Ismoiliya muhofazasi
Ismoiliya muhofazasi arabcha: محافظة الإسماعيلية | |
|---|---|
| Muhofaza | |
|
| |
| 30°36′0″N 32°17′0″E / 30.60000°N 32.28333°E | |
| Mamlakat | Misr |
| Hukumat | |
| • Voliy | Nabil As-Sayid Muhammd Hasaballah[1] |
| Maydon | 5,066 km2 (1,956 kv mi) |
| Aholisi (2023-yil yanvar) |
1 479 511[2][3][4] |
| Zichligi | 292,0 kishi/km2 |
| Vaqt mintaqasi | UTC+2 |
Ismoiliya muhofazasi (arabcha: محافظة الإسماعيلية) — Misrning Kanal hududidagi muhofazalaridan biri. Mamlalarning shimoli-sharqida joylashgan. Maʼmuriy markazi Ismoiliya shahri. Nomini Usmoniylar imperiyasining Misrdagi xedivi boʻlgan va Suvaysh kanali qurilishi davrida mamlakatni boshqargan Ismoil Poshodan olgan[5]. Muhofaza Kanal hududidagi boshqa ikki muhofaza — shimolda joylashgan Port-Said va Suvaysh muhohazalari orasida oʻrnashgan[6].


Maʼmuriy boʻlinishi
Muhofaza munitsipal boʻlinmalarga ajratilgan boʻlib, 2023-yil yanvar holatiga koʻra umumiy taxminiy aholi soni 1 479 511 kishini tashkil etadi[7]. 4 ta qism, 5 ta markaz va 1 ta yangi shahar bor[2].
Umuman olganda maʼmuriy boʻlinmalari yettita: maʼmuriy markazi Ismoiliya , Tall al-Kabir, Abu Suvir, Qasosin, Fayid, Qantara Gʻarb and Qantara Sharq[8][9].
| Oʻzbekcha nomi | Asl nomi | Arabcha transliteratsiyasi | Aholisi (2017-yil iyul tax.) |
Turi |
|---|---|---|---|---|
| Abu Suvir | مركز أبو صوير | Abū Ṣuwīr | 221,994 | Markaz |
| Ismoiliya | مركز الاسماعيلية | Al-Ismā'īliyah | 170,065 | Markaz |
| Ismoiliya 1 | قسم أول الاسماعيلية | Al-Ismā'īliyah 1 | 49,859 | Qism (toʻliq shahar) |
| Ismoiliya 2 | قسم ثان الاسماعيلية | Al-Ismā'īliyah 2 | 264,376 | Qism (toʻliq shahar) |
| Ismoiliya 3 | قسم ثالث الاسماعيلية | Al-Ismā'īliyah 3 | 131,422 | Qism (toʻliq shahar) |
| Al-Qantara Gʻarb | مركز القنطرة غرب | Al-Qanṭarah Gharb | 162,101 | Markaz |
| Al-Qantara Sharq | مركز القنطرة شرق | Al-Qanṭarah Sharq | 62,600 | Markaz |
| Yangi Qasosin | مركز القصاصين الجديده | Al-Qaṣāṣīn al-Jadīdah | 120,788 | Yangi shahar |
| Tall al-Kabir | مركز التل الكبير | At-Tall al-Kabīr | 111,635 | Markaz |
| Fayid | مركز فايد | Fa'id | 147,562 | Markaz |
Aholisi

| Yil | Aholi | ±% |
|---|---|---|
| 1966 | 345 | — |
| 1976 | 351,889 | +2.0% |
| 1986 | 544,427 | +54.7% |
| 1996 | 715,009 | +31.3% |
| 2006 | 942,832 | +31.9% |
| 2015 | 1,178,641 | — |
| 2023 | 1,442,402 | — |
| 1966–2006, 2015 taxminiy[10][2] | ||
Aholi soni boʻyicha taxminlarga koʻra, 2015-yilda muhofaza aholisining aksariyati qishloq joylarda istiqomat qilgan; urbanizatsiya darajasi esa atigi 45,4 foizni tashkil etgan. Muhofazada yashovchi taxminan 1 479 511 kishidan 807 813 nafari qishloq hududlarida, 671 678 nafari esa shahar hududlarida yashagan[11].
Shaharlari va shaharchalari
2017-yil holatiga koʻra, Ismoiliyadagi yettita shahar (yoki shaharcha)da 15 000 dan ortiq aholi istiqomat qilgan[12].
| Oʻzbekcha nomi | Asl nomi | Arabcha transliteratsiyasi | Aholini roʻyxatga olish (1996-yil noyabr) | Aholini roʻyxatga olish (2006-yil noyabr) | Aholisi (2017-yil iyul taxm.) |
|---|---|---|---|---|---|
| Abu Suvir al-Mahata | أبو صوير المحطة | Abū Ṣuwayr al-Maḥaṭṭah | 18,331 | 24,265 | 29,476 |
| Ismoiliya | الإسماعيلية | Al-Ismā'īliyah | 255,134 | 293,184 | 386,372 |
| Yangi Qasosin | القصاصين الجديدة | Al-Qaṣāṣīn al-Jadīdah | 11,948 | 15,611 | 22,000 |
| Tall al-Kabir | التل الكبير | At-Tall al-Kabīr | 31,410 | 26,891 | 37,000 |
| Fayid | فايد | Fa'id | 15,652 | 21,808 | 31,545 |
Sanoat zonalari
Investitsiyalar va erkin zonalar boʻyicha boshqaruv organi (GAFI) maʼlumotlariga koʻra, Ismoiliyada quyidagi sanoat zonalari joylashgan[13]:
| Sanoat zonasi |
|---|
| Abu-Xalifa sanoat zonasi |
| Sharqiy Qantara sanoat zonasi |
| Birinchi va ikkinchi sanoat zonasi |
| Texnologiya vodiysi sanoat zonasi |
Yillik kinofestival
Hoshim El Nahas Ismoiliya xalqaro hujjatli va qisqa metrajli filmlar kinofestivaliga asos solgan. Dastlab u festivalni Al-Uqsurda tashkil etishni rejalashtirgan edi, biroq keyinchalik festival Ismoiliya muhofazasida oʻtkazila boshlandi. Festival Madaniyat vazirligi, Ismoiliya muhofazasi, Milliy kino markazi va boshqa homiylar tomonidan qoʻllab-quvvatlanadi[14].
Ismoiliya kanali
Ismoiliya muhofazasi Suvaysh kanali boʻyida joylashgan boʻlib, uning hududidan oʻtuvchi Ismoiliya kanali Qohira yaqinidagi Nil daryosidan boshlanib, Timsoh koʻli boʻyidagi Ismoiliya shahrida Suvaysh kanaliga tutashadi[15]. Ismoiliya kanali Suvaysh kanali qurilishi davrida ishchilarni chuchuk suv bilan taʼminlash maqsadida bunyod etilgan[6]. Suvaysh kanali maʼmuriyatining bosh qarorgohi Ismoiliya shahrida joylashgan[16].
Mojarolar va urushlar
1967-yildan 1970-yilgacha Ismoiliya urush hududiga aylandi va Isroil bilan boʻlgan toʻqnashuvlar natijasida zarar koʻrdi. Ismoiliya va uning atrofida koʻplab janglar, jumladan, mojaroning soʻnggi bosqichida Ismoiliya jangi boʻlib oʻtdi[17]. 1973-yilda Misr va Isroil oʻrtasida oʻt ochishni toʻxtatish kelishuvi imzolangach, hududda qayta tiklash ishlari boshlandi[18][19].
Baliqchilik punktlari
Ismoiliyada bir nechta rasmiy baliqchilik punktlari mavjud. Ulardan biri Timsoh koʻlida, ikkinchisi esa Achchiq koʻlda joylashgan[20][21].
BMTning barqaror rivojlanish dasturi
1992—1997-yillarda amalga oshirilgan va muvaffaqiyatli natija bergan „Barqaror Ismoiliya dasturi“ (SIP)dan soʻng, Birlashgan Millatlar Tashkiloti loyiha koʻlamini kengaytirib, uni butun Ismoiliya muhofazasini qamrab oladigan „Barqaror Ismoiliya muhofazasi dasturi“ (SGIP)ga aylantirdi. Dasturning maqsadi — mahalliy hamkorlar bilan birgalikda Ismoiliyadagi jamoalarning turmush sharoitini yaxshilashdan iborat[22].
Manbalar
- ↑ „President El-Sisi Witnesses Swearing-in of New Governors and Deputy Governors“. Presidency of the Arab Republic of Egypt (2026-yil 16-fevral). Qaraldi: 2026-yil 17-aprel.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 „CAPMAS2023“. Qaraldi: 2023-yil 2-aprel.
- ↑ „Ismailia Governorate Subdivisions“. CityPopulation.de. 2018-yil 24-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 24-noyabr.
- ↑ „About the governorate“. www.ismailia.gov.eg. Qaraldi: 2018-yil 13-dekabr.
- ↑ „Ismail-Pasha“. Britannica. 2016-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 16-oktyabr.
- ↑ 6,0 6,1 „Al-Ismailiyyah“. Britannica. 2016-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 17-oktyabr.
- ↑ „الجهاز المركزي للتعبئة العامة والإحصاء“. www.capmas.gov.eg. Qaraldi: 2024-yil 14-avgust.
- ↑ „Ismailia site“ (ar). ismailia.gov.eg. Ismailia Government.[sayt ishlamaydi]
- ↑ „Map of Ismailia“. ismailia.gov.eg. Ismailia Government. 2018-yil 24-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 26-noyabr.
- ↑ „Ismailia Population, 1966–2006“. Statoids. 2016-yil 14-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 16-oktyabr.
- ↑ „Population Estimates By Sex & Governorate 1/1/2015“. CAPMAS. 2015-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 23-oktyabr.
- ↑ „Cities“. CityPopulation.de. 2018-yil 5-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 24-noyabr.
- ↑ „Industrial Zones of Governorate“. Ministry of Investment Egypt. 2018-yil 23-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 18-mart.
- ↑ „Ismailia International Film Festival For Documentaries and Shorts“. Ismailia FilmFestival. 2016-yil 23-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 23-oktyabr.
- ↑ Merriam Webster's Geographical Dictionary, 3rd, Merriam-Webster, 1997 — 535-bet. ISBN 0-87779-546-0.
- ↑ „Suez Canal“. Suez Canal Government of Egypt. 2016-yil 18-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 17-oktyabr.
- ↑ Dunstan, Simon. The Yom Kippur War 1973 (2): The Sinai. Bloomsbury Publishing, 20 November 2012 — 9-bet. ISBN 9781846036484.
- ↑ Tucker, Spencer C.. Wars That Changed History: 50 of the World's Greatest Conflicts. ABC-CLIO, 2015 — 549-bet. ISBN 9781610697866.
- ↑ Potholm, Christian P.. Understanding War: An Annotated Bibliography. UPA, 2016 — 584-bet. ISBN 9780761867746.
- ↑ „Fishery and Aquaculture Country Profiles The Arab Republic of Egypt“. Food and Agriculture Organization of the United Nations. 2016-yil 16-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 16-oktyabr.
- ↑ „Information on Fisheries Management in the Arab Republic of Egypt“. FOA. 2012-yil 6-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 16-oktyabr.
- ↑ Sustainable Cities Programme 1990-2000: A Decade of United Nations Support for Broad-based Participatory Management of Urban Development. UN, 2002 — 30-bet. ISBN 9789211316322.
Adabiyotlar
- „Ismailia — Egyptʼs Garden City“ (Wayback Machine saytida 2023-07-15 sanasida arxivlangan), Community Times Magazine
- Water Polo Legends: 1930’s in Ismailia, Egypt
Havolalar
| Vikiomborda „Ismoiliya muhofazasi“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |
- Official Ismailia Governorate
- Ismailia Governorate — Tourism
- Tour Egypt, Ismailia Governorate Sites
- Supreme Council of Antiquities, Ismailia Museum
- El Watan News of Ismailia Governorate (Wayback Machine saytida 2019-04-12 sanasida arxivlangan)
30°36′N 32°17′E / 30.600°N 32.283°E{{#coordinates:}}: cannot have more than one primary tag per page