Papilio brevicauda
| Papilio brevicauda | |
|---|---|
 Elliston, Newfoundland and Labrador | |
Ilmiy tasniflash | |
| Olam: | Hayvonlar |
| Tip: | Bo‘g‘imoyoqlilar |
| Sinf: | Hasharotlar |
| Turkum: | Tangachaqanotlilar (Lepidoptera) |
| Oila: | Papilionidae |
| Kenja oila: | Papilioninae |
| Urugʻ: | Papilio |
| Binar nomi | |
|
''Papilio brevicauda'' (Saunders, 1869) | |
| Muhofaza holati | |
| G4 | |
| Muhofaza tizimi | |
| TNC | |
 | |
Papilio brevicauda, qisqa dumli maxaon yoki **qisqa dumli qaldirgʻochdum** — Papilionidae oilasiga mansub Shimoliy Amerika kapalak turi.
Tavsifi
Qisqa dumli qaldirgʻochdum tashqi koʻrinishidan erkak Papilio polyxenes turiga juda oʻxshaydi, biroq uning qanot dumchalari qisqaroq va oldingi qanotlarining uchi yumaloqroq boʻladi. Qanotlarning ustki tomonidagi sariq dogʻlardan tashkil topgan tasma koʻpincha toʻq sariq rangga moyil boʻladi, biroq arealining gʻarbiy qismida bu xususiyat kamroq kuzatiladi[1].
Yashash muhiti
Bu kapalak asosan dengizboʻyi ligustikumi (Ligusticum scoticum)da koʻpayadi va lichinkalari uchun oziqa boʻladigan oʻsimliklar oʻsadigan okean sohillariga juda yaqin joylarda uchraydi. Ayniqsa, dengizboʻyi ligustikumi va Apiaceae oilasiga mansub oʻsimliklar oʻsadigan qirgʻoq burunlari hamda ochiq hududlarni xush koʻradi. Oziqa oʻsimliklari qatoriga sigir petrushkasi (Heracleum turkumiga mansub turlar) va angelika (Angelica atropurpurea) kiradi. Kuchli uchuvchi kapalak boʻlgani sababli shamolli hududlar uning tarqalishi uchun jiddiy toʻsiq hisoblanmaydi[2].
Uchish davri
Qisqa dumli qaldirgʻochdum odatda iyun oyining oʻrtalaridan iyulgacha faol uchadi[3].
Hayot sikli
Erkaklari urgʻochilarni tepaliklar va balandliklarda kutib izlaydi. Urgʻochilari tuxumlarini oziqa oʻsimliklarining barglariga bittadan qoʻyadi. Tuxumlari dastlab krem rangida boʻlib, keyinchalik qizgʻish-jigarrang halqa hosil qiladi.
Lichinkasi och yashildan krem-yashilgacha boʻlgan rangda boʻlib, tana boʻgʻimlari orasida qora tasmalarga ega. Ushbu qora tasmalarda sariq dogʻlar mavjud; Cape Breton oroli hududida bu dogʻlar toʻq sariq rangda boʻlishi mumkin. G‘umbak yashil yoki qora-jigarrang rangda boʻladi. Gʻumbak qishlash davrini shu holatda oʻtkazadi[3].
Tur odatda yiliga bir avlod beradi, ayrim hollarda esa ikkinchi qisman avlod ham rivojlanishi mumkin[1].
Oziqa oʻsimliklari
Qisqa dumli qaldirgʻochdum lichinkalari foydalanadigan asosiy oziqa oʻsimliklari:
- Angelica atropurpurea
- Dengizboʻyi angelikasi — Angelica lucida
- Selderey — Apium graveolens
- Xitoy konioselinumi — Conioselinum chinense
- Sabzi
- Sigir petrushkasi — Heracleum lanatum
- Dengizboʻyi ligustikumi — Ligusticum scoticum
- Pasternak — Pastinaca sativa
- Petrushka
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 Jim P. Brock va Kenn Kaufman (2003). Butterflies of North America. Houghton Mifflin, New York, NY. ISBN 0-618-15312-8
- ↑ „Canadian Biodiversity Information Facility (CBIF)“ (2021-yil 14-dekabr). Qaraldi: 4 sentabr 2026.
- ↑ 3,0 3,1 James A. Scott (1986). The Butterflies of North America. Stanford University Press, Stanford, CA. ISBN 0-8047-2013-4
Havolalar
- Short-tailed Swallowtail — Butterflies of Canada