Bob as-Sagʻir qabristoni
| Bob as-Sagʻir qabristoni arabcha: مقبرة الباب الصغير | |
|---|---|
 Chapdan oʻngga qarab: Maymuna (Ummu al-Hasan), Asmo bint Umays va Hamida bint Muslim ibn Oqilning qabrlari | |
| Joylashuvi | Damashq, Suriya[1] |
| Koordinatalar | 33°30′22″N 36°18′23″E / 33.50611°N 36.30639°E[2] |
Bob as-Sagʻir qabristoni (arabcha: مقبرة الباب الصغير) — Suriyaning Damashq shahridagi islomiy qabriston. Bob as-Sagʻir darvozasidan taxminan 200 metr janubi-gʻarbda joylashgan[3][2].
Tarixi
Stephanie Mulder oʻzining Suriyahududidagi oʻrta asrlarga oid maqbaralarini hujjatlashtirgan va tahlil qilingan kitobida "Bob as-Sagʻir qabristonidagi (Sukayna bint al-Husaynga bagʻishlangan) XII asr oxiridan boshlab oʻrta asr arab manbalarida muntazam ravishda tilga olinadi. Uning joylashuvi, dastlabki tuzilishi, rivojlanish bosqichlari va turli homiylariga oid yozma maʼlumotlar mavjud boy meʼmoriy dalillar bilan yaxshi mos keladi[4]. Bu maskanda islom tarixidagi mashhur shaxslarning qabrlari ham mavjud[1][5]. XX asr shoiri Nizor Qabboniy ham shu yerga dafn etilgan
Dafn etilganlar
Paygʻambar Muhammadning sahobalari
- Abdulloh ibn Ummu Maktum (vafoti: 636-yil) — ilk madinalik musulmon;
- Asmo bint Umays (vafoti: VII asr) — xalifa Abu Bakr, Ali va Jaʼfar ibn Abu Tolibning rafiqasi;
- Bilol ibn Raboh (580–640-yillar) — birinchi muazzin, Madinadagi islomiy davlat xazinasi kotibi;
- Ubay ibn Ka’b (vafoti: 649-yil) — ilk madinalik musulmon, paygʻambar Muhammadning kotibi;
- Muoviya ibn Abu Sufyon (vafoti: 680-yil) — 630-yilda islomni qabul qilgan birinchi Umaviy xalifa.
Aliylar jamoasi
- Umm Kulsum (627–685/705) — xalifa Ali va Fotimaning qizi, xalifa Umarning (h. 634–644) rafiqasi boʻlgani rivoyat qilinadi;
- Fotima as-Sugʻro (vafoti: 680-yildan keyin) — Husayn ibn Alining qizi;
- Fidda — Fotimaning xizmatkori;
- Kamayd ibn Asvad al-Kindiy — Alining hamrohi;
- Maymuna — Hasan ibn Alining qizi;
- Hamida — Muslim ibn Oqilning qizi;
- Abdulloh — Zayn al-Obidinning oʻgʻli.
Umaviy hukmdorlar
- Abdulmalik ibn Marvon (vafoti: 705-yil) — beshinchi Umaviylar xalifasi;
- Al-Volid ibn Abdulmalik (vafoti: 715-yil) — oltinchi Umaviylar xalifasi
Ziyoratgohlar va masjidlar
Maqom Ruʼus ash-Shuhado
Maqom Ruʼus ash-Shuhado (arabcha: مَـقَـام رُؤُوس الـشُّـهَـدَاء), shuningdek, „Ganj-e-sarha-e-shuhado-e-Karbalo“ yoki „Raʼus ash-Shuhado“ nomlari bilan ham tanilgan. Karbalo jangida Husayn ibn Ali qoʻshinida halok boʻlgan kishilarning boshlari ilgari dafn etilgan joy[1]. Ular orasida quyidagi kishilarning ham qabrlari boʻlgan:
- Abbos ibn Ali
- Ali al-Akbar ibn Husayn
- Al-Qosim ibn Hasan ibn Ali
- Al-Hurr ibn Yazid at-Tamimiy
- Habib ibn Muzohir
Ramziy qabrlar
Ushbu qabriston hududida quyidagi qabrlar ham joylashgan[1], biroq ular ziyorat maqsadida yaratilgan boʻsh qabrlar (kenotaflar) hisoblanadi.
- Paygʻambar Muhammadning ayollari:[5]:
- Abdulloh — Jaʼfar ibn Abu Tolibning oʻgʻli hamda Zaynab bint Alining eri va amakivachchasi
- Abdulloh — oltinchi jaʼfariy shia imomi Jaʼfar as-Sodiqning oʻgʻli
Boshqa diniy ahamiyati
Bundan tashqari, hududda toʻrtinchi shia imomi Ali Zayn al-Obidin tahorat (arabcha: وُضُـوء) olgan quduq ham mavjud.
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 „Places to Visit: Damascus“. Ahlul Bayt Digital Islamic Library Project (2014-yil 24-sentyabr). 2017-yil 11-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 12-mart.
- ↑ 2,0 2,1 Demeter, D. „Damascus – Bab al-Saghir Cemetery (دمـشـق – مـقـبـرة الـبـاب الـصـغـيـر)“. Syria Photo Guide (2014-yil 24-sentyabr). Qaraldi: 2018-yil 12-mart.
- ↑ Barrani, S. „Bab Al-Saghir Cemetery“. Qaraldi: 2018-yil 12-mart.
- ↑ Mulder, Stephennie „3“, . The Shrines of the 'Alids in Medieval Syria: Sunnis, Shi'is and the Architecture of Coexistence. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2014 — 129–41-bet. ISBN 978-0-7486-4579-4.
- ↑ 5,0 5,1 „Bab al-Saghir cemetery“. IslamicLandmarks.com. Qaraldi: 2018-yil 12-mart.
