Roqim

Roqim
Tavalludi	ismi nomaʼlum; tax. 1742-yil; Xiva
Vafoti	1814/1815-yil; Xorazm
Kasbi	Shoir, xattot, munshiy, muallim

Roqim (taxallusi; ismi nomaʼlum; tax. 1742-yil, Xiva — 1814/1815-yil, Xorazm) — oʻzbek shoiri va xattot.

Hayoti

Roqim tax. 1742-yilda Xivada tugʻilgan. Madrasada tahsil olgan. Qozixonada munshiy boʻlib ishlagan. Xususiy maktab ochib, muallimlik qilgan^[1]. Ijodda Navoiy va Fuzuliyga ergashgan. Oʻzbek va fors tillarida, mumtoz badiiyatning deyarli hamma janrlarida ijod qilgan.

Anʼanaviy ishqiy lirikasi va ijtimoiy masalalarga oid sheʼrlari ijodida muhim oʻrin tutadi. Ularda davr qiyinchiliklari, jabr-zulmdan shikoyat anʼanaviy ishqiy kayfiyatlar orqali ifodalangan, yor madhi turmushning ijtimoiy talqini bilan bogʻlangan, ishqiy norozilik esa ijtimoiy adolatsizlikdan shikoyat maʼnosini aks etgan.

Roqimning bizgacha 1 devoni (6470 misra) va devonga kirmagan 30 muxammas, 6 gʻazali yetib kelgan. Koʻplab muxammaslari Navoiy, Fuzuliy, Munis, Bedil, Ravnaq va boshqalarning gʻazallariga bogʻlangan. Roqim Xorazm adabiy muhitida marsiyachilikka asos solgan. Marsiyalaridagi hasratlar real insoniy kechinmalarga asoslangan, anʼanaviy obraz va ifodadan qochib, yangi, hayotiy obrazlar yaratgan. Roqim nomalar ham yozgan, Munis devoni va boshqalarni husnixatda koʻchirgan. Devoni qoʻlyozmasi Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Sharqshunoslik instituti fondida saqlanadi (inv. №7576)^[2]. Uning tanlangan asarlari 1965-yilda nashr etilgan^[1].

Asarlari

Roqim. Tanlangan asarlar, Toshkent, 1965.

Manbalar

↑ ^1,0 ^1,1 Hamidjon Xomidiy; Mahmud Hasaniy. Mashriqzamin hikmat boʻstoni. Toshkent: „Sharq“ nashriyotmatbaa konserni, 1997-yil — 251-bet. ISBN 978-9943-00-130-5.
↑ Fayl:National Encyclopedia of Uzbekistan logo.png „Roqim“, Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (R-harfi). Toshkent: „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi“ Davlat ilmiy nashriyoti, 2000–2006-yillar.

Adabiyotlar

Oʻzbek adabiyoti tarixi [5 jildli], 3j., T., 1978.

Havolalar

Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan.

Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq.
Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.

Yozuvchi, shoir yoki dramaturgga oid ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berishingiz mumkin.

[:0-1] 1,0 ^1,1 Hamidjon Xomidiy; Mahmud Hasaniy. Mashriqzamin hikmat boʻstoni. Toshkent: „Sharq“ nashriyotmatbaa konserni, 1997-yil — 251-bet. ISBN 978-9943-00-130-5.

[2] Fayl:National Encyclopedia of Uzbekistan logo.png „Roqim“, Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (R-harfi). Toshkent: „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi“ Davlat ilmiy nashriyoti, 2000–2006-yillar.

[1]

[2]