Shoh Jalol Daxiniy
Jalol Daxiniy | |
|---|---|
| Shaxsiy maʼlumotlar | |
| Vafoti |
milodiy 1476-yil |
| Bangabhaban, Dilkusha, Motijhil thana, Dakka, Bangladesh | |
| Dini | Islom |
| Mazhab | Sunniy |
Shoh Jalol Daxiniy (bengalcha: শাহ জালাল দাখিনী, arabcha: شاه جلال داخني) – Dakka shahrining, sharqiy Bengal (hozirgi Bangladesh) hududida yashagan 15-asr soʻfiy musulmon arbobi[1]. Daxiniy Sharqiy Hindistonda Islomni yoygan koʻplab soʻfiylardan biri edi[2]. Avliyo Dekkanda istiqomat qilgani uchun „Daxiniy“ faxriy taxallusini olgan[1].
Hayoti
Daxiniyning asl kelib chiqishi (nomi shuni anglatadigandek) Janubiy Hindistondagi Dekkan platosidanmi yoki Gʻarbiy Hindistondagi Gujarotdanmi – bu masala bahsli. Abdulhaq ad-Dehlaviyning Axbar-ul-Axyar asariga koʻra, Daxiniy Shimoliy Hindistonda shayx Piyara qoʻlida tahsil olgan. Piyara Chishtiya tariqatining bengali musulmon olimi edi[3][4].
Bir kuni u bir necha hamrohlari bilan Gujarotdan sharqiy Bengalga, Bengal sultoni Shamsuddin Yusuf Shoh hukmronligi davrida yoʻl oladi. U mahalliy aholiga islomiy taʼlimotlarni targʻib qilish maqsadida hozirgi Motijhil, Dakkada xonqoh barpo etadi[1]. U Dakka shahrida juda koʻp izdoshlar orttiradi, hatto bu goʻyo podshoh qudratiga tengdek koʻringan. Aytishlaricha, u oʻta dabdabali kayfiyatda yurishni ham boshlagan[3]. Rivoyatlarga koʻra, sulton buni tahdid deb bilib gʻazablanadi va 1475-yilda Daxiniy hamda uning safdoshlarini qatl ettiradi[5]. Daxiniy Bangabhaban darvozasi shimoli-sharqida joylashgan, bitta gumbazli mozorning sharqiy qabrtoshida dafn etilgani taxmin qilinadi[6].
Merosi
Anʼanaga koʻra, uning qabri Bangabhaban majmuasi ichida joylashgan[1][7].
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Islom, Sirajul; Miah, Sajahan; Khanam, Mahfuza et al., eds (2012). "Shah Jalal Dakhini (R)". Banglapedia: the National Encyclopedia of Bangladesh (Online nashri). Dhaka, Bangladesh: Banglapedia Trust, Asiatic Society of Bangladesh. ISBN 984-32-0576-6. OCLC 52727562. http://en.banglapedia.org/index.php?title=Shah_Jalal_Dakhini_(R).<!--->
- ↑ Islam, Md Nazrul; Islam, Md Saidul. Islam and Democracy in South Asia: The Case of Bangladesh (en). Springer Nature, 2020 — 130-bet. ISBN 978-3-030-42909-6.
- ↑ 3,0 3,1 Abdul Mannan Talib. Bangladeshe Islam. Adhunika Prakasani, 1980.
- ↑ 'Abd al-Haqq al-Dehlawi. Akhbar-ul-Akhyar, 1500s.
- ↑ „Revisiting Dhaka's Treasures“ (en). The Daily Star (2016-yil 5-mart). Qaraldi: 2020-yil 23-iyun.
- ↑ Hundred Years of Bangabhaban, 1905-2005 (en). Press Wing Bangabhaban, 2006 — 156, 171-bet. ISBN 978-984-32-1583-3.
- ↑ Dani, Ahmad Hasan. Dacca: A Record of Its Changing Fortunes, 2nd, Mrs. Safiya S. Dani, 1962 — 22-bet. OCLC 987755973.