Kontent qismiga oʻtish

Yoʻloʻtan tumani

Koordinatalari: 37°17′43″N 62°21′45″E / 37.2954°N 62.3625°E / 37.2954; 62.3625
ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Yoʻloʻtan tumani
Ýolöten etrabi
Koordinatalari: 37°17′43″N 62°21′45″E / 37.2954°N 62.3625°E / 37.2954; 62.3625
Mamlakat  Turkmaniston
Viloyat Mari viloyati
Markazi Yoʻloʻtan
Hudud
 • Umumiy 3 350 sq mi (8 677 km2)
Aholisi
 (2022-yilgi aholini roʻyxatga olish)[1]
 • Umumiy 155 616
 • Zichligi 46/sq mi (18/km2)
Vaqt mintaqasi UTC+5 (+5)

Yoʻloʻtan tumani — Turkmanistondagi Mari viloyati tarkibidagi maʼmuriy birlik[2]. Tumanning maʼmuriy markazi Yoʻloʻtan shahri hisoblanadi.

Tarixi

1926-yil yanvar oyida Iolotan rayoni sifatida tashkil etilgan boʻlib, uning joylashuvi Turkman Sovet Sotsialistik Respublikasining Merv okrugi hududiga toʻgʻri kelgan. Oʻsha yilning iyul oyida Merv okrugi tugatildi va natijada Iolotan bevosita Turkman SSRga boʻysunuvchi maʼmuriy birlikka aylandi.

1939-yil noyabr oyida Iolotan Mari viloyati (oblast) tarkibiga kiritildi. Biroq 1963-yilda Mari viloyati ham tugatildi va Iolotan yana bevosita Turkman SSRga boʻysundirildi.

1970-yil dekabr oyida Iolotan 1963-yilda tugatilgan Mari viloyati qayta tiklangach, uning tarkibiga qayta kiritildi. 1992-yilda Iolotan tumani hozirgi nomi Yoʻloʻtan deb qayta nomlandi va Mari viloyati tarkibiga kirdi.

Etimologiyasi

Ataniyazov tumanning nomini qadimiy Marv va Hirot oʻrtasidagi Ipak yoʻli boʻylab joylashgan ushbu aholi punkti joylashuvi bilan bogʻlaydi. Turkman tilidagi ýoʻl va oʻten soʻzlari mos ravishda „yoʻl“ va „oʻtgan“ degan maʼnoni anglatib, „kesib oʻtish joyi“ maʼnosini beradi[3][4].

Maʼmuriy boʻlinishi

  • Shaharchalar (şäherçeler)
    • Yoʻq
  • Qishloq kengashlari (geňeşlikler)
    • Agzibirlik (Söýünalybedeň, agzibirlik, Täzeýap)
    • Ahunbaba (Zindigani, Alamdepe, Bagtiýarlik, Tokaýçy)
    • Akgüzer (Akgüzer, Bozýatan, Lälezar)
    • Arkadag (Azatlik)
    • Baýraç (Janibek, Ýerki, Galkiniş)
    • Dövletli (Dövletli)
    • Gammarbaba (Ýeňiş, Gammarbaba, Gammarýap)
    • Goýunji (Goýunji, Gadir)
    • Garaköl (Garaköl, Gaziklibent)
    • Hakikat (Hakikat)
    • Hüjüm (Hüjüm, Bereket)
    • Momataý (Momataý, Talhatanbaba, Üçköpri)
    • Rahat (Avçi, Alniş, Gulanli, Rahatýap)
    • Soltanbent (Dostluk, Daýhanbent, Hojaköv, Soltanbent, Şark, Täzeýer)
    • Şöhrat (Şöhrat)
    • Ymambaba (Ymambaba, Niýazov adindaki)
    • Ýokari Suhti (Ýokari Suhti, Altin toprak, Atçapar, Gojali, Taňrigazan)

Manbalar

  1. ↑ „Turkmenistan: Administrative Division - Population Statistics, Charts and Map“. www.citypopulation.de. Qaraldi: 2025-yil 26-fevral.
  2. ↑ „Application of drip irrigation for cotton farming in Central Asia: The case of Turkmenistan“. bibliotekanauki.pl. Qaraldi: 2025-yil 29-yanvar.
  3. ↑ Frank, Allen J.; Touch-Werner, Jeren. Turkmen-English Dictionary (English, Turkmen). Dunwoody Press, October 20, 1999. ISBN 978-1881265290. 
  4. ↑ Atanyýazow, Soltanşa. Түркменистаның Географик Атларының Дүшүндиришли Сөзлүги. Ылым, 1980 — 159–160-bet.