Tayka Ahmad Abdulqodir
Hazrat Tayka Ahmad Abdulqodir Baqaviy | |
|---|---|
| Unvoni | Alloma, As-Siddiqqiy |
| Shaxsiy maʼlumotlar | |
| Tavalludi | 2-oktabr 1891 |
| Vafoti |
14-fevral 1976-yil (84 yoshda) |
| Arusiyya tekke, Kilakaray | |
| Dini | Islom |
| Millati | hindistonlik |
| Mazhab | sunniy (soʻfiy) |
| Yurisprudensiya | shofiiy |
| Imom | Ashʼariy |
| Asosiy qiziqish(lar)i | arab tili, arviy, tamil tili, aqida, fiqh, fatvo, tafsir, tasavvuf |
| Tariqat | Arusiy-qodiriy |
| Boshqa nomlari | (Periya) Shayx Nayagam, Shamsul Ulamo |
| Kasbi | Akademik, muftiy, xayriyachi |
Tayka Ahmad Abdulqodir (1891-yil 2-oktabr – 1976-yil 14-fevral) hindistonlik ulamo, ruhiy murshid va muftiy edi. U Tamilnadudagi koʻplab arab kollej va madrasalarning hukumat tomonidan akkreditatsiya qilinishida muhim rol oʻynagan. Uning xizmatlari zamondoshlari tomonidan 1967-yil 20-sentabr kuni oʻtkazilgan tantanali marosim bilan eʼtirof etilgan.
Taʼlimi
Ahmad Abdulqodir bolaligini bobosi, Imom al-Arus Sayyid Muhammad (u olti yoshida vafot etgan) bilan birga oʻtkazgan. Soʻng u otasi Sohib al-Jalva Shohul Hamid (vafoti 1921) va amakisi Sohib al-Xalva Abdulqodir (vafoti 1913)dan Arusiyya seminariyasida diniy taʼlim olgan. Shu davrda u butun Qurʼonni yod oladi[1].
Shundan soʻng, u oʻz tahsilini Vellurdagi Al-Baqiyat as-Solihat seminariyasida davom ettirdi. Bu yerda u seminariya asoschisi Shoh Abdulvahhob rahbarligida oʻrgandi, u Ahmadning oʻqishdagi qobiliyatidan hayratda qolgan. Vellurdagi tahsilni tugatgach, u Podakkudidagi An-Nur al-Muhammadiyya seminariyasiga bordi va u yerda seminariya asoschisi Abdulkarim bilan tanishdi[1].
Faoliyati
Marhum bobosi tashkil etgan tijorat ishida qisqa muddat ishlaganidan soʻng, u yana Arusiyya seminariyasiga qaytdi va umrining qolgan qismini u yerda dars berish va diniy hukmlar chiqarish bilan oʻtkazdi[2]. U Kilakarayda Usvatun Hasana jamiyatini tashkil etib, u orqali masjidlarni boshqardi va shaharda hamda atrof-hududlarda ijtimoiy ishlarni muvofiqlashtirdi[1].
U Arusiy-qodiriy tariqatining maʼnaviy rahnamoligini meros qilib olib, uning eʼtiqod qiluvchilariga ruhiy pirlik qildi. U Arusiy-qodiriyga aloqador turli masjidlar, madrasalar, maktablar, tekkelar va jamiyatlarga boshchilik qildi.
Yutuqlari
U Tamilnadudagi koʻplab arab kollej va madrasalarning hukumat akkreditatsiyasini olishida muhim rol oʻynagan va Janubiy Hindistonda koʻplab maktablar tashkil etilishida faol ishtirok etgan. Uning umrining soʻnggi yillarida, Ramanathapuram tumani doirasida uning rahbarligi ostida 300 dan ortiq madrasa va maktab faoliyat koʻrsatgan[3].
Tantanali eʼzozlash marosimi
1967-yil 20-sentabrda, Ahmad Abdulqodirning islom va insoniyat yoʻlidagi xizmatlari Maduray shahrida oʻtkazilgan tantanali eʼzozlash marosimi bilan yodga olindi. Marosim uning tugʻilganining 80-hijriy yiliga toʻgʻri keldi. Qavoyd-i Millat Muhammad Ismoil, Qavm yetakchisi Sayyid Abdur Rahmon Bafaqiy Tangal, A. K. A. Abdulsamad, hazrat Ziyoiddin (Podakkudi Arab kollejining direktori), hazrat Rahmatulloh (Nidur Arab kollejining direktori) marosimda ishtirok etgan arboblar sirasiga kiradi.
Maduray universiteti rektori doktor T. P. Minakshisundaram marosimda Ahmad Abdulqodir sharafiga bagʻishlangan 370 betlik yodnoma toʻplamini taqdim etdi. Unda Ahmad Abdulqodir hayotiga oid tamil va ingliz nasriy lavhalar, shuningdek, dunyo boʻylab yetuk siymolarning tabriklari jamlangan edi.
Vafoti
Ahmad Abdulqodir 1976-yil 14-fevral, shanba kuni bomdod namozidan soʻng, hijriy taqvim boʻyicha 1369-yil safar oyining 13-kunida vafot etdi. Ertasi kuni, oila aʼzolari, doʻstlari va shogirdlari ishtirokida uning janoza namozini kichik oʻgʻli, doktor Tayka Shuayb oʻqidi. U Arusiyya tekkeda dafn qilingan[2]. Uning gʻoyibona janoza namozlari Hindistonning boshqa hududlarida, Shri-Lanka va Uzoq Sharqda ham oʻqildi[4].
Yana qarang
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Bukhari, S. M. (1981). Hadya Sharif (ஹத்யா ஷரீப்). pXXIV., Kottar: Ghauthiyya Manzil.
- ↑ 2,0 2,1 „Shaikh Taika Ahmad ‘Abd al-Qadir“. Tariqah al-‘Arusiyyah al-Qadiriyyah. Qaraldi: 2014-yil 18-oktyabr.
- ↑ Shaikhu Nayagam Felicitation Committee (1967). Shaikhu Nayagam Souvenir. Kilakarai: Aroosiya Thaika.
- ↑ Ibrahim, Reshard, Mohamed, Firoz (1981). Centenary Souvenir – 1881 to 1981. p32., Colombo: Al Masjidul Bukhary-Thaika.
Adabiyotlar
„Shayx Tayka Ahmad ‘Abd al-Qodir“. Qaraldi: 2014-yil 18-oktyabr.
Havolalar
- Arusi Qodiriy tasavvuf yoʻli – Arusi Qodiriy ruhiy ustozlarining tarjimai hollaridan iborat.
- Shayx Tayka Ahmad Abdul Qodir as-Siddiqqiy Facebook sahifasi