2013-yilgi XPQ suzish boʻyicha Jahon chempionati

2013-yilgi XPQ suzish boʻyicha Jahon chempionati – XPQ suzish boʻyicha Jahon chempionatining yettinchi marotaba oʻtkazilishi boʻlib, 2012-yilgi Yozgi Paralimpiadaa oʻyinlaridan keyingi nogironligi boʻlgan sportchilar uchun eng yirik xalqaro suzish musobaqasi edi. U Kanadaning Monreal, Kvebek shahrida 12-avgustdan 18-avgustgacha boʻlib oʻtdi. Chempionatda 57 xil mamlakatdan taxminan 530 nafar sportchi ishtirok musobaqalarda ishtirok etgan^[1]. Tadbir Monrealdagi Jan Drapeau bogʻida joylashgan Jan Drapeau suv sporti majmuasida boʻlib oʻtdi. 172 ta musobaqa oʻtkazildi va 43 ta yangi jahon rekordi oʻrnatildi^[2].

Joylashuvi

Montreal

2013-yilgi Xalqaro Paralimpiya Qoʻmitasi suzish boʻyicha Jahon chempionati Monrealning sharqida joylashgan [Jan Drapeau bogʻi]]dagi Jan Drapeau suv sporti majmuasida boʻlib oʻtdi. Majmua uchta ochiq havzali suzish basseynini oʻz ichiga oladi, ularning barchasi musobaqadan oldin qayta taʼmirlangan^[1].

Yoritilishi

2013-yilgi XPQ yengil atletika boʻyicha jahon chempionatidagidek, XPQ final bosqichlarini ParalympicSport. TV orqali jonli efirga uzatishni davom ettiradi^[3]. Birlashgan Qirollikda Channel 4 kanali suzish havzasi boʻyida sharhlar bilan Paralimpiya veb-saytida jonli efir va ertalab Channel 4da kunlik bir soatlik televizion yangiliklar dasturi orqali parasportga sodiqligini davom ettirdi^[4]. Braziliyada translyatsiya Globo-Sport TV tomonidan taqdim etildi, shuningdek baʼzi Yevropa Radioeshittirish Ittifoqi mamlakatlari ham chempionatlarni efirga uzatdi^[5].

Musobaqalar

Tasniflash

Sportchilarga har bir musobaqa uchun ularning nogironligi asosida tasnif belgilanadi, bu esa bir xil qobiliyatdagi sportchilar oʻrtasida adolatliroq raqobatni taʼminlaydi. Suzish uchun tasniflar quyidagilardan iborat:

Koʻrish nogironligi
- S11-S13
Aqliy nogironlik
- S14
Boshqa nogironlik turlari
- S1-S10 (erkin usul, chalqancha usulda suzish va butterfly)
- SB1-SB9 (brass usulida suzish)
- SM1-SM10 (aralash usulda suzish)

Jismoniy nogironligi boʻlgan sportchilar uchun tasnif S1 (ogʻir nogironlik) dan S10 (yengil nogironlik) gacha, koʻrish nogironligi boʻlgan sportchilar uchun esa S11 (toʻliq koʻr) dan S13 (qisman koʻr) gacha boʻladi. Koʻr sportchilar qoraytirilgan koʻzoynaklardan foydalanishlari shart etib belgilangan.

Sport jadvali

	Finallar

Sana →		12-avgust	13-avgust	14-avgust	15 Aug	16 Aug	17-avgust	18-avgust
50 metrga erkin usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S4	S9 S11	S6 S7 S3	S12 S13			S5 S8 S10
50 metrga erkin usulda suzish	Ayollar Batafsil	S4	S9 S11	S6 S7 S3	S12 S13			S5 S8 S10
100 metrga erkin usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S12 S9 S10			S1 S4 S11	S2 S3 S7	S5 S8	S6 S13
100 metrga erkin usulda suzish	Ayollar Batafsil	S12 S9 S10			S4 S11	S2 S3 S7	S5 S8	S6 S13
200 metrga erkin usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S3 S14	S5			S4
200 metrga erkin usulda suzish	Ayollar Batafsil	S3 S14	S5			S4
400 metrga erkin usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S6 S7	S10	S8 S11		S9 S12 S13
400 metrga erkin usulda suzish	Ayollar Batafsil	S6 S7	S10	S8 S11		S12 S13
50 metrga chalqancha usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S1	S4	S2 S5	S3
50 metrga chalqancha usulda suzish	Ayollar Batafsil		S4	S2 S5	S3
100 metrga chalqancha usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S11		S14	S7		S10 S12 S13 S6	S9
100 metrga chalqancha usulda suzish	Ayollar Batafsil	S11		S14	S7		S10 S12 S13 S6	S9
50 metrga brass usulida suzish	Erkaklar Batafsil		SB2					SB3
50 metrga brass usulida suzish	Ayollar Batafsil		SB2
100 metrga brass usulida suzish	Erkaklar Batafsil		SB7 SB13 SB4 SB6	SB9	SB8	SB5 SB14	SB11	SB12
100 metrga brass usulida suzish	Ayollar Batafsil		SB7 SB13 SB4 SB6	SB9	SB8	SB5 SB14	SB11	SB12
50 metrga butterfly usulda suzish	Erkaklar Batafsil	S5		S4			S6 S7	S3
50 metrga butterfly usulda suzish	Ayollar Batafsil	S5					S6 S7	S3
100 metrga butterfly usulda suzish	Erkaklar Batafsil		S12	S13		S8 S10 S11	S9
100 metrga butterfly usulda suzish	Ayollar Batafsil		S12	S13		S8 S10 S11	S9
150 metrga aralash usulda suzish	Erkaklar Batafsil						SM3 SM4
150 metrga aralash usulda suzish	Ayollar Batafsil						SM3 SM4
200 metrga aralash usulda suzish	Erkaklar Batafsil	SM13	SM9 SM8	SM12	SM10 SM5 SM6			SM7 SM11 SM14
200 metrga aralash usulda suzish	Ayollar Batafsil	SM13	SM9 SM8	SM12	SM10 SM5 SM6			SM7 SM11 SM14
4×50 metrga erkin usulda suzish estafetasi	Erkaklar Batafsil			20 pts
4×50 metrga erkin usulda suzish estafetasi	Ayollar Batafsil			20 pts
4×50 metrga aralash usulda suzish estafetasi	Erkaklar Batafsil					20 pts
4×50 metrga aralash usulda suzish estafetasi	Ayollar Batafsil					20 pts
4 × 100 metrga erkin usulda suzish estafetasi	Erkaklar Batafsil				34 pts
4 × 100 metrga erkin usulda suzish estafetasi	Ayollar Batafsil				34 pts
4 × 100 metrga aralash usulda suzish estafetasi	Erkaklar Batafsil							34 pts
4 × 100 metrga aralash usulda suzish estafetasi	Ayollar Batafsil							34 pts

Medallar jadvali

Chempionat davomida mamlakatlarning qoʻlga kiritgan medallari.

* Mezbon davlat (Kanada)


Oʻrin	Davlat	Oltin	Kumush	Bronza	Umumiy
1	Ukraina (UKR)	33	22	29	84
2	Rossiya (RUS)	19	22	13	54
3	Buyuk Britaniya (GBR)	18	22	15	55
4	Yangi Zelandiya (NZL)	12	1	2	15
5	Amerika Qoʻshma Shtatlari (USA)	11	13	9	33
6	Braziliya (BRA)	11	9	6	26
7	Avstraliya (AUS)	11	4	12	27
8	Meksika (MEX)	6	5	7	18
9	Niderlandiya (NED)	6	5	3	14
10	Belarus (BLR)	6	2	2	10
11	Xitoy (CHN)	5	10	9	24
12	Germaniya (GER)	5	6	6	17
13	Kanada (CAN)*	5	6	5	16
14	Ispaniya (ESP)	4	14	9	27
15	Norvegiya (NOR)	4	0	1	5
16	Yaponiya (JPN)	3	3	3	9
17	Italiya (ITA)	2	4	3	9
18	Kolumbiya (COL)	2	1	3	6
19	Sloveniya (SLO)	2	1	0	3
20	Irlandiya (IRL)	1	3	4	8
20	Shvetsiya (SWE)	1	3	4	8
22	Fransiya (FRA)	1	2	4	7
22	Janubiy Afrika (RSA)	1	2	4	7
24	Gretsiya (GRE)	1	1	6	8
25	Isroil (ISR)	1	1	0	2
26	Kipr Respublikasi (CYP)	1	0	0	1
27	Chexiya (CZE)	0	3	2	5
28	Polsha (POL)	0	1	2	3
28	Qozogʻiston (KAZ)	0	1	2	3
30	Janubiy Koreya (KOR)	0	1	1	2
31	Argentina (ARG)	0	1	0	1
	Avstriya (AUT)	0	1	0	1
	Islandiya (ISL)	0	1	0	1
	Singapur (SIN)	0	1	0	1
	Vengriya (HUN)	0	1	0	1
36	Daniya (DEN)	0	0	3	3
37	Estoniya (EST)	0	0	1	1
	Finlandiya (FIN)	0	0	1	1
	Slovakiya (SVK)	0	0	1	1
Jami (39 davlat)		172	173	172	517

Bir nechta musobaqalarida medal sovrindori boʻlgan sportchilar

2013-yilgi chempionatda koʻplab ishtirokchilar bir nechta musobaqalarda medallarni qoʻlga kiritdilar. Quyidagi sportchilar besh va undan ortiq oltin medalni qoʻlga kiritdilar.

Sportchining ismi	Mamlakat	Medal	Musobaqa
Vynohradets, DmytroDmytro Vynohradets	Ukraina	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Kumush 2 Bronza	50 metrga erkin usulda suzish – S3 100 metrga erkin usulda suzish – S3 200 metrga erkin usulda suzish – S3 150 metrga aralash usulda suzish – SM3 50 metrga chalqancha usulda suzish – S3 50 metrga butterfly usulda suzish – S3 4x50 metrga aralash usulda suzish estafetasi 20pts 4x50 metrga erkin usulda suzish estafetasi 20pts 50 metrga brass usulida suzish – SB2
Sviderska, OlgaOlga Sviderska	Ukraina	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin	50 metrga erkin usulda suzish – S3 100 metrga erkin usulda suzish – S3 200 metrga erkin usulda suzish – S3 150 metrga aralash usulda suzish – SM3 50 metrga chalqancha usulda suzish – S3 4x50 metrga erkin usulda suzish estafetasi 20pts 4x50 metrga aralash usulda suzish estafetasi 20pts
Dias, DanielDaniel Dias	Braziliya	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Kumush 2 Kumush	50 metrga erkin usulda suzish – S5 100 metrga erkin usulda suzish – S5 200 metrga erkin usulda suzish – S5 50 metrga chalqancha usulda suzish – S5 200 metrga aralash usulda suzish – SM5 4x50 metrga erkin usulda suzish estafetasi 20pts 50 metrga butterfly usulda suzish – S5 4x50 metrga erkin usulda suzish estafetasi 34pts
Fisher, MaryMary Fisher	Yangi Zelandiya	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Kumush	50 metrga erkin usulda suzish – S11 100 metrga erkin usulda suzish – S11 100 metrga chalqancha usulda suzish – S11 200 metrga aralash usulda suzish – SM11 100 metrga butterfly usulda suzish – S11 400 metrga erkin usulda suzish – S11
Stukalova, DaryaDarya Stukalova	Rossiya	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Kumush	50 metrga erkin usulda suzish – S12 100 metrga erkin usulda suzish – S12 400 metrga erkin usulda suzish – S12 200 metrga aralash usulda suzish – SM12 100 metrga butterfly usulda suzish – S12 100 metrga chalqancha usulda suzish – S12
Cowdrey, MatthewMatthew Cowdrey	Avstraliya	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Bronza	50 metrga erkin usulda suzish – S9 100 metrga erkin usulda suzish – S9 100 metrga chalqancha usulda suzish – S9 200 metrga aralash usulda suzish – SM9 4x50 metrga erkin usulda suzish estafetasi 34pts 100 metrga butterfly usulda suzish – S9
Boki, IharIhar Boki	Belarus	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin	100 metrga chalqancha usulda suzish – S13 100 metrga butterfly usulda suzish – S13 100 metrga erkin usulda suzish – S13 200 metrga aralash usulda suzish – SM13 400 metrga erkin usulda suzish – S13
Pascoe, SophieSophie Pascoe	Yangi Zelandiya	2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin 2 Oltin	50 metrga erkin usulda suzish – S10 100 metrga erkin usulda suzish – S10 100 metrga chalqancha usulda suzish – S10 100 metrga brass usulida suzish – SB9 100 metrga butterfly usulda suzish – S10

Asosiy voqealar

1-kun (12-avgust)

2013-yilgi Jahon chempionatlarining birinchi medalining taqdimoti Irlandiyalik Darragh McDonald tomonidan 400 metrga erkin usulda suzish S6 toifasida oltin medalni qoʻlga kiritganida amalga oshgan^[6]. Oʻyinlardagi birinchi jahon rekordi kunning ertalabki vaqtida, chempionatlarning toʻrtinchi seriyasida, soat 9:18 da roʻy berdi, Rossiyalik Konstantin Lisenkov 100 metrga chalqancha usulda suzish S8 musobaqasida 1:04.12 natija koʻrsatib, uch yil oldin Eyndxovenda oʻrnatgan oʻz rekordini yangiladi^[7]. Bu ertalabki saralash bosqichida yangilangan uchta jahon rekordidan biri edi, qolgan ikkitasi Neli Miranda Errera (Meksika) tomonidan ayollar oʻrtasida 50 metrga erkin usulda suzish S4 va Olga Sviderska (Ukraina) tomonidan ayollar oʻrtasida 200 metrga erkin usulda suzish S3 musobaqalarida oʻrnatildi^[8].

Tushki sessiya davomida beshta yangi jahon rekordi oʻrnatilgan. Chempionatlarning eng yorqin sportchilaridan biri boʻlgan Belorusiyalik Ihar Boki SM13 200 metrga aralash usulda suzish finalida jahon rekordini yangiladi. Keyin bir soat ichida yana ikkita rekord yangilandi: Lisenkovning ertalab oʻrnatgan 100 metrga chalqancha usulda suzish S8 boʻyicha rekordi bir kun ham davom etmadi va u oltin medalni qoʻlga kiritish uchun oʻz vaqtidan 0,70 soniya yaxshiladi; Britaniyalik Josef Craig esa 400 metrga erkin usulda suzish S7 boʻyicha jahon chempionligini 4:39.13 natija bilan qoʻlga kiritib, Paralimpiya yoʻllanmasini qoʻlga kiritidi^[8]. Kunning soʻnggi uchta poygasida yana ikkita yangi jahon rekordi oʻrnatildi. Yangi Zelandiyalik Sophie Pascoe 100 metrga erkin usulda suzish S10 boʻyicha 1:00.15 natija koʻrsatdi, Britaniyalik sportchi Jessica-Jane Applegate esa 200 metrga erkin usulda suzishda 2:09.88 natija qayd etib, Irlandiyalik Bethany Firthni magʻlub etdi^[6].

Boshqa medallardan, oʻyinlarning bir qator yulduzlari birinchi kuni oʻzlarining birinchi oltin medallarini qoʻlga kiritdilar. Ukrainalik Dmitro Vinohradets erkaklar oʻrtasida 200 metrga erkin usulda suzish S3 musobaqasi boʻyicha muvaffaqiyati bilan oʻzining yettita oltin medalining birinchisini qoʻlga kiritdi, uning jamoadoshi Olga Sviderska esa ayollar estafetasida shunday muvaffaqiyatga erishdi, ammo ertalabgi rekord natijasidan ancha pastroq natija koʻrsatdi. Avstraliyalik Matthew Cowdrey 100 metrga erkin usulda suzish S9 boʻyicha chempionatdagi beshta oltin medalining birinchisini qoʻlga kiritdi, ayollar poygasida esa Britaniyalik Stephanie Millward toʻrtta oltin medalining birinchisini qoʻlga kiritdi. Yangi Zelandiya birinchi kunda yana bir muvaffaqiyatga erishdi: Mary Fisher 100 metrga chalqancha usulda suzish S11 bahsida gʻalaba qozonib, oltin medallar seriyasini boshladi. Braziliyalik Andre Brasil 100 metrga erkin usulda suzish S10 boʻyicha gʻalaba qozonib, ikki karra Paralimpiya va jahon chempioniga aylandi, bu unvonni u 2008-yilda Pekindagi Olimpiadadan beri ushlab turgan^[6]. AQSh ham birinchi kunda muvaffaqiyatga erishdi: Roy Perkins (50 metrga butterfly usulda suzish S5), Rebecca Anne Meyers (200 metrga aralash usulda suzish SM13) va Cortney Jordan (400 metrga erkin usulda suzish S7) umumiy uchta medal jamgʻarishdi, ammo birinchi kuni medal jadvalida oltita oltin medal bilan Ukraina yetakchilik qildi^[6].