirilgan edi. Milliy qattiq chiqindilarni boshqarish dasturi (NSWMP) yangi infratuzilmani yaratish hamda mavjud chiqindilarni qayta ishlash, chiqindi poligonlari va utilizatsiya inshootlarini kengaytirish va takomillashtirishni oʻz ichiga oladi[16].

2018-yilda Shveysariya koʻmagi va sarmoyasi bilan Bizning tuman (Hayenna) loyihasi ishga tushirildi. Loyiha Qino muhofazasida yerlardan foydalanish samaradorligini oshirish va aholining yashash sharoitlarini yaxshilashga qaratilgan[17].

2023-yilda Rejalashtirish va iqtisodiy rivojlanish vazirligi Qino muhofazasi uchun Fuqarolar investitsiya rejasini eʼlon qildi. Muhofazada 277 ta rivojlanish loyihasini amalga oshirish koʻzda tutilgan boʻlib, hududga yoʻnaltiriladigan investitsiyalar hajmi 4,7 milliard Misr funtini tashkil etadi[18]. Rejaning maqsadi — yashash darajasi va daromadlar boʻyicha hududiy tenglikka erishish yoʻlida mavjud rivojlanishdagi tafovutlarni bartaraf etishdir.

Mashhur kishilari

  • Amr Jamol (futbolchi)
  • Muhammad Ramazon (aktyor, qoʻshiqchi)
  • Abdulrahmon al-Abnudi (shoir)
  • Amal Dunqul (shoir)
  • Ahmad Fathi Sorour (siyosatchi)
  • Makram Ebeid (siyosatchi)
  • Mansur al-Isoviy (siyosatchi)
  • Omar Sulaymon (siyosatchi)

Manbalar

  1. ↑ „الجهاز المركزي للتعبئة العامة والإحصاء“.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 „عـــدد السكــان التقديرى للأقســام فى“ [The estimated population of the districts in] (ar). Central Agency for Public Mobilization and Statistics. Qaraldi: 2023-yil 3-aprel.
  3. ↑ „Qena Governorate · Egypt“ (en). Qena Governorate · Egypt. Qaraldi: 2023-yil 15-sentyabr.
  4. ↑ „Sidi Abd Er-Rahim Mosque · 5P8G+3H3، طريق مصر أسوان ، قنا ،, Qena, Qena Governorate, Egypt“ (en). Sidi Abd Er-Rahim Mosque · 5P8G+3H3، طريق مصر أسوان ، قنا ،, Qena, Qena Governorate, Egypt. Qaraldi: 2023-yil 15-sentyabr.
  5. ↑ „Social Solidarity Ministry to provide citizens with disabilities financial support“. Egypt Independent (2017-yil 25-iyul). Qaraldi: 2018-yil 11-dekabr.
  6. ↑ „Haya Karima implements 690 projects in Qena governorate“. EgyptToday (2022-yil 13-sentyabr). Qaraldi: 2023-yil 15-sentyabr.
  7. ↑ „اPop. Estimates by Governorate 1/1/2018“. www.capmas.gov.eg. 2018-yil 2-noyabrda asl nusxadan arxivlangan.
  8. ↑ „Population Estimates By Sex & Governorate 1/1/2015“. CAPMAS. 2015-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 23-oktyabr.
  9. ↑ Law, Gwillim. Administrative Subdivisions of Countries: A Comprehensive World Reference, 1900 Through 1998. McFarland, November 23, 1999. ISBN 978-0-7864-6097-7. 
  10. ↑ „Qena Governorate Subdivisions“. CityPopulation.de. 2018-yil 28-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 23-noyabr.
  11. ↑ „Population Estimates By Sex & Governorate 1/1/2015“. CAPMAS. Central Agency for Public Mobilization and Statistics. 2015-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 23-oktyabr.
  12. ↑ „Central Agency for Public Mobilization and Statistics“.
  13. ↑ „Cities“. CityPopulation.de. 2018-yil 5-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 24-noyabr.
  14. ↑ „Industrial Zones of Governorate“. Ministry of Investment Egypt. Qaraldi: 2025-yil 18-mart.
  15. ↑ „Egypt: The Basic Village Services Program“. USAID. 2016-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 19-oktyabr.
  16. ↑ „Switzerland funds programme to improve solid waste management in 4 Egyptian governorates“. Daily News Egypt (2016-yil 5-oktyabr).
  17. ↑ Omran, Hagar. „Swiss embassy, Egypt's Ministry of Housing launch urban development project in Qena“. Daily News Egypt (2018-yil 23-aprel). 2018-yil 16-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 24-noyabr.
  18. ↑ „Gov't allocates EGP 4.7 bn in public investments for Qena governorate in FY 22/23 plan: Minister of Planning“. www.mped.gov.eg. Qaraldi: 2023-yil 19-iyul.

Havolalar