Mustafo Zalmiy
| Mustafo Zalmiy | |
|---|---|
|
| |
| Tavalludi |
Mustafo Ibrohim Muhammad Amin 1-iyul 1924-yil |
| Vafoti |
4-iyun 2016-yil (91 yoshda) |
| Kasbi | kurd professori va islomshunoslik hamda shariat huquqi boʻyicha mutaxassis |
| Unvoni | professor |
| Maqomi | professor |
Mustafo Zalmiy (kurdcha: مستەفا زەڵمی; 1924-yil 1-iyulda tugʻilgan — 2016-yil 4-iyunda vafot etgan) — kurd professori va islomshunoslik hamda shariat huquqi boʻyicha mutaxassis. Zalmiy 1924-yilda Iroq Kurdistonining Sulaymoniya viloyatidagi Havramon hududidagi Zalm qishlogʻida tugʻilgan. U 1934-yilda mahalliy diniy maktablarda taʼlim ola boshlagan va ham Iroqda, ham Eronda tahsil olgan. Diniy taʼlimini 1946-yilda Koʻya shahrida tamomlagan. Zalmiy hayoti davomida islom va shariat huquqiga qoʻshgan salmoqli hissasi uchun koʻplab muhim sertifikat va mukofotlarni olgan. U 50 dan ortiq kitob muallifi boʻlib, ularning koʻpi Iroq, Iordaniya, Indoneziya va Yamandagi koʻplab universitetlarda asosiy oʻquv dasturi sifatida oʻqitiladi. Zalmiy islomshunoslik va shariat huquqi boʻyicha uchta magistrlik va uchta doktorlik darajasini olgan. Musulmon mamlakatlarida 65 tadan ortiq mahalliy va xalqaro mukofotlarga sazovor boʻlgan, uning islom va shariat huquqi talqiniga oid ishlari Kurdiston, Iroq, Iordaniya, Turkiya va Malayziyada oʻrganiladi[1].
Hayoti
Zalmiy hayotining boshidanoq taʼlim va ilm olishga juda qiziqqan. Yoshligining boshlarida Zalmiy Havramondagi oʻzining Zalm qishlogʻida taʼlim olishni boshlagan. Soʻngra u Eron Kurdistoni va Iroq Kurdistoniga koʻchgan. Shundan keyin u musulmon imomi sifatida taʼlimni tugatganlik haqidagi sertifikatni olgan. 1946-yilda u islomshunoslik boʻyicha ham sertifikat olgan. Keyin Iroq armiyasiga kirib, Iroq janubidagi Jalavlo shahrida harbiy qoʻshinlar uchun imom sifatida xizmat qilgan. Zalmiy 1958-yildagi 14-iyul inqilobiga katta taʼsir koʻrsatgan[2].
1959-yilda u tayyorlov maktabi taʼlimini tugatgan, 1965-yilda Bagʻdod universitetida huquq boʻyicha bakalavr darajasini olgan, 1969-yilda Bagʻdod universitetida islom huquqi boʻyicha magistr darajasini olgan, 1973-yilda Al-Azhar universitetida magistr darajasini olgan, 1975-yilda esa oʻsha universitetda doktorlik darajasini qoʻlga kiritgan[3].
Professor Zalmiy Iroq universitetlarining huquq boʻlimlaridagi eng mashhur professorlardan biri edi. U Saddam Husayn hukmronligi davrida hukumat tomonidan Iroq universitetlarida faol professor sifatida umrining oxirigacha qolishi va oʻz ishidan nafaqaga chiqmasligi haqida maxsus farmoyish olgan ilk professor boʻlgan, bunga uning professor sifatidagi yuksak mahorati va muvaffaqiyati sabab boʻlgan. Zalmiy Iroq universitetlarida huquq va islomshunoslik sohalari boʻyicha universitetning barcha bosqichlari uchun oʻquv dasturlarini shakllantirishga hissa qoʻshgan. Uning toʻrtta kitobi Huquq boʻlimida birinchi bosqichdan oxirgi bosqichgacha universitet oʻquv dasturining bir qismi sifatida oʻqitiladi. Uning kitoblaridan biri huquq boʻyicha magistrlik darajasi uchun, yana biri esa doktorlik darajasi uchun oʻqitiladi. Kitoblari, shuningdek, Iroq, Iordaniya, Indoneziya va Yamanda ham oʻrganiladi.
2016-yil 4-iyunda u Erbil shahridagi Par kasalxonasida vafot etgan[3].
Sertifikatlari
- 1946 – Mahalliy diniy maktab sertifikati.
- 1965 – Huquq boʻyicha bakalavr darajasi.
- 1969 – Islom huquqi boʻyicha magistr darajasi.
- 1971 – Islom fiqhi boʻyicha magistr darajasi.
- 1973 – Qohira universitetida huquq boʻyicha magistr darajasi.
- 1975 – Islom fiqhi boʻyicha doktorlik darajasi (shariat huquqini chuqur tushunish).
- 1981 – Bagʻdod universitetida dotsent.
- 1985 – Bagʻdod universitetida doktor (Dr.).
- 1987 – Bagʻdod universitetida professor.
- 2005 – Bagʻdod universitetida huquq boʻyicha doktorlik darajasi.
Manbalar
- ↑ Kurdish scholar of Islamic law Dr. Mustafa Zalmi honored in Iraqi Kurdistan
- ↑ The journey of my life. Author: Professor Mustafa Zalmi
- ↑ 3,0 3,1 Kurdiu – Biography of the Islamic scholar, Professor Mustafa Zalmi
Adabiyotlar
- The journey of my life. Muallif: professor Mustafo Zalmiy
- 1-iyulda tugʻilganlar
- 1924-yilda tugʻilganlar
- 2016-yilda vafot etganlar
- 4-iyunda vafot etganlar
- Kurd olimlari
- Kurd yozuvchilari
- 20-asr ulamolari
- Misrdagi iroqlik muhojirlar
- Iroq yozuvchilari
- Halabjalik kishilar
- Bagʻdod universiteti bitiruvchilari
- Al-Azhar universiteti bitiruvchilari
- Qohira universiteti bitiruvchilari
- Bagʻdod universiteti akademik xodimlari