Kontent qismiga oʻtish

Abu Bakr Ahmad bin Amr ad-Dahhak bin Maxlad ash-Shayboniy

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Ibn Abi Asim
ابن أبي عاصم
Unvoni Imom, Qozi
Shaxsiy maʼlumotlar
Tavalludi hijriy 206-yil (821/2 milodiy)
Vafoti hijriy 287-yil (900 milodiy)
Isfahon
Dini Islom
Era Islom oltin davri
Hudud Iroq
Mazhab Sunniylik
Imom Asariy
Asosiy qiziqish(lar)i Hadis, fiqh
Kasbi Muhaddis, Ulamo, Musulmon faqihi

Abu Bakr Ahmad bin Amr ad-Dahhak bin Maxlad ash-Shayboniy (arabcha: أبو بكرأحمد بن عمرو بن الضحاك بن مخلد الشيباني‎‎; koʻproq Ibn Abi Asim (arabcha: ابن أبي عاصم‎‎) nomi bilan tanilgan) — iroqlik 9-asr sunniy olim. Hadis ilmi sohasidagi ishlari bilan mashhur[1].

Hayoti

Oila va ilk hayoti

Ibn Abi Asim 822-yilda Iroqning Basra shahrida tugʻilgan[2]. U ilmiy muhitdagi oilada ulgʻaygan, chunki otasi ham, bobosi ham paygʻambar rivoyatlari boʻyicha oʻz davrining olimlari boʻlgan[1]. Oilasining ilmiy salohiyati tufayli u yoshligidanoq diniy ilmlarni oʻrgana boshlagan. Diniy taʼlim koʻpincha oʻsmirlikning ilk yillaridan madrasa yoki masjidda boshlanar edi, Ibn Abi Asim esa oʻz davriga nisbatan erta boshlash afzalligiga ega boʻlgan.

Faoliyati

Keyinchalik Ibn Abi Asim Basrani tark etib, sharqroqda joylashgan Isfahon shahriga yoʻl oladi. Hayotining soʻnggi davrlarida u yashab turgan yangi shahrida qozi lavozimiga tayinlangan[3].

Vafoti

Ibn Abi Asim 900-yilda Isfahonda vafot etgan[2][3]. U 81 yoshda edi va vafoti paytida ham qozi lavozimini egallab turgandi. Eronlik tarixchi Abu Nuaymning yozishicha, Ibn Abi Asim Isfahondagi Doshaboz qabristoniga dafn etilgan[4].

Meros

Asarlari

Ibn Abi Asim koʻplab paygʻambar rivoyatlarini ikki jildga jamlab, ularni turli ilohiyotiy va aqidaviy mavzularga koʻra bob-bob qilib tartiblagan. Shuningdek, u birinchi avlod musulmon va Umaviylar xalifasi Mu’oviya haqida ham yozgan[2], biroq bu asar hozir yoʻqolgan. Xuddi shuningdek, uning aniq mavzusi ham tarixchilarga nomaʼlum boʻlib qolgan: Jaloliddin as-Suyutiy bu Mu’oviyaning tushlari haqida kitob boʻlganini aytgan boʻlsa[5], Ibn Hajar uni Mu’oviyaning fazilatlari haqida kitob deb tilga olgan[6]. Ibn Abi Asimning risolasi mavzusi rostdan ham bahsli boʻlganmi yoki u shunchaki har ikkala mavzu haqida yozganmi — bu nomaʼlum.

Sunniy musulmonlar bahosi

Tarixchilar Abu al-Abbos an-Nisviy va Abu Nu’aym Ibn Abi Asimni zohiriy sifatida qayd etganlar[7][8]. U hozirgi davrda zohiriylik maktabi uchun muhim shaxsga aylangan boʻlsa-da, uning fiqhga oid asarlaridan oz qismi zamonaviy davrgacha yetib kelgan.

Yana qarang

Manbalar

  1. ↑ 1,0 1,1 Ibn 'Asakir. The History of Damascus — 87-bet. 
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Cobb, Paul M.. The Lineaments of Islam: Studies in Honor of Fred McGraw Donner. Leiden: Brill Publishers, 2012 — 181-bet. 
  3. ↑ 3,0 3,1 Kahalah, Mu’jam al-Mu`allifin, v.2, pg.36
  4. ↑ Abu Nu`aym, The History of Isfahan, v.1, pg.55
  5. ↑ Al-Suyuti, History of the Caliphs, edited by Muhammad Abu al-Fadl Ibrahim, Cairo: Dar al-Nahdat Misr li at-Tab' wa al-Nashr, 1976. Pg. 309.
  6. ↑ Ibn Hajar al-Asqalani, Fath al-Bari, commentary by Bin Baz and Ali al-Shibl, Riyadh: Dar us Salam, 2000. Vol. 7, pg. 132.
  7. ↑ Al-Dhahabi, Siyar a`lam al-nubala'., v.13, pg.430
  8. ↑ Abu Nu`aym, Dhikr Akhbar Isfahan, v.1, pg.100 
"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Abu_Bakr_Ahmad_bin_Amr_ad-Dahhak_bin_Maxlad_ash-Shayboniy&oldid=258325" dan olindi