Kontent qismiga oʻtish

Muhammad ash-Shayx as-Sagʻir

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Muhammad ash-Shayx as-Sagʻir

1640-yilda Adriaen Matham tomonidan chizilgan Muhammad ash-Shayx as-Sagʻir
Saʼdiy sultoni
Saltanat 1636 – 1655
Oʻtmishdoshi al-Valid ibn Zaydon
Davomchisi Ahmad al-Abbos
Tugʻilishi Nomaʼlum ?
Vafoti 30-yanvar 1655
Farzandlari Ahmad al-Abbos
Sulola Saʼdiylar
Otasi Zaydon an-Nosir
Dini sunniy islom

Muhammad ash-Shayx as-Sagʻir (arabcha: محمد الشيخ الأصغر السعدي‎‎) (? — 30-yanvar 1655) 1636-yildan 1655-yilgacha Saʼdiylar sulolasining sultoni boʻlgan.

Hayoti

Otasi Zaydon an-Nosir (1603–1627-yillarda hukmronlik qilgan) ispan onadan tugʻilgan boʻlib, ikki nafar ispan ayoliga uylangan edi. U ispan tilida yaxshi soʻzlashar, bu esa uni qirol maslahatchisi Muso Pallashe, yaʼni Pallache sulolasi vakili, Samuel Pallashening jiyani xizmatlarini uzoq muddat davom ettirishiga undagan boʻlishi mumkin[1].

Uning portretini 1640-yilda sulton huzuriga kelgan Niderlandiya elchisining tashrifi munosabati bilan Adriaen Matham tomonidan chizilgan Marokash gravyurasida koʻrish mumkin.

Muhammad ash-Shayx as-Sagʻir butun Marokash tashqi savdosini inglizlar qoʻlidagi Safi shahrida jamlashga va janub bilan har qanday savdoni toʻxtatish uchun ularning podshosidan harbiy kemalar olishga harakat qilgan, biroq sulton gollandlar va fransuzlar bilan munosabatlarni uzishdan qoʻrqardi[2]. 1638-yilda sulton oʻzining elchisi Muhammad bin Askarni Angliyaga yubordi; u Marokashga kerakli qurol-yarogʻ va oʻq-dorilarni yuborishni jadallashtirish hamda qoʻzgʻolonchilarga qurol sotayotgan ingliz savdogarlarini tiyib qoʻyishni soʻragan xatini Angliya qiroli Karl I ga topshirishi kerak edi. Bu ikki mamlakat oʻrtasida 1637-yil 20-sentyabrda tuzilgan, Angliya qirolligining Santa Cruz de Tenerifedagi sulton dushmanlari bilan hech qanday aloqa oʻrnatmaslikni nazarda tutgan shartnomaga asoslangan edi. Shunga qaramay, ingliz savdogarlari sahroga qurol yashirin olib kirishni davom ettirdilar[3][4].

Manbalar

  1. ↑ García-Arenal, Mercedes; Wiegers, Gerard. A Man of Three Worlds: Samuel Pallache, a Moroccan Jew in Catholic and Protestant Europe. Johns Hopkins University Press, 2007 — 117-bet. „… he was the son of a Spanish mother and had two Spanish wives. Like Muley Zaydan, alSaghir spoke good Spanish“ 
  2. ↑ دوكاستر — س.أ. — السعديون م. 3 ص 358 (1935)
  3. ↑ وثائق دوكاستر، س أ السعديون م 3 ص 523، 530 عام 1935.
  4. ↑ السفراء والقناصلة بتطوان عبد العزيز بنعبد الله (Wayback Machine saytida 7 March 2016[Date mismatch] sanasida arxivlangan)