Shahzoda Mahmud Najmiddin
| Shahzoda Mahmud Najmiddin | |
|---|---|
 | |
| Tugʻilishi |
1878-yil 23-iyun Dolmabahçe saroyi, Konstantinopol, Usmoniylar imperiyasi (hozirgi Istanbul, Turkiya) |
| Vafoti |
27-iyun 1913-yil (35 yoshda) Kuruçeşme saroyi, Kuruçeşme, Usmoniylar imperiyasi (hozirgi Istanbul, Turkiya) |
| Dafn etilgan joy |
Mehmed V maqbarasi, Eyüp, Istanbul |
| Sulola | Usmoniylar |
| Otasi | Mehmed V |
| Onasi | Dürriaden Kadın |
| Dini | Islom, sunniylik |
Shahzoda Mahmud Najmiddin afandi (usmonli turkcha: شہزادہ محمود نجم الدین;) — Usmoniylar shahzodasi, sulton Mehmed V va Dürriaden Kadınning farzandi. Sulton Mehmed V ning ikkinchi oʼgʼli.
Yoshligi
Shahzoda Mahmud Najmiddin 1878-yil 23-iyunda[1] Dolmabahçe saroyida tugʻilgan[2]. Uning otasi Mehmed V sulton Abdulmajid I va Gülcemal Kadınning oʻgʻli[2], onasi esa Dürriaden Kadın boʻlgan. Shahzoda Mahmud sulton Abdulhamid II ning oʻgʻli Shahzoda Mehmed Abdulqodir bilan birga sunnat qilingan[3][4].
Jamoat hayoti
1909-yil 2-sentyabrda Najmiddin otasi sulton Mehmed V va aka-ukalari Shahzoda Mehmed Ziyoyiddin hamda Shahzoda Umar Hilmi bilan Bursaga safar qildi[5]. 1910-yil 13-iyunda u va aka-ukalari Shahzoda Yusuf Izzeddinni Yevropaga ilk tashrifidan qaytib kelganida Sirkeci temir yoʻl vokzalida kutib oldilar[6]. 1911-yil 5-iyunda esa Yevropaga ikkinchi safaridan qaytgan Izzeddinni vokzalda u va boshqa shahzodalar qarshi oldi[7]. 1911-yil 5–26-iyun oraligʻida Najmiddin otasi va aka-ukalari bilan Rumeliaga safar qildi[8][9].
Shaxsiy hayoti
Otasi taxtga chiqqach, Najmiddinga Dolmabahche saroyi hamda Yıldız saroyidan xonalar ajratildi[10]. 1910-yilda u Kuruçeşmedagi bir villaga egalik qila boshladi[11]. Bu yerda Najmiddin 1909-yilda vafot etgan onasining nomiga favvora bunyod etish ishlariga homiylik qildi[12].
Najmiddin musiqani yoqtirgan[13]. U suhbatga kirishuvchan, tugʻma ziyrakligi darhol seziladigan kishi sifatida taʼriflangan. Uning chehrasi anchayin yoqimli boʻlsa-da, jismoniy nuqsonlardan aziyat chekkan. U kifoz bilan tugʻilgan, haddan tashqari semiz boʻlgan, chap qulogʻi esa boshiga yopishgan edi. Uning salomatligidagi muammolar onasini juda tashvishga solgan[14].
Vafoti
Shahzoda Mahmud Najmiddin oshqozon va yurak bilan bogʻliq kasalliklar oqibatida[15] 1913-yil 27-iyunda[16][1] vafot etdi va Eyüpda joylashgan otasining maqbarasiga dafn qilindi. Uning Kuruçeşmedagi saroyi vafotidan soʻng oʻgay onasi Kamures Kadınga oʻtdi[15][17].
Mukofotlari
- Usmoniylar uyi ordeni[18]
- 1-darajali Usmoniya ordeni[18]
- Majidiya ordeni[18]
- Hijoz temir yoʻli oltin medali[18]
Nasabi
| Shahzoda Mahmud Najmiddin | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 Brookes 2010, s. 286.
- ↑ 2,0 2,1 Adra, Jamil. Genealogy of the Imperial Ottoman Family 2005, 2005 — 31-bet.
- ↑ Brookes 2010, ss. 205, 280, 286.
- ↑ Gün 2018, s. 141.
- ↑ Alp 2018, s. 125.
- ↑ Alp 2018, s. 229.
- ↑ Alp 2018, s. 238.
- ↑ Gün 2018, ss. 144–145.
- ↑ Alp 2018, s. 130.
- ↑ Brookes 2010, s. 205.
- ↑ Ekim 2018, s. 1250.
- ↑ Ekim 2018, ss. 1265–1266.
- ↑ Brookes 2020, s. 155.
- ↑ Brookes 2020, s. 65.
- ↑ 15,0 15,1 Mehmet Zeki Pakalın. Sicill-i Osmanî zeyli: Mehmet Naci Bey-Nüzhet Sabit Bey. Türk Tarih Kurumu, 2008 — 51-bet. ISBN 978-975-16-2065-1.
- ↑ Gün 2018, s. 141 n. 3.
- ↑ „MEHMED REŞAD TÜRBESİ“ (tr). TDV İslam Ansiklopedisi. Qaraldi: 2021-yil 21-yanvar.
- ↑ 18,0 18,1 18,2 18,3 Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978 — 164-bet.
Adabiyotlar
- Alp, Ruhat. Osmanlı Devleti'nde Veliahtlık Kurumu (1908–1922) (tr). Hacettepe University Institute of Social Sciences, 2018.
- Brookes, Douglas Scott. The Concubine,the Princess, and the Teacher:Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, January 1, 2010. ISBN 978-0-292-78335-5.
- Brookes, Douglas S.. On the Sultan's Service: Halid Ziya Uşaklıgil's Memoir of the Ottoman Palace, 1909–1912. Indiana University Press, February 4, 2020. ISBN 978-0-253-04553-9.
- Ekim, Zeynep Emel. Sultan V. Mehmed Reşad ve Dönemi – Cilt 3: Sultan Mehmed Reşad'ın Oğlu Necmeddin Efendi'nın Kuruçeşme'deki Yalısı. TBMM Milli Saraylar, 2018. ISBN 978-9-752-46418-6.
- Gün, Fahrettin. Sultan V. Mehmed Reşad ve Dönemi – Cilt 3: Sultan Mehmed Reşad'ın Oğlu Şehzade Ziyaeddin Efendi (1873-1938). TBMM Milli Saraylar, 2018. ISBN 978-9-752-46418-6.