Kontent qismiga oʻtish

Oʻrxon (ism)

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻrxon
(turkcha: Orhan)

1326-1360-yillarda Usmonlilar imperiyasini boshqargan sulton Oʻrxon I tasvirlangan miniatyura rasmi. Rasm Turkiyaning Istanbul shahridagi Topkapı saroyi muzeyida saqlanmoqda.
Jins erkak
Etimologik maʼnosi shonli hukmdor, qudratli rahbar, sharafli xon
Kelib chiqishi turkcha
Boshqa shakllari Urxon, Urxonalp
Bogʻliq maqolalar:
Vikilugʻat logotipi
Vikilugʻatda ushbu soʻzga oid batafsil maʼlumot beruvchi sahifa mavjud:
    oʻrxon

Oʻrxon (turkcha: Orhan) – kelib chiqishi turkcha boʻlgan erkaklar ismi. Shonli hukmdor, qudratli rahbar, sharafli xon degan maʼnolarni anglatadi[1]. Ismning kelib chiqishi haqida aniq maʼlumotlar cheklangan boʻlib, qadimgi turkiy til yoki mongol tilidan kelib chiqqani taxmin qilinadi[2]. Taxminlarga koʻra „Or“ / „Ur“ – qadimiy turkiy tillarda „shon-sharaf“, „botirlik“, „kuch-qudrat“ maʼnolarini bildiradi, „xon“ esa – „hukmdor“, „rahbar“, „podsho“ maʼnosini anglatadi. Ushbu ism asosan Turkiya va Ozarbayjonda mashhur hisoblanadi[3]. Ism Turkiyada 1980-yillardan 2000-yillarning boshiga qadar Turkiyadagi eng mashhur erkak ismlarining 100 taligidan joy olgan[4].

Taniqli shaxslar

  • Oʻrxon I (1281-1362) — Usmoniylar davlatining asoschisi Usmon Gʻozining oʻgʻli va davlatning ikkinchi hukmdori.
  • Oʻrxon Maxmudov — infeksionist-pediatr, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1977), tibbiyot fanlari doktori (1966), professor (1968).
  • Orhan Kemal — turk romanchisi va dramaturgi[5][6][7].
  • Orhan Boran — Turkiyalik radio va teleboshlovchi, aktyor, jurnalist.
  • Orhan Pamuk — zamonaviy turk yozuvchisi, bir necha mukofatlar sovrindori, shu jumladan Nobel mukofoti sovrindori (2006).
  • Orhan Ademi — shveytsariyalik professional futbolchi, markaziy hujumchi sifatida oʻynaydi[8].
  • Orhan Gencebay — turk musiqachisi, bastakor, qoʻshiqchi, aranjirovkachi, prodyuser, koʻplab musiqalar mualifi va aktyor.

Manbalar

  1. ↑ „Orhan isiminin anlami“. nisanyanadlar.com. Qaraldi: 27-avgust 2025-yil.
  2. ↑ „Oʻrxon ismining kelib chiqishi, maʼnosi va tarqalgan hududlari“. ismlarim.uz. Qaraldi: 27-avgust 2025-yil.
  3. ↑ „Orhan name meaning“. nameberry.com. Qaraldi: 27-avgust 2025-yil.
  4. ↑ „Popularity for the name Orhan“. behindthename.com. Qaraldi: 27-avgust 2025-yil.
  5. ↑ Bezirci, A.; Altınkaynak, H.. Orhan Kemal, Cem Yayınevi eğitim dizisi (de). Cem Yayınevi, 1977. Qaraldi: 20-iyun 2022-yil. 
  6. ↑ Narlı, M.. Orhan Kemal'in romanları üzerine bir inceleme, Kültür Bakanlığı yayınları: Sanat-edebiyat eserleri dizisi (tr). T.C. Kültür Bakanlığı, 2002. ISBN 978-975-17-2878-4. Qaraldi: 20-iyun 2022-yil. 
  7. ↑ Kemal, O.. Dünya evi: roman, Dost Yayınları (tr). Dost Yayınevi, 1958. Qaraldi: 20-iyun 2022-yil. 
  8. ↑ „Ademi, Orhan“ (de). kicker.de. Qaraldi: 2017-yil 9-avgust.