Kontent qismiga oʻtish

Royal Jordanian

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Royal Jordanian
الملكيَّة الأردنيَّة‎
Al-Malakiyyah al-'Urduniyyah

Royal Jordanian Airbus A320neo samolyoti
IATA ICAO Identifikatori
RJ RJA JORDANIAN
Tashkil topgan 9-dekabr, 1963-yil (62 yil avval) (1963-12-09) (Alia Airlines — Royal Jordanian Airlines sifatida)
Havo tuguni Amman–Qirolicha Aliya
Fokus shaharlari Aqaba–Qiroli Husayn
Tez uchish dasturlari Royal Club[1]
Alyansi Oneworld
Shoʻba korxonalari
  • Jordan Airports Company (90%)[2]
  • Royal Jordanian Cargo
  • Royal Jordanian Ground Handling
  • Royal Tours[3]
  • Tikram[4]
Park hududi 40
Parvoz yoʻnalishlari 51
Bosh qarorgohi Amman, Iordaniya
Muhim shaxslar
  • Samer Majali (rais oʻrinbosari & CEO)[5]
  • Said Darvoza (rais)[6]
Sayti rj.com

Royal Jordanian Airlines (avvalgi nomi Alia Royal Jordanian Airlines) — bosh ofisi Ammanda joylashgan Iordaniyaning flagman aviakompaniyasi[7]. Aviakompaniya oʻzining Qirolicha Aliya xalqaro aeroportidagi asosiy bazasidan toʻrt qitʼaga haftalik 500 dan ortiq parvozlarni va kuniga kamida 110 uchib ketishlar orqali xalqaro parvozlarni amalga oshiradi. 2007-yilda Oneworld aviakompaniyalar alyansiga qoʻshilgan[8].

Tarixi

1960—1990-yillar

Alia Boeing 707-300 London Hitrouda, 1971-yil. Bu samolyot keyinroq Kano aviahalokatida vayron boʻlgan.

Aviakompaniya qirol Husaynning buyrugʻi bilan 1963-yil 9-dekabrda tashkil qilingan va 1963-yil 15-dekabrda oʻz faoliyatini boshlagan. U qirol Husaynning katta farzandi Malika Aliya bintu Husayn (1956-yil 13-fevralda tugʻilgan) sharafiga Alia (yoki Aalya) deb atalgan, nom qirolning uchinchi rafiqasi 1972-yilda turmush qurgan qirolicha Aliya sharafiga qoʻyilmagan. Aviakompaniya xususiy aksiyadorlar kapitali bilan tashkil qilingan, keyinchalik Iordaniya hukumati kompaniya ustidan nazoratni qoʻlgan kiritgan[9].

Alia (Royal Jordanian Airline) oʻz faoliyatini Ammandan Al-Quvayt, Bayrut va Qohiraga uchadigan ikkita Handley Page Dart Heralds va bitta Douglas DC-7 samolyotlari bilan boshlagan. 1964-yilda yana bitta DC-7 olingan va Jiddaga parvozlarni boshlagan. 1965-yil Alia oʻzining birinchi Yevropa yoʻnalishi sifatida Rimga parvoz qila boshladi. Aviakompaniya yutuqlarini 1976-yilgi Olti kunlik urush davridagi Isroil havo hujumlari xavf ostiga qoʻydi, urushda DC-7 samolyoti yoʻq qilindi. Keyinchalik ularning oʻrniga Fokker F27lar xarid qilindi.

1968-yilda aviakompaniya Sud Aviation Caravelle samolyoti qabul qildi va parvozlar tarmogʻini Nikosiya, Bingʻozi, Dahron va Dohaga kengaytirdi. 1969-yilda Myunxen, Istanbul va Tehronga parvozlar yoʻlga qoʻyildi.

Alianing Lockheed L-1011 TriStar samolyoti, 1980-yillarning boshidagi qisqa muddatda foydalanilgan sinov livreyasida

1970-yilda Alia F27lardan voz kechib, Boeing 707a samolyotlariga buyurtma berdi. Frankfurtmayn va Abu-Dabi parvozlar tarmogʻiga qoʻshildi. 707lar 1971-yilda yetkazib berildi. Oʻsha yili Madrid, Kopengagen va Karachiga parvozlar boshlandi. Oʻn yillikning qolgan davrida aviakompaniya parkiga Boeing 720lar, Boeing 727lar va Boeing 747lar qoʻshildi. Keytering boʻlimi tashkil qilindi va Amman aeroportida bojsiz savdo doʻkonlari paydo boʻldi. Parvozlar roʻyxatiga Bahrayn, Dubay, Maskat, Rabot, Jeneva, Amsterdam, Bagʻdod, Bangkok, Vena, Damashq, Nyu-York, Hyuston va Ras al-Xayma qoʻyshildi. 1979-yilda Alia Arab aviakompaniyalar texnik konsorsiumining asoschilaridan boʻldi.

1980-yillarda Tunis va Tripoli parvozlar xaritasida paydo boʻldi va Alianing IBM komputer markazi ochildi. Lockheed L-1011 Tristars, Airbus A310 va Airbus A320 samolyotlari aviaparkda paydo boʻldi. 1986-yil dekabr oyida, malika Alia ajrim masalasini koʻtarganidan soʻng, aviakompaniya oʻz nomini Royal Jordanian Airlinesga oʻzgartirdi. Aviakompaniyaning birinchi ayol uchuvchisi 1980-yillarda ishga olindi. Belgrad, Chikago, Los-Anjeles, Mayami, Buxarest, Singapur, Ar-Riyod, Kuala Lumpur (MAS bilan hamkorlikda), Sano, Moskva, Monreal, Dehli, Kalkutta va Anqara yoʻnalishlari qoʻshildi. Gabriel avtomatlashtirilgan chipta tizimi — (GATS) ham shu vaqtda joriy qilindi.

Aviakompaniyaning Boeing 747-200 samolyoti, 1978-yil

1990-yillarda Royal Jordanian hamda yana toʻqqiz arab aviakompaniyasi Galileo CRSga (komputerlashgan bronlash tizimi) ulandi. IMCS texnik xizmat koʻrsatish va muhandislik tizimi qoʻshildi, Iordaniya poytaxtidagi „7-halqa“ hududida Amman shahar aviaterminali ochildi hamda Rafahga parvozlar yoʻlga qoʻyildi (keyinchalik bu yoʻnalishdagi qatnovlar toʻxtatildi). Toronto, Kolombo, Jakarta, Berlin, Mumbay, Milan va Tel-Aviv shaharlari parvozlari tarmogʻiga qoʻshildi. 1997-yil noyabrda Royal Jordanian AQShning Trans World Airlines aviakompaniyasi bilan kod-sharing hamkorlik shartnomasi imzoladi va Jon F. Kennedi xalqaro aeroportidagi TWA parvoz markaziga (5-terminal) koʻchib oʻtdi[10].

2000-yildan hozirgacha

2000-yilda AQSh Federal aviatsiya boshqarmasi (FAA) aviakompaniyaning texnik xizmat koʻrsatish va muhandislik boʻlimi litsenziyasini yangiladi. Xususiylashtirilishi rejalashtirilgan xizmatlar qatorida boj olinmaydigan savdo doʻkonlari ham kiritildi. Aviakompaniyalar va ular bilan bogʻliq investitsiyalarni boshqarish maqsadida 2001-yil fevral oyida toʻliq hukumatga qarashli RJI holding kompaniyasi ochiq aksiyadorlik jamiyati sifatida tashkil etildi. 2001-yil 5-fevralda aviakompaniya nomi Alia — The Royal Jordanian Airlines Company deb oʻzgartirildi.

Flagman aviakompaniyaning shoʻba korxonasi boʻlgan Royal Wings Misr, Kipr va Isroildagi manzillarga ham muntazam, ham charter reyslarida Airbus A320-212 samolyotini ekspluatatsiya qildi.

2006-yil 20-dekabrda Royal Jordanian ikkita Airbus A321 samolyoti ikkita yangi samolyotga almashtirilishini hamda 2008-yil boshida toʻrtta yangi Airbus A319 samolyoti foydalanishga topshirilishini eʼlon qildi.

2007-yil aprel oyida Royal Jordanian Oneworld alyansi tarkibiga kirdi va ushbu global aviakompaniyalar alyansiga qoʻshilgan birinchi arab aviakompaniyasiga aylandi. Keyingi oyda aviakompaniya 2010-yilda foydalanishga topshiriladigan jami 10 ta Boeing 787 samolyotiga buyurtma berganini eʼlon qildi. Bu Royal Jordanian kompaniyasining Boeing kompaniyasiga bergan birinchi buyurtmasi boʻldi[11].

Oneworld livreyasidagi Airbus A319-100 samolyoti

1997-yilda bekor qilinganidan soʻng, 2007-yil 25-mayda Monreal yoʻnalishi qaytadan tarmoqqa qoʻshildi. Shuningdek, may oyida Royal Jordanian Iordaniyaning Oʻlik dengiz hududida boʻlib oʻtgan Jahon iqtisodiy forumiga homiylik qildi.

2007-yil 11-iyulda Royal Jordanian aviakompaniyasi Amman va Nyu-York shahri oʻrtasida oʻttiz yillik uzluksiz xizmatni nishonladi va bu uni AQShga olib boradigan ushbu darvozaga eng uzoq vaqt xizmat koʻrsatgan arab aviakompaniyasiga aylantirdi. RJ 2007-yil 16-iyulda oltinchi yillik Aviakompaniya strategiyasi mukofotlarida texnologiya toifasida „Aviakompaniya strategiyasi mukofoti“ni qoʻlga kiritdi. 23-iyulda RJ kargo reyslarini joriy qildi, Damashq Ammandan Boeing 737 samolyotida xizmat koʻrsatiladigan birinchi manzil boʻldi.

Royal Jordanian aviakompaniyasi Budapeshtga birinchi parvozini 28-iyulda Embraer E195 samolyotida amalga oshirdi. Oktyabr oyida RJ oʻzining dastlabki buyurtmasidagi ikkita Embraer E195 samolyotini ikkita Embraer E175 samolyotiga almashtirganini eʼlon qildi. Royal Jordanian Aqabadagi Qirol Husayn xalqaro aeroportida yangi zal ochdi.

RJ oʻz yoʻlovchilariga OnAirning parvoz paytidagi internet va mobil telefon xizmatlarini, jumladan, elektron pochta, SMS va ovozli qoʻngʻiroqlarni taqdim etgan birinchi Yaqin Sharq aviakompaniyasi boʻladi[12]. Royal Jordanian oʻzining uchta Airbus A310 samolyotini 10 million Iordaniya dinoridan (JOD) ortiq mablagʻ evaziga modernizatsiya qildi.

Royal Jordanian 2007-yil oxirida xususiylashtirildi, natijada aktivlarining 71% sotildi. Kompaniyaning bozor kapitallashuvi 260 million dinorni tashkil etadi va aksiyalar savdosi 2007-yil 17-dekabrda boshlandi.

2007-yil 24-dekabrda Royal Jordanian Bokuni 2008-yil uchun yangi yoʻnalishlaridan biri sifatida tasdiqladi va haftasiga ikki marta Ammandan Embraer E195 samolyotidan foydalandi. Biroq, 2008-yil boshida RJ rasmiylari yoqilgʻi narxining yuqoriligi va yangi bozor oʻsha paytda juda katta xavf tugʻdirishini aytib, yangi yoʻnalishga qarshi qaror qabul qildi. Royal Jordanian 2009-yil oxiri yoki 2010-yil boshida Amman-Boku yoʻnalishini boshqarishni rejalashtirmoqda. 2008-yil 22-yanvarda RJ Bangkok orqali Hong Kongga reyslarni yoʻlga qoʻydi, qishda haftasiga uchta va yozda haftasiga beshta reys amalga oshirildi, bu esa aviakompaniyaning Xitoyga birinchi yoʻnalishiga aylandi[13].

Airbus A319 samolyoti 2008-yil 13-martda foydalanishga topshirildi va bu RJni Airbus A320 oilasining uchta samolyotini boshqargan birinchi Yaqin Sharq aviakompaniyasiga aylantirdi[14]. 2008-yil 17-avgustda Royal Jordanian Kiyevga yangi yoʻnalish ochdi va haftasiga ikki marta amalga oshiriladigan ushbu xizmat uchun Embraer E195 samolyotlaridan foydalandi. 2008-yil 24-avgustda Royal Jordanian Qirolicha Aliya xalqaro aeroportida „Petra“ va „Jerash“ zallarini almashtirgan yangi zalini ochdi. Yangi zal Janubiy terminalning ikkinchi qavatida joylashgan boʻlib, Yaqin Sharqdagi ikkinchi eng katta aeroport zalidir va 340 dan ortiq yoʻlovchiga xizmat koʻrsatishga qodir[15].

Aviakompaniya 2008-yil iyul oyida yoʻlovchilar sonining 18% ga oʻsishini qayd etdi. Aviakompaniya 278 000 yoʻlovchini tashiganligi sababli, oʻrindiqlar koeffitsienti shu oyda 5% ga oʻsib, 81% ga yetdi[16]. Royal Jordanian aviakompaniyasining Oneworld aviakompaniyasiga sodiqligi doirasida, 2009-yil 3-fevralda alyansning 10 yilligini nishonlash marosimida RJ oʻzining yangi A319 samolyotini (mart oyi oxirida yetkazib berilishi kerak) Oneworld nomi va logotipi atrofida boʻyashi haqida eʼlon qilindi. Bu Royal Jordanian foydalanadigan birinchi maxsus rang sxemasi sanaladi[17].

Royal Jordanian 2009-yil 1-aprelda Brusselga xizmat koʻrsatishni qayta tikladi va ushbu yoʻnalish toʻxtatilganidan olti yil oʻtgach amalga oshirildi. Ammandan haftasiga ikki marta parvozlarni amalga oshirdi, aviakompaniya esa 2009-yil oxirida haftasiga yana ikkita reys qoʻshishni rejalashtirmoqda.

2010-yil 28-martda Royal Jordanian Saudiya Arabistonining Madinayi Munavvaraga haftasiga toʻrtta reys bilan muntazam toʻgʻridan-toʻgʻri reyslarni ochdi. 23-mart kuni Royal Jordanian ikkita A330-200 va bitta Embraer E175 samolyotlariga buyurtma berganini tasdiqladi. Royal Jordanian 2004-yilda ushbu yoʻnalishni toʻxtatganidan soʻng, 2010-yil 2-iyunda Malayziya poytaxti Kuala Lumpurga parvozlarni qayta boshladi. Ushbu yoʻnalishda foydalaniladigan samolyotlar yangi Airbus A330-200 boʻlib, keyinchalik Boeing 787 Dreamlinerga oʻzgartirildi.

2011-yil may oyida Royal Jordanian aviakompaniyasi oʻzining Airbus A310 samolyotlarini 2011-yil dekabr va 2012-yil yanvar oylarida foydalanishdan chiqarishini eʼlon qildi. Royal Jordanian London (Hitrou aeroportining 3-terminali) yoʻnalishidagi toʻgʻridan-toʻgʻri parvozlar uchun Airbus A330 va Airbus A321 samolyotlaridan foydalanadi[18].

2014-yil iyun oyida Royal Jordanian ISHID guruhi tomonidan aeroport egallab olingani sababli Iroq shimolidagi Mosul shahriga parvozlarni toʻxtatganini eʼlon qildi.

Royal Jordanian kompaniyasining birinchi Boeing 787 samolyoti (267 oʻrinli, ikki klassli salon tuzilmasiga ega) 2014-yil sentyabr oyida ekspluatatsiyaga kiritildi va dastlab Ammanni Saudiya Arabistonining Jidda shahri bilan bogʻladi[19]. 787 Dreamliner — Royal Jordanian flotidagi 707 va 747 modellaridan keyingi ilk Boeing samolyoti boʻlib, u xizmat muddati tugagan Airbus A340-200 samolyotlari oʻrnini egalladi. Dreamliner samolyotlari lizing muddati tugagan Airbus A330-200 samolyotlarini almashtirdi. Ushbu Dreamliner samolyotlari odatda Royal Jordanian kompaniyasining Uzoq Sharq, London va Shimoliy Amerika yoʻnalishlaridagi parvozlarida qoʻllaniladi.

2017-yil may oyida Royal Jordanian aviakompaniyasi Air Berlin, Fiji Airways, Jazeera Airways, Virgin Australia va Thomas Cook kompaniyalarining sobiq bosh direktori Stefan Pichlerni yangi prezident va bosh direktor etib tayinlaganini eʼlon qildi[20]. Pichler kompaniya faoliyatini tubdan yaxshilash rejasini ishlab chiqdi va bu reja Royal Jordanianning 2017-yil oxiriga kelib yana foyda koʻrishiga yordam berdi[21]. Shu doirada, aviakompaniya 8-chi Dreamliner samolyotiga boʻlgan buyurtmani bekor qildi hamda shunga oʻxshash sabablarga koʻra A330F yuk samolyotini oʻzining yuk tashish parkidan chiqardi. Bosh direktor, shuningdek, Royal Jordanian strategiyasi kompaniya parkini yagona turdagi tor fyuzelyajli samolyotlardan iborat qilishga qaratilganini taʼkidladi, biroq bu samolyotlar Airbus, Boeing, Bombardier yoki Embraer ishlab chiqaruvchilaridan qaysi biriga tegishli boʻlishiga aniqlik kiritmadi. 2020-yil sentyabr oyida Pichler oʻz lavozimini tark etdi va uning vazifalarini Direktorlar kengashi raisi Said Samih Darvoza oʻz zimmasiga oldi[6].

2025-yil 17-yanvarda aviakompaniya 13 yillik tanaffusdan soʻng, 2025-yil 31-yanvardan boshlab Amman va Damashq oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri reyslar qayta tiklanishini eʼlon qildi. Dastlab haftasiga toʻrtta reys amalga oshiriladi, 2025-yil aprel oyidan boshlab esa parvozlar har kuni yoʻlga qoʻyiladi. Shu tariqa, Royal Jordanian Suriyaga parvozlarni qayta tiklagan Qatar Airways, Turkish Airlines va boshqa koʻplab mintaqaviy aviakompaniyalar safiga qoʻshildi[22].

Korporativ faoliyati

Bosh ofisi

2009-yil holatiga koʻra, Haddadinco Engineering Company for Contracting Ammanda Royal Jordanianning yangi bosh ofisini qurayotgan edi[23]. Bino loyihasi Nils Torp tomonidan ishlab chiqilgan[24]. Yangi bino qurilishi 2011-yil oxirida yakunlandi va Royal Jordanian xodimlari 2012-yil 3-yanvarda ushbu binoda oʻz ishlarini boshladi. 1960-yillarda Alia (aviakompaniyaning avvalgi nomi) bosh ofisi Ammandagi Mango binosida joylashgan edi[25].

Raqobat

Royal Jordanian 2002-yil oxirida yangi strategiyani amalga oshirishni boshladi, buning natijasida aviakompaniya qoʻshni davlatlarga, jumladan, parvoz chastotalari koʻpaygan mamlakatlarga eʼtibor qaratdi. Yaqin Sharqning „mintaqaviy aviakompaniyasi“ sifatida oʻzini namoyon qilish rejasining bir qismi sifatida Misrdagi Iskandariyadan Suriyadagi Halabgacha boʻlgan kichikroq yoʻnalishlarni qoʻshishni boshladi, bu yoʻnalishlarni Emirates kabi yirik aviakompaniyalar Royal Jordanianning mintaqaviy samolyotlariga qaraganda kattaroq samolyotlar bilan amalga oshirmaydi. 2008-yil oxiriga kelib, reja aviakompaniya uchun muvaffaqiyatli boʻldi, uning asosiy raqobatchilari Middle East Airlines va Egyptair edi[26].

Biznes koʻrsatkichlari

Royal Jordanian uchun asosiy koʻrsatkichlar (31-dekabrda yakunlangan moliyaviy yil holatiga koʻra)[27]:

Moliyaviy koʻrsatkichlar va faoliyat statistikasi
Yillar Sof foyda/zarar (mln JOD) Xodimlar soni Yoʻlovchilar soni (m) Oʻrindiqlar bandlik koeff. Aviparki Manbalar
2002 3.0 3,008 1.3 66%
2003 9.7 3,162 1.4 68%
2004 15.3 3,313 1.7 71%
2005 20.5 3,557 1.8 69%
2006 6.1 3,799 2.0 66%
2007 24.1 4,275 2.2 71%
2008 23.4 4,507 2.7 72%
2009 28.6 4,399 2.6 68%
2010 9.6 4,700 3.0 71%
2011 −57.9 4,545 3.1 69%
2012 1.1 4,541 3.3 73% 29 [28]
2013 −38.8 4,643 3.3 70% 32 [28]
2014 −39.6 4,543 3.2 70% 28 [29]
2015 16.0 4,394 2.9 67% 27 [30]
2016 −24.5 4,185 3.0 65% 26 [31]
2017 0.27 4,135 3.1 71% 26
2018 −5.8 4,054 3.2 73.8% 26
2019 10.3 4,018 3.3 74.2% 27
2020 −161 3,599 0.75 65.4% 23
2021 −74.2 3,437 1.6 67.9% 24
2022 −78.8 3,913 3.0 77% 27
2023 −8.5 3,913 3.6 78% 30
2024 -3.5 4,071 3.7 82% 28 [32]

Parvoz manzillari

Asosiy maqola: Royal Jordanian parvoz yoʻnalishlari roʻyxati

Codeshare kelishuvlari

Royal Jordanian quyidagi aviakompaniyalar bilan codeshare kelishuvlariga ega[33]:

Aviaparki

Joriy holati

Royal Jordanian Airbus A321-200
Royal Jordanian Boeing 787-8
Royal Jordanian Embraer 190-E2

2025-yil avgust holatiga koʻra, Royal Jordanian aviaparki quyidagi samolyotlardan tashkil topgan:

Royal Jordanian aviaparki
Samolyot turi Miqdori Buyurtmalar soni Yoʻlovchi oʻrindiqlari soni Eslatmalar
J Y Jami
Airbus A320-200 7 — 12 138 150
Airbus A321-200 2 — 20 142 162
Airbus A320neo 10 9 — 180 180[34] 20 ta samolyotga buyurtma berilgan; biroq ularning aniq rusumlari yoki lizing asosida olinishi yoxud ishlab chiqaruvchidan toʻgʻridan-toʻgʻri xarid qilinishi haqidagi maʼlumotlar hali oshkor etilmagan[35].
Dastlabki 8 ta A320neo samolyoti Avolon kompaniyasidan lizingga olingan[36].
Airbus A321neo 1[37] 12 177 189[37]
Boeing 787-8 7 — 24 246 270[38] JY-BAH Discover Petra livreyasiga boʻyalgan.
Boeing 787-9 1[37] 5[39] 32 280 312[37] [40]
Embraer E175 2 — 12 60 72[41] Foydalanishdan chiqarilib, oʻrniga Embraer E2 samolyotlari keltiriladi. Aviakompaniya parki roʻyxatida mavjud emas[42]
Embraer E195 1 — 12 92 104[43]. Foydalanishdan chiqarilib, oʻrniga Embraer E2 samolyotlari keltiriladi. Aviakompaniya parki roʻyxatida mavjud emas[42].
Embraer E190-E2 4 — 12 82 94 Yetkazib berish 2023-yilning 4-choragidan boshlangan[44].
Embraer E195-E2 4 — 12 110 122
Royal Jordanian yuk aviaparki
Airbus A321-200/P2F 1[45] — Cargo
Jami 40 14

Avvalgi holati

Ilgari Royal Jordanian quyidagi samolyotlarda ham parvoz qilgan[46]:

Royal Jordanian avvalgi aviaparki
Samolyot turi Jami Parvozni boshlagan sana Parvozdan olingan sana Eslatmalar
Airbus A310-200 2 1999 2000
Airbus A310-300 11 1987 2012
Airbus A319-100 7 2008 2024
Airbus A330-200 3 2010 2017
Airbus A340-200 4 2002 2014
Boeing 707-320C 14 1976 1996
Boeing 720B 2 1972 1983
Boeing 727-200 7 1974 1990 JY-ADU borti Alia Royal Jordanianning 600-reysi aviahalokatidan keyin ekspluatatsiyadan chiqarilgan.
Boeing 747-200 2 1977 1989
Bombardier Q400[47] 2 2005 2008
Douglas DC-6 1 1966 1972
Douglas DC-7 21 1963 1967
Fokker F27 Friendship 2 1967 1969
Fokker F28 Fellowship 1 2000 2007
Handley Page Dart Herald 2 1964 1965
Lockheed L-1011-500 Tristar 5 1981 1999
Sud Aviation Caravelle 10B 3 1965 1975
Vickers Viscount 5 1961 1967

Livreya

1963-yildan 1986-yilgacha Royal Jordanian Airlinesning dastlabki boʻyoq dizayni oq fyuzelyajdan iborat boʻlib, unda qizil va oltin rangli chiziqlar mavjud edi.

1986-yil dekabr oyida aviakompaniya oʻz nomini Alia Royal Jordanian Airlinesdan shunchaki Royal Jordanian Airlinesga oʻzgartirdi. Bu Airbus A310 va Airbus A320 samolyotlarining aviaparkka kelishi bilan bir vaqtga toʻgʻri keldi. Yangi livreya avvalgi koʻrinishga oʻxshash boʻlib, toʻq kulrang fyuzelyaj va unda xuddi avvalgidek qizil hamda oltin rangli chiziqlardan iborat edi. Samolyotning toʻq kulrang dum qismida uchi qizil rangli oltin toj tasvirlangan.

2024-yil yanvar oyida Royal Jordanian yangilangan livreyasini taqdim etdi. Unda dum qismidagi ranglar joylashuviga kichik oʻzgarishlar kiritildi, shuningdek, samolyotning pastki qismiga logotip qoʻshildi. Ushbu dizayn birinchi marta aviakompaniyaning JY-REA roʻyxatdan oʻtish raqamiga ega birinchi Embraer E2 samolyotida namoyish etildi.

Aviakompaniyaning yangi Airbus A320neo samolyotlari, shuningdek, Boeing 787-9 samolyotlari ham xuddi shu yangilangan livreyaga ega boʻladi.

Maxsus rang sxemalari

2009-yilgacha Royal Jordanianning birorta ham samolyoti maxsus rang sxemasida boʻyalmagan edi. 2009-yil fevral oyida Oneworld aviakompaniya alyansining 10 yilligi munosabati bilan oʻtkazilgan tantanalarda aviakompaniya mart oyining oxirida yetkazib berilishi rejalashtirilgan yangi A319 samolyotini maxsus sxemada boʻyashini maʼlum qildi. Ushbu sxema Oneworld nomi va logotipi asosida yaratilishi kerak edi. JY-AYP roʻyxatdan oʻtish raqamiga ega boʻlgan samolyotning fyuzelyaji oq rangga boʻyalgan, dum qanoti va dvigatellari esa Royal Jordanian aviakompaniyasining odatiy ranglarida qoldirilgan. Samolyotning old qismida katta harflar bilan „A member of Oneworld“ yozuvi, biroz orqaroqda esa odatdagi „Royal Jordanian“ nomi joylashtirilgan. Biroq samolyot 2024-yil oktyabr oyida saqlash uchun chiqarilgan va keyinchalik aviakompaniya tomonidan ekspluatatsiyadan chiqarilgan[48].

2021-yil oktyabr oyida Royal Jordanian oʻzining JY-BAH roʻyxatdan oʻtish raqamiga ega Boeing 787 Dreamliner samolyotlaridan birida „Discover Petra“ maxsus livreyasini taqdim etdi[49].

Royal Jordanian Airbus A321-200 retro livreyasida

Bir oy oʻtib, 2021-yil noyabr oyida aviakompaniya JY-AYV samolyoti boʻlgan Airbus A321ni retro „Alia“ boʻyoq dizaynida namoyish etdi. Samolyot ushbu yangi boʻyoq sxemasidagi ilk parvozini London Hitrou aeroportiga amalga oshirdi[50].

Xizmatlari

Katering

Ammandan amalga oshiriladigan parvozlarda taqdim etiladigan oziq-ovqat va ichimliklar Dnata tomonidan yetkazib beriladi. Kamida uch soat davom etadigan parvozlarda issiq ovqat beriladi. Agar parvoz bir soatdan qisqa boʻlsa, bort kuzatuvchilari parvoz davomida yoki undan oldin yengil tamaddi va ichimliklar taqdim etadi. Bunday parvozlar qatoriga Ammandan Tel-Aviv, Qohira, Bagʻdod, Bayrut va Aqabaga amalga oshiriladigan reyslar kiradi.

Parvoz paytidagi koʻngilochar xizmatlar

Royal Jordanianning bortdagi koʻngilochar tizimi „Sky Cinema“ deb ataladi.

  • Airbus va Boeing samolyotlarining ekonom klass salonida barcha yoʻlovchilarga shaxsiy televizorlar (PTV) taqdim etiladi. Tizim audio va videoni talab boʻyicha taqdim etish (AVOD) tizimidir. Ushbu tizim yoʻlovchilarga filmlar, televizion koʻrsatuvlar, audio materiallar va oʻyinlardan tanlash imkoniyatini beradi.
  • Crown klass yoʻlovchilariga Airbus va Boeing samolyotlari bortida filmlar, televizion koʻrsatuvlar, audio materiallar va oʻyinlarning katta kutubxonasini oʻz ichiga olgan AVOD tizimi taqdim etiladi. Embraer samolyotlarida uchadigan Crown klass yoʻlovchilari uchun portativ koʻngilochar qurilmalar (IMS) mavjud. IMS xizmati barcha xalqaro reyslarda taqdim etiladi. IMS kutubxonasida filmlar, qisqa videolar, audio kutubxona va oʻyinlar mavjud.

Barcha reyslarda barcha klasslar uchun interaktiv oʻyinlar, shuningdek, barcha reyslarda CNN tomonidan taqdim etiladigan yangiliklar mavjud. Juda qisqa parvozlarda (Ammandan Tel-Aviv, Bayrut yoki Damashqqa) AVOD tizimi yoqilgan boʻladi, biroq unda faqat oʻyinlar, CNN News, „Flight Show“ va komediya kanali mavjud. Buning sababi shundaki, ushbu parvozlar 45 daqiqadan kam davom etadi va filmlar yoki koʻrsatuvlar manzilga yetib borgunga qadar yakunlanmaydi.

Oʻrindiqlar

Boeing 787 samolyotlaridagi Crown klass oʻrindiqlari toʻliq yotib uxlash mumkin boʻlgan oʻrindiqlardir. Dreamliner samolyotlarida oʻrindiqlar oraligʻi 83 dyuymni, qisqa va oʻrta masofali samolyotlarda esa 46 dyuymni tashkil etadi. Ekonom klassda Royal Jordanian Embraer samolyotlarida 32 dyuymli oʻrindiqlar oraligʻini, Airbus samolyotlarida esa 34 dyuymli oʻrindiqlar oraligʻini taqdim etadi. Royal Jordanian aviakompaniyasining barcha ekonom klass oʻrindiqlarida oyoq qoʻyish moslamasi ham mavjud.

Crown klass zallari

Crown klass yoʻlovchilari butun dunyo boʻylab zallardan, jumladan barcha Oneworld aʼzo aviakompaniyalarining zallaridan foydalanishlari mumkin. 2008-yil avgust holatiga koʻra, Royal Jordanian ikkita zalni boshqargan: biri Ammandagi Qirolicha Aliya xalqaro aeroporti, ikkinchisi esa Aqabadagi Qirol Husayn xalqaro aeroportida joylashgan. 2008-yil avgust oyida Royal Jordanian 340 nafardan ortiq yoʻlovchiga xizmat koʻrsatishi mumkin boʻlgan yangi zalini ochdi. U Janubiy terminalning ikkinchi qavatida joylashgan boʻlib, aeroportdagi avvalgi Jerash va Petra zallarining oʻrnini egalladi.

Tez-tez uchuvchi yoʻlovchilar dasturi

Royal Club — Royal Jordanianning tez-tez uchuvchi yoʻlovchilar dasturi[1]. Yoʻlovchilarga parvoz turi, klassi va yoʻnalishiga qarab millar beriladi. Royal Club aʼzolari boshqa Oneworld aviakompaniyalarida sayohat qilish orqali ham millar toʻplashlari mumkin. Royal Jordanianning Silver, Gold yoki Platinum darajasiga ega Royal Plus karta egalari butun dunyo boʻylab Oneworld aeroport xizmatlaridan foydalanishlari mumkin, Gold va Platinum darajasidagi aʼzolar esa aeroport zallaridan ham foydalanish imkoniyatiga ega.

Baxtsiz hodisalar va falokatlar

Royal Jordanian oʻz tarixi davomida 13 ta aviatsiya hodisasi va oltita samolyot olib qochilishi holatini boshdan kechirgan boʻlib, ulardan toʻrttasi oʻlim bilan yakunlangan. Aviakompaniyaning eng ogʻir ikkita halokati, ikkalasida ham ijaraga olingan Boeing 707 samolyotlari ishtirok etgan, 1973-yilda Nigeriyada va 1975-yilda Marokashda sodir boʻlgan.

  • 1965-yil 10-aprelda ALIA aviakompaniyasining Handley Page HPR-7 Herald 207 samolyoti parvoz vaqtida fyuzelyaj konstruksiyasining buzilishi natijasida Damashq yaqinidagi togʻga qulab tushdi. Samolyot bortidagi 54 nafar yoʻlovchi va ekipaj aʼzolarining barchasi halok boʻldi.
  • 1973-yil 22-yanvarda ALIA aviakompaniyasining Boeing 707 samolyoti Nigeriyaning Kano shahriga qoʻnayotgan paytda 176 kishi halok boʻldi[51].
  • 1975-yil 3-avgustda ALIA aviakompaniyasining Boeing 707 samolyoti Marokashda qoʻnish uchun yaqinlashayotgan paytda togʻ tizmasiga urildi va bortdagi 188 kishining barchasi halok boʻldi[52].
  • 1979-yil 14-martda ALIA aviakompaniyasining Boeing 727 samolyotida boʻlgan 64 kishidan 45 nafari halok boʻldi. Hodisa Qatardagi Hamad xalqaro aeroportiga qoʻnish vaqtida shamolning keskin oʻzgarishi natijasida yuz bergan[53].
  • 1985-yil 11-iyunda Fawaz Younis va Amal harakatining toʻrt nafar aʼzosi 402-reysni, Boeing 727 samolyotini olib qochib, samolyotni Bayrut va Iordaniyaga olib borishga majbur qilishdi. 13 soatdan soʻng, yoʻlovchilarni ozod qilgach, samolyotni portlatib yuborishdi.

1986-yilda aviakompaniya nomi Royal Jordanian Airlinesga oʻzgartirilganidan beri yagona oʻlim bilan yakunlangan hodisa 2000-yil 5-iyulda sodir boʻlgan. Siyosiy boshpana izlagan samolyot olib qochuvchi shaxs Ammandan Damashqqa uchayotgan Royal Jordanianning Airbus A320 samolyoti bortida xavfsizlik xodimi tomonidan oʻldirilgan[54].

Manbalar

  1. ↑ 1,0 1,1 „Royal Jordanian launch all new frequent flyer programme“. Arabian Aerospace.
  2. ↑ „RJ owns of 90% of Jordan Airports Company“. Jordan News (2023-yil 7-iyul). Qaraldi: 2024-yil 29-yanvar.
  3. ↑ „Royal Tours“. Royal Tours Travel & Tourism. Royal Tours. Qaraldi: 2024-yil 29-yanvar.
  4. ↑ „Tikram For Airport Services“. Tikram. Qaraldi: 2024-yil 29-yanvar.
  5. ↑ „Samer Majali designated to assume the role of RJS President CEO - Royal Jordanian“.
  6. ↑ 6,0 6,1 „Royal Jordanian CEO Pichler Is Said to Have Resigned Last Month“. Bloomberg News (2020-yil 8-oktyabr). Qaraldi: 2020-yil 11-noyabr.
  7. ↑ "RJ Phone numbers in Jordan (Wayback Machine saytida 2012-03-02 sanasida arxivlangan)." Royal Jordanian. Retrieved on 21 June 2010. „Office Address: Building 37 -Mohammad Ali Janah St. -Abdoun near the 5th circle P. O. Box: 302 Amman 11118“
  8. ↑ „Royal Jordanian - oneworld Member Airline“ (en). Oneworld. Qaraldi: 2023-yil 20-yanvar.
  9. ↑ „Royal Jordanian Airlines“. Trofam Spotting. 2019-yil 24-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2019-yil 24-may.
  10. ↑ „TWA Press Releases“. 1999-yil 13-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 30-may.
  11. ↑ Golden, Lara Lynn (20 May 2007). Press release Royal Jordanian negotiating for 12 787s through direct purchase and lease contracts AMEInfo
  12. ↑ Home | OnAir (Wayback Machine saytida 2009-02-25 sanasida arxivlangan). Onair.aero. Retrieved on 2010-11-13.
  13. ↑ Manibo, Medilyn (22 January 2008). Press release RJ starts operating flights between Amman and Hong Kong today AMEInfo
  14. ↑ [1] (Wayback Machine saytida February 18, 2012, sanasida arxivlangan)
  15. ↑ [2] (Wayback Machine saytida February 18, 2012, sanasida arxivlangan)
  16. ↑ „RJ reports 18% increase in passenger numbers last month“. AMEinfo. 2013-yil 1-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 26-noyabr.
  17. ↑ „oneworld news“. Oneworld.
  18. ↑ „Royal Jordanian“. Qaraldi: 2015-yil 24-aprel.
  19. ↑ Airliner World March 2014 page 15
  20. ↑ „RJ appoints veteran executive as CEO“ (2017-yil 28-may).
  21. ↑ „AACO – Royal Jordanian returns to profitability“.
  22. ↑ „Royal Jordanian Airlines resumes route between Amman and Damascus“. Times Aerospace. Qaraldi: 2025-yil 19-yanvar.
  23. ↑ „RJ News“ (Wayback Machine saytida 2012-02-18 sanasida arxivlangan). Royal Jordanian. 24 November 2009. Retrieved on 13 December 2009.
  24. ↑ „Niels Torp: airline headquarters, Amman, Jordan.(Work)(Royal Jordanian Airlines has new corporate headquarters)“. Architectural Review. 1 January 2007. Retrieved on 13 February 2010.
  25. ↑ 498 „World Airline Directory“. Flight International. 2 April 1964.
  26. ↑ Sobie, Brendan (22 January 2008). „Going the distance: Samer Majali steers Royal Jordanian into privatisation“.
  27. ↑ „Annual Report Financial Statement“. Royal Jordanian. Qaraldi: 2023-yil 2-dekabr.
  28. ↑ 28,0 28,1 „RJ AR 2013“. RJ. 2023-yil 2-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 2-dekabr.
  29. ↑ „RJ AR 2014“. RJ. 2023-yil 2-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 2-dekabr.
  30. ↑ „RJ Annual Report 2015“. RJ. 2023-yil 2-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 2-dekabr.
  31. ↑ „RJ Annual Report 2016“. RJ. 2023-yil 2-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 2-dekabr.
  32. ↑ „RJ Annual Report 2024“. RJ. 2026-yil 6-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 6-aprel.
  33. ↑ „Codeshare Flights - Royal Jordanian“. rj.com. Qaraldi: 2022-yil 30-yanvar.
  34. ↑ „Fly on Royal Jordanian's Newest Aircraft: Airbus A320neo“ (en). Royal Jordanian. 2025-yil 19-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.
  35. ↑ Schuurman, Richard „Royal Jordanian renews fleet with Airbus A320neo“ (en-US) (2022-yil 3-oktyabr). Qaraldi: 2025-yil 13-avgust.
  36. ↑ „AVOLON DELIVERS ROYAL JORDANIAN’S FIRST AIRBUS A320neo“. Avolon. Qaraldi: 2025-yil 19-iyul.
  37. ↑ 37,0 37,1 37,2 37,3 „Double delivery: Royal Jordanian gets its first Boeing 787-9 and Airbus A321neo“ (en-US). Aerospace Global News. Qaraldi: 2026-yil 22-aprel.
  38. ↑ „Boeing 787 Dreamliner“. rj.com. Royal Jordanian Airlines. 2018-yil 4-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 19-noyabr.
  39. ↑ „Royal Jordanian Grows its Long-Haul Fleet With Order for Boeing 787-9 Dreamliners“. Boeing Media Room (2023-yil 13-noyabr).
  40. ↑ „Royal Jordanian Unveils Swanky New Boeing 787 Business Class“. onemileatatime.com/news (2025-yil 3-sentyabr). Qaraldi: 2025-yil 24-oktyabr.
  41. ↑ „Embraer 175“. rj.com. Royal Jordanian Airlines. 2018-yil 4-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 19-noyabr.
  42. ↑ 42,0 42,1 „Royal Jordanian takes delivery of first A320neo“ (en-US). ch-aviation. 2025-yil 30-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 22-dekabr.
  43. ↑ „Embraer 195“. rj.com. Royal Jordanian Airlines. Qaraldi: 2016-yil 19-noyabr.
  44. ↑ „Embraer and Azorra Seal Deal with Royal Jordanian Airlines for Eight New E2 Jets“. PRNewswire (2023-yil 18-may). Qaraldi: 2023-yil 18-may.
  45. ↑ „Royal Jordanian adds first A321 freighter“. ch-aviation.com (2024-yil 27-mart).
  46. ↑ Klee, Ulrich & Bucher, Frank et al.: jp airline-fleets international. Zürich-Airport 1967–2007.
  47. ↑ „Royal Jordanian Airlines First To Operate Bombardier Q400 In Middle East“. Bombardier. Qaraldi: 2018-yil 25-may.
  48. ↑ "oneworld airlines renew their commitment to build on the value the alliance offers customers worldwide – including a standard oneworld livery". 3 February 2009.
  49. ↑ Rokou, Tatiana „RJ takes the initiative to project Jordan by placing Petra-inspired livery on its 787“. TravelDailyNews (2021-yil 19-oktyabr). Qaraldi: 2021-yil 15-noyabr.
  50. ↑ „RJ places old Alia livery on an Airbus 321 to mark centennial“. Times Aerospace.
  51. ↑ „Accident Database: Accident Synopsis 01221973“. 2009-yil 7-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 24-aprel.
  52. ↑ „Accident Database: Accident Synopsis 08031975“. 2013-yil 23-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 24-aprel.
  53. ↑ „Accident Database: Accident Synopsis 03141979“. 2009-yil 3-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 24-aprel.
  54. ↑ Bomb Explodes On Jordanian Jet CBS News 5 July 2000

Havolalar

Vikiomborda „Royal Jordanian Airlines“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. 

"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Royal_Jordanian&oldid=1115612" dan olindi