Kontent qismiga oʻtish

Munira Sulton

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Munira Sulton
Tugʻilishi 9-dekabr 1844-yil
Topkapı saroyi, Konstantinopol, Usmoniylar imperiyasi
Vafoti 29-iyun 1862-yil(1862-06-29)
(17 yoshda)
Findikli saroyi, Konstantinopol, Usmoniylar imperiyasi
Dafn etilgan joy
Turmush oʻrtogʻi
Farzandlari Ikkinchi nikoh
Sultonzoda Aloviddin bey
Sulola Usmoniylar (tugʻilishi boʻyicha)
Muhammad Ali sulolasi (nikoh orqali)
Otasi Abdulmajid I
Onasi Verdicenan Kadın
Dini Islom, sunniylik

Munira Sulton (usmonli turkcha: منیرہ سلطان‎‎; 1844-yil 9-dekabr — 1862-yil 29-iyun) — Usmoniylar malikasi, Usmoniylar imperiyasi sultoni Abdulmajid I va uning ayollaridan biri Verdicenan Kadınning qizi.

Yoshligi

Munira Sulton 1844-yil 9-dekabrda Topkapı saroyida tugʻilgan. Otasi sulton Abdulmajid I, onasi esa Verdicenan Kadın boʻlib[1], Verdicenan shahzoda Kaytuk Giorgi Achba va malika Yelizaveta xonimning qizi edi[2]. Munira Verdicenan Kadınning eng katta farzandi boʻlgan. Undan 3 yosh kichik Shahzoda Ahmad Kamoliddin ismli ukasi va asrab olingan Mediha Sulton ismli singlisi bor edi[3].

Birinchi nikohi

Fotiha

1854-yil mart oyida Istanbuldan kelgan xabarchi Munira Sultonning shahzoda Ibrohim Ilhomiy poshoga unashtirilganini eʼlon qilgan. U misrlik Abbos I Hilmiy va uning rafiqasi Mahivech xonimning oʻgʻli edi. Nikoh munosabati bilan katta ommaviy bayramlar eʼlon qilingan, shuningdek, Abbos I ham bu xabardan nihoyatda mamnun ekani aytilgan[4][5]. Ibrohim posho unashtiruv sovgʻalari sifatida unga yirik toshli qimmatbaho uzuk, sirgʻalar, tomchi shaklidagi taqinchoq va yana bir qancha sovgʻalar yuborgan[6]. Onasi Verdicenan Kadın qiziga kelgan atirlar va taomlardan baʼzilarini boshqa malikalariga bergan, shuningdek, ularni oʻz atrofigidagi odamlarga ham teng taqsimlab tarqatgan[7][8]. Ularning fotihasi Shamsiposho saroyida boʻlib oʻtgan[9].

Toʻy

Munira Sultonning toʻyi 1857-yil 17-may kuni Istanbuldagi Baltalimonı sohil boʻyidagi katta uyda boʻlib oʻtgan. Xuddi shu kuni uning oʻgay opasi Jamila Sultonning ham toʻyi nishonlangan. Marosim xarajatlari keskin tanqid qilingan, chunki Usmoniylar qoʻshini endigina Chernogoriyada ogʻir magʻlubiyatlarga uchragan, Krit esa qoʻzgʻolon koʻtargan edi[10]. Nikoh marosimi 1857-yil 31-iyulda yakuniga yetgan[11]. Er-xotinning yashashi uchun Findiklida joylashgan saroy berilgan[12].

Ikkinchi nikohi

1860-yilda shahzoda Ibrohim Ilhomiy vafot etgach, Munira Sulton beva qolgan. Bosforni kesib oʻtayotganda Bebek saroyi yaqinida shahzoda Ibrohim Ilhomiyning qayigʻi agʻdarilib ketib vafot etgan edi. 1861-yil 2-yanvarda Munira Sulton Damat Ferik Ibrohim poshoga turmushga chiqqan[1]. Posho Serasker Rizo poshoning oʻgʻli boʻlgan[13][14]. Er-xotinning 1861-yil 16-dekabrda tugʻilgan Sultonzoda Aloviddin bey ismli oʻgʻli boʻlgan[3].

Vafoti

Munira Sulton 1862-yil 29-iyunda Findiklidagi saroyida 17 yoshida vafot etgan va Istanbuldagi Fotih masjidi Nakshidil Sulton maqbarasiga dafn etilgan[1].

Farzandlari

Ism Tugʻilgan Vafot etgan Izohlar
1861-yil 2-yanvarda turmush qurgan Damat Ibrohim poshodan (1828–1880)
Sultonzoda Aloviddin bey[3] 1861-yil 16-dekabr[3] tax. 1915[3] Uylanmagan, farzandsiz[3].

Nasabi

Manbalar

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Uluçay 2011, s. 225.
  2. ↑ Tuna, Mahinur. İlk Türk kadın ressam: Mihri Rasim (Müşfik) Açba : 1886 İstanbul-1954 New-York. As Yayın, 2007 — 23-bet. ISBN 978-9-750-17250-2. 
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Adra, Jamil. Genealogy of the Imperial Ottoman Family 2005, 2005 — 8-bet. 
  4. ↑ Toledano, Ehud R.. State and Society in Mid-Nineteenth-Century Egypt. Cambridge University Press, February 13, 2013 — 53-bet. ISBN 978-0-521-53453-6. 
  5. ↑ Warner, Jayne L.. Cultural Horizons: A festschrift in honor of Talat S. Halman, Volume 1. Syracuse University Press, 2001 — 161-bet. ISBN 978-0-815-68132-8. 
  6. ↑ Isin, Mary. Sherbet and Spice: The Complete Story of Turkish Sweets and Desserts. I.B.Tauris, January 8, 2013 — 48-bet. ISBN 978-1-848-85898-5. 
  7. ↑ Lewis, Reina; Micklewright, Nancy. Gender, Modernity and Liberty: Middle Eastern and Western Women's Writings: A Critical Sourcebook. I.B.Tauris, July 1, 2006 — 186-bet. ISBN 978-1-860-64956-1. 
  8. ↑ McWilliams, Mark. Celebration: Proceedings of the Oxford Symposium on Food and Cookery 2011. Oxford Symposium, July 1, 2012 — 154-bet. ISBN 978-1-903-01889-7. 
  9. ↑ Pakalın, Mehmet Zeki. Osmanli tarih deyimleri ve terimleri sözlüğü, Volume 3. Millî Eğitim Basımevi, 1954 — 349-bet. 
  10. ↑ Badem, Candan. "The" Ottoman Crimean War: (1853 - 1856). BRILL, 2010 — 320 n. 96-bet. ISBN 978-9-004-18205-9. 
  11. ↑ Sakaoğlu, Necdet. Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler. Oğlak Yayıncılık, 2008 — 623-bet. ISBN 978-9-753-29623-6. 
  12. ↑ Mülayim, Selçuk; Akşit, İlhan. Turkish Art and Architecture in Anatolia & Mimar Sinan. Akşit, 2005 — 195-bet. ISBN 978-9-757-03922-8. 
  13. ↑ Paşa, Ahmed Cevdet. Tezâkir. Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1960 — 144-bet. 
  14. ↑ Saz, Leyla; Demir, Sedat. Haremde Yaşam: Saray ve Harem Hatıraları, Hatıra. Dün Bugün Yarın Yayınları, 2016 — 159-bet. ISBN 978-605-61331-1-4. 

Adabiyotlar

  • Uluçay, Mustafa Çağatay. Padişahlarning ayollari va qizlari. Anqara: O‘tuken, 2011. ISBN 978-9-754-37840-5.