Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Niels Bohr: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi.
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi
| vebsayt              =  
| vebsayt              =  
}}
}}
'''Niels Henrik David Bohr''' (7-oktabr 1885 — [[Kopengagen]] – 18-noyabr 1962, Kopengagen) — daniyalik [[yahudiy]] fizik, hozirgi zamon fizikasi asoschilaridan biri. Kopengagendagi Nazariy fizika instituti (Nils Bor instituti) asoschisi (1920) va rahbari; dunyoviy ilmiy maktab tashkilotchisi; 1943—45 yillarda [[AQSh]]da ishlagan. Asosi atomning [[planetar model]]idan, kvant taassurotlardan va Bor postulatiazm iborat boʻlgan atom nazariyasini yaratgan. Bor atomning Bor modelini ishlab chiqdi, unda u elektronlarning energiya darajalari diskret ekanligini va elektronlar atom yadrosi atrofida barqaror [[Orbitalar haqida|orbitalar]]<nowiki/>da aylanishini, lekin bir energiya darajasidan (yoki orbitadan) ikkinchisiga sakrashi mumkinligini taklif qildi. Bor modeli boshqa modellar bilan almashtirilgan bo'lsa-da, uning asosiy tamoyillari oʻz kuchini saqlab qoladi. U bir-birini toʻldiruvchilik tamoyilini oʻylab topdi: obʻektlar oʻzini toʻlqin yoki zarralar oqimi kabi qarama-qarshi xususiyatlar nuqtai nazaridan alohida tahlil qilish mumkin. Bor tafakkurida ham fan, ham falsafada bir-birini toʻldirish tushunchasi hukmronlik qildi. Bor Kopengagen universitetida [[Nazariy fizika]] institutiga asos soldi, hozir Niels Bor instituti sifatida tanilgan, u 1920-yilda ochilgan. Bor fiziklar, jumladan [[Xans Kramers]], Oskar bilan hamkorlik qilgan va ular bilan hamkorlik qilgan. Klein, Jorj de Hevesy va [[Werner Heisenberg|Verner Heisenberg]]. U kashf qilingan Kopengagenning [[Lotin tili|lotincha]] nomidan keyin [[gafniy]] deb nomlangan yangi sirkoniyga o'xshash elementning xususiyatlarini bashorat qildi. Keyinchalik bohrium elementi uning nomi bilan atalgan. Metallar nazariyasi, [[atom yadrosi]] va [[yadro reaksiyalari]] nazariyasiga oid muhim ishlar qilgan. [[Tabiiy fanlar]] falsafasi boʻyicha ilmiy ishlar muallifi. Atom xavfiga qarshi kurashning faol ishtirokchisi. [[Nobel mukofoti]] laureati (1922).<ref>"BOR (Bohr) Nils Xenrik David" ''[[OʻzME]]''. [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O'zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20B%20harfi.pdf B-harfi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20191211121059/http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%27zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20B%20harfi.pdf |date=2019-12-11 }} Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref><ref>[http://www.nobelprize.org/prizes/physics/1922/bohr/biographical/ Niels Henrik David Bohr Biographical]</ref>
'''Niels Henrik David Bohr''' (7-oktabr 1885 — [[Kopengagen]] – 18-noyabr 1962, Kopengagen) — daniyalik [[yahudiy]] fizik, hozirgi zamon fizikasi asoschilaridan biri. Kopengagendagi Nazariy fizika instituti (Nils Bor instituti) asoschisi (1920) va rahbari; dunyoviy ilmiy maktab tashkilotchisi; 1943—45 yillarda [[AQSh]]da ishlagan. Asosi atomning [[planetar model]]idan, kvant taassurotlardan va Bor postulatiazm iborat boʻlgan atom nazariyasini yaratgan. Bor atomning Bor modelini ishlab chiqdi, unda u elektronlarning energiya darajalari diskret ekanligini va elektronlar atom yadrosi atrofida barqaror [[Orbitalar haqida|orbitalar]]<nowiki/>da aylanishini, lekin bir energiya darajasidan (yoki orbitadan) ikkinchisiga sakrashi mumkinligini taklif qildi. Bor modeli boshqa modellar bilan almashtirilgan boʻlsa-da, uning asosiy tamoyillari oʻz kuchini saqlab qoladi. U bir-birini toʻldiruvchilik tamoyilini oʻylab topdi: obʻektlar oʻzini toʻlqin yoki zarralar oqimi kabi qarama-qarshi xususiyatlar nuqtai nazaridan alohida tahlil qilish mumkin. Bor tafakkurida ham fan, ham falsafada bir-birini toʻldirish tushunchasi hukmronlik qildi. Bor Kopengagen universitetida [[Nazariy fizika]] institutiga asos soldi, hozir Niels Bor instituti sifatida tanilgan, u 1920-yilda ochilgan. Bor fiziklar, jumladan [[Xans Kramers]], Oskar bilan hamkorlik qilgan va ular bilan hamkorlik qilgan. Klein, Jorj de Hevesy va [[Werner Heisenberg|Verner Heisenberg]]. U kashf qilingan Kopengagenning [[Lotin tili|lotincha]] nomidan keyin [[gafniy]] deb nomlangan yangi sirkoniyga oʻxshash elementning xususiyatlarini bashorat qildi. Keyinchalik bohrium elementi uning nomi bilan atalgan. Metallar nazariyasi, [[atom yadrosi]] va [[yadro reaksiyalari]] nazariyasiga oid muhim ishlar qilgan. [[Tabiiy fanlar]] falsafasi boʻyicha ilmiy ishlar muallifi. Atom xavfiga qarshi kurashning faol ishtirokchisi. [[Nobel mukofoti]] laureati (1922).<ref>"BOR (Bohr) Nils Xenrik David" ''[[OʻzME]]''. [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O'zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20B%20harfi.pdf B-harfi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20191211121059/http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%27zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20B%20harfi.pdf |date=2019-12-11 }} Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref><ref>[http://www.nobelprize.org/prizes/physics/1922/bohr/biographical/ Niels Henrik David Bohr Biographical]</ref>


== Manbalar ==
== Manbalar ==

2026-yil 20-noyabr, 21:35 dagi (joriy) koʻrinishi

Niels Bohr
Niels Bohr
Tavalludi 7-oktyabr 1885-yil
Kopengagen, Daniya
Vafoti 18-noyabr 1962-yil(1962-11-18)
(77 yoshda)
Kopengagen, Daniya
Fuqaroligi Daniya

Niels Henrik David Bohr (7-oktabr 1885 — Kopengagen – 18-noyabr 1962, Kopengagen) — daniyalik yahudiy fizik, hozirgi zamon fizikasi asoschilaridan biri. Kopengagendagi Nazariy fizika instituti (Nils Bor instituti) asoschisi (1920) va rahbari; dunyoviy ilmiy maktab tashkilotchisi; 1943—45 yillarda AQShda ishlagan. Asosi atomning planetar modelidan, kvant taassurotlardan va Bor postulatiazm iborat boʻlgan atom nazariyasini yaratgan. Bor atomning Bor modelini ishlab chiqdi, unda u elektronlarning energiya darajalari diskret ekanligini va elektronlar atom yadrosi atrofida barqaror orbitalarda aylanishini, lekin bir energiya darajasidan (yoki orbitadan) ikkinchisiga sakrashi mumkinligini taklif qildi. Bor modeli boshqa modellar bilan almashtirilgan boʻlsa-da, uning asosiy tamoyillari oʻz kuchini saqlab qoladi. U bir-birini toʻldiruvchilik tamoyilini oʻylab topdi: obʻektlar oʻzini toʻlqin yoki zarralar oqimi kabi qarama-qarshi xususiyatlar nuqtai nazaridan alohida tahlil qilish mumkin. Bor tafakkurida ham fan, ham falsafada bir-birini toʻldirish tushunchasi hukmronlik qildi. Bor Kopengagen universitetida Nazariy fizika institutiga asos soldi, hozir Niels Bor instituti sifatida tanilgan, u 1920-yilda ochilgan. Bor fiziklar, jumladan Xans Kramers, Oskar bilan hamkorlik qilgan va ular bilan hamkorlik qilgan. Klein, Jorj de Hevesy va Verner Heisenberg. U kashf qilingan Kopengagenning lotincha nomidan keyin gafniy deb nomlangan yangi sirkoniyga oʻxshash elementning xususiyatlarini bashorat qildi. Keyinchalik bohrium elementi uning nomi bilan atalgan. Metallar nazariyasi, atom yadrosi va yadro reaksiyalari nazariyasiga oid muhim ishlar qilgan. Tabiiy fanlar falsafasi boʻyicha ilmiy ishlar muallifi. Atom xavfiga qarshi kurashning faol ishtirokchisi. Nobel mukofoti laureati (1922).[1][2]

  1. ↑ "BOR (Bohr) Nils Xenrik David" OʻzME. B-harfi (Wayback Machine saytida 2019-12-11 sanasida arxivlangan) Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
  2. ↑ Niels Henrik David Bohr Biographical