Mahmud Shabestariy

Mahmud Shabestariy yoki Mahmud Shabastarīy (forscha: محمود شبستری; 1288–1340) XIV asrning eng mashhur fors[1][2][3] soʻfiy shoirilardan biri boʻlgan[4].
Hayoti va ijodi

Shabestariy 1288-yilda (hijriy 687-yil) Tabriz yaqinidagi Shabestar shahrida tugʻilgan va u yerda tahsil olgan[5]. U Ibn Arabiyning ramziy terminologiyasini chuqur oʻzlashtirgan. U oʻz ijodini moʻgʻullar istilolari davrida yozgan.
Uning eng mashhur asari Maxfiy gulshan (Gulshan-i Roz) nomli tasavvufiy matn boʻlib, taxminan 1311-yilda qofiyadosh baytlar (masnaviy) shaklida yozilgan. Bu sheʼr 15 ta savoldan iborat boʻlib, Rux al-Din Amir Husayn Haraviy (1318-yilda vafot etgan) tomonidan „Tabrizning soʻfiy adiblari“ga yoʻllangan soʻfiy metafizikasi haqidagi savollarga javoban bitilgan[6]. Shuningdek, bu asar François Bernier oʻzining yevropalik doʻstlariga tasavvufni tushuntirishda asosiy manba boʻlgan (Lettre sur le Quietisme des Indes; 1688).
Boshqa asarlari orasida Baxt-saodat kitobi (Saodatnoma) va Olamlar Parvardigori maʼrifati haqidagi yaqin haqiqat (Haqq al-yaqin fi maʼrifat rabb al-ʼalamīn) bor. Birinchi asar xafif bahrida yozilgan, nisbatan kam tanilgan sheʼriy durdona hisoblanadi, ikkinchisi esa uning yagona nasriy asaridir[7].
Yana qarang
Manbalar
- ↑ Leonard Lewisohn, C. Shackle, „ʻAṭṭār and the Persian Sufi tradition: the art of spiritual flight“, I. B. Tauris, 2006. p. 40
- ↑ Jon Robertson, „Fire and light: an off-road search for the spirit of God“, Celestial Arts, 2006. p. 206: „The great thirteenth-century Persian Sufi poet Mahmud Shabistari“
- ↑ Gai Eaton, „Islam and the destiny of man“, SUNY Press, 1985. p. 53: "According to the Persian poet Mahmud Shabistari: „The Absolute is so nakedly apparent to manʼs sight that it is not visible“
- ↑ Lewisohn (1995) p. 8
- ↑ Lewisohn (1995) p. 1
- ↑ Lewisohn (1995) p. 21
- ↑ Lewisohn (1995) p. 24/39
Adabiyotlar
- Leonard Lewisohn, Beyond Faith and Infidelity. Cruzon Press. 1995 ISBN 0-7007-0343-8
- E. G. Browne, Literary History of Persia. (Toʻrt jild, 2 256 sahifa va yigirma besh yillik mehnat). 1998. ISBN 0-7007-0406-X
- Jan Rypka, History of Iranian Literature. Reidel Publishing Company. 1968 OCLC 460598. ISBN 90-277-0143-1
- François Bernier, Lettre sur le Quiétisme des Indes asari ichida: Histoire des Ouvrages des Savans, muharrir Anri Baznaj de Bovaly, 1688-yil sentyabr.
- de Bruijn, J.T.P. (1991). "Maḥmūd B. ʿAbd al-Karīm b. Yaḥyā S̲h̲abistarī". in Bosworth, C. E.. Encyclopaedia of Islam. Volume VI: Mahk–Mid (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 72–73 b. ISBN 978-90-04-08112-3. https://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/mahmud-b-abd-al-karim-b-yahya-shabistari-SIM_4800.
- Lewisohn, Leonard „Keç Moʻgʻullar va ilk Temuriylar davrida tasavvuf: ‘Aloʼ al-Davla Simnoniy (v. 736/1326)dan Shoh Qosim Anvor (v. 837/1434)gacha“, . Moʻgʻullardan keyingi Eron. Bloomsbury Publishing, 2019 — 177–211-bet. ISBN 978-1788315289.
Havolalar
| Vikiomborda „Mahmud Shabestariy“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |
- www.poetry-chaikhana.com
- www.phanes.com
- www.poetseers.org
- Muallif haqidagi asarlar: Mahmud Shabestariy Internet Archive saytida