Yoshlar siyosati

Yoshlar siyosati yoshlarni aniq qamrab oladigan va ularga taʼsir oʻtkazadigan masalalar toifasidir. Yoshlar siyosati (masalan, taʼlim, uy-joy, bandlik, dam olish) va yoshlarning tashkiliy siyosatga (saylovlar, siyosiy partiyaga aʼzolik), va turmush tarziga qanday aralashishini oʻz ichiga oladi.

Tarix

AQSh

AQShda Yoshlar faolligining oʻsishining dastlabki ildizlari XX asr boshlarida Jones onaning bolalar mehnatiga qarshi noroziliklaridan shakllana boshlagan. 1930-yilda Amerika siyosatida ilk bor Amerika Yoshlar Kongressi tashkil etildi. 1950-1960-yillarda „Talabalarni zoʻravonliksiz muvofiqlashtirish qoʻmitasi“ va „Talabalar demokratik jamiyati“ kabi tashkilotlar ham yoshlar siyosati bilan chambarchas bogʻliq edi.

Yevropa

Yevropada ham yoshlar siyosatining uzoq tarixi mavjud. 1946-yilda Germaniyaning Sovet ishgʻoli hududida Ozod nemis yoshlari tashkiloti tuzilgan boʻlib, u Sharqiy Germaniyaning rasmiy yoshlar tashkiloti sifatida faoliyat yuritgan.

Buyuk Britaniyada Britaniya yoshlar kengashi, Buyuk Britaniya yoshlar parlamenti va Shotlandiya yoshlar parlamentidan iborat boʻlgan kuchli yoshlar siyosati tizimi mavjud. Toʻgʻridan-toʻgʻri hokimiyatga ega boʻlmasa-da, bu tashkilotlardagi yoshlar parlament aʼzolari bilan yaqin ish munosabatlariga ega. Bugungi kunda ham yoshlar harakatiga intilayotgan tashkilotlar soni ortib bormoqda, ular orasida yoshlarni siyosat olamiga jalb qilishga qaratilgan „YouthDebates“ onlayn tashkiloti diqqatga sazovor.

Xalqaro

Boshqa mintaqalarda ham yoshlar siyosati va yoshlar harakatiga oid boʻlgan koʻplab tashkilotlar faoliyat olib bormoqda. Yaqinda oʻtkazilgan Meksika prezidentlik saylovlarida yoshlarning zamonaviy siyosatga munosabatining yana bir namunasi koʻzga tashlandi. „Yo soy 132“ nomli talabalar harakati saylovlar jarayoniga sezilarli taʼsir koʻrsatdi. Ular kutilayotgan saylov firibgarligi haqida dalillar keltirib, PRI nomzodi Enrike Penya Nietoning qoʻllab-quvvatlash darajasini oʻzgartirdilar. Natijada, nomzod uchun eng yuqori soʻrov natijalari va saylovlarning yakuniy natijalari oʻrtasidagi farq taxminan 12 foizga kamaydi. Hindistonda ham yosh siyosatchilar muhim rol oʻynaydi. Rishabh Mukati mamlakatning eng yosh siyosatchisi va yetakchisi hisoblanadi. U yoshlarning orzularini roʻyobga chiqarish va Hindiston yoshlar kuchini uygʻotish maqsadida sport tadbirlari va turli dasturlarni tashkil etgan. Bugungi kunda yoshlar tobora koʻproq global miqyosdagi norozilik harakatlariga, xususan ijtimoiy va ekologik adolat masalalariga jalb qilinmoqda . Palgrave Macmillian, 2017 . Bunday faollikning sababi qisman yoshlarning turli inqirozlardan koʻp aziyat chekayotganligidadir.