Ummu al-Xayr (Abu Bakrning onasi)
| Salma Ummu al-Xayr binti Saxar | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| سَلْمَىٰ أُمّ ٱلْخَيْر بِنْت صَخَر | |||||
| Tavalludi |
Salma | ||||
| Turmush oʻrtogʻi | Usmon Abu Quhofa | ||||
| Bolalari | 4, jumladan, Abu Bakr Siddiq | ||||
| Otasi |
Saxar ibn Amir ibn Kaʼb ibn Saʼd (صَخَر ٱبْن عَامِر ٱبْن كَعْب ٱبْن سَعْد) | ||||
| |||||
Salma Ummu al-Xayr binti Saxar (arabcha: سَلْمَىٰ أُمّ ٱلْخَيْر بِنْت صَخَر) — soʻnggi paygʻambar Muhammadning izdoshi va sahobasi, birinchi Roshidun xalifasi Abu Bakr Siddiqning onasi.
Hayoti
U Saxar ibn Amir ibn Kaʼb ibn Saʼd ibn Taymning (arabcha: صخر بن عامر بن كعب بن سعد بن تيم)[1] qizi boʻlib, Qurayshning Banu Taym urugʻidan boʻlgan. Salmaning turmush oʻrtogʻi Usmon ibn Amir (keyinchalik Abu Quhofa nomi bilan tanilgan) ham ayni shu qabilaga mansub edi. Kunyasi Ummu al-Xayr („ezgu ishlar onasi“) boʻlgan[2].
Salma Banu Taym urugʻidan boʻlgan Abu Quhofaga turmushga chiqqan va bir necha oʻgʻil farzand koʻrgan. Biroq bolalarining hammasi goʻdakligidayoq nobud boʻlgan. 573-yilda u Abu Bakrni dunyoga keltirgan[2]. Salma uni Kaʼbaga olib borib, butlarga shunday duo qilgan: „Agar unga oʻlimdan omonlik berilgan boʻlsa, unda uni menga inʼom et!“ Shu sababli Abu Bakr Atiq yaʼni „ozod qilingan“ nomi bilan tanilgan. Undan keyin ham omon qolgan ukalariga esa shu nomga aloqador Mu’taq va Utayq ismlari berilgan[3].
Salma islom dinini erta qabul qilganlardan edi. U Muhammad paygʻambar bilan uchrashish uchun „Arqamning uyiga olib kelinganlar“[4] orasida boʻlgan, yaʼni bu voqea 614-yildan keyin, hijratdan oldin sodir boʻlgan[5].
Ummu al-Xayr oʻgʻli Abu Bakr xalifaligi davrida 632—634-yillar oraligʻida vafot etgan[6].
Merosi
Sunniylar uni Abu Bakrga nisbatan Ummu al-Xayr (arabcha: أُمّ ٱلْخَيْر) yaʼni „Ezgu ishlar onasi“ deya ulugʻlaydi. Sunniylikda Abu Bakr paygʻambar Muhammadning ilk sahobalari orasida jannat bashorati berilgan oʻn kishidan biri sifatida eʼzozlanadi.
Shajarasi
| Asmo bintu Adiy al-Bariqiyya | Murra ibn Kaʼb | Hind binti Surayr ibn Saʼlaba | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Yaqaza ibn Murrah | Taym ibn Murra | Kilab ibn Murra | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Saʼd ibn Taym | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kaʼb ibn Saʼd | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Amr ibn Kaʼb | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Amir ibn Amr | Saxar ibn Amir ibn Kaʼb ibn Saʼd | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Hind binti Nuqayd | Usmon Abu Quhofa ibn Amir | Salma Ummu al-Xayr binti Saxar | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ummu Farvo | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Qurayba | Abu Bakr Siddiq | Muataq | Muaytaq[7] | Quhofa | |||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ummu Amir | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Manbalar
- ↑ Al-Zubayri, Abū ʿAbd Allāh al-Muṣʿab „Nasab Quraysh“.
- ↑ 2,0 2,1 Jalal ad-Din al-Suyuti. Tarikh al-Khulafa(The History of the Caliphs). Calcutta: The Asiatic Society, 1881 — 29-bet.
- ↑ Jalal ad-Din al-Suyuti. Tarikh al-Khulafa(The History of the Caliphs). Calcutta: The Asiatic Society, 1881 — 27-bet.
- ↑ Ibn Hajar. Al-Isaba, vol. 8.
- ↑ Muhammad ibn Ishaq. Sirat Rasul Allah (The Life of Muhammad). Oxford University Press, 1955 — 117-bet.
- ↑ Ibn Hajar. Al-Isaba, vol. 4.
- ↑ Tarikh ar-Rusul wa al-Muluk 3/ 425