Litvaga qarashli shaharlar roʻyxati
Litvada 103 ta shahar bor (litva tilida: birlik — miestas, koʻplik — miestai). Shahar atamasi Litva parlamenti tomonidan 3000 dan ortiq aholi istiqomat qiladigan ixcham shaharlar sifatida belgilanadi, ularning kamida uchdan ikki qismi sanoat yoki xizmat koʻrsatish sohasida ishlab keladi. Aholisi 3000 dan kam boʻlgan, lekin tarixan shahar maqomiga ega boʻlgan aholi punktlari hali ham shahar deb atab kelinadi. Kichikroq aholi punktlari miestelis (koʻplik miesteliai) deb ataladi, bu shaharlar deb tarjima qilinadi. Hatto kichikroq aholi punktlari (qishloqlar) kaimas (koʻplik kaimai) deb nomlanadi. Koʻpincha rasmiy maqom aniq emas va odamlar shahar va qishloqlarni gyvenvietė (koʻplik gyvenvietės) deb atashadi, bu esa mohiyatan aholi punktiga toʻgʻri keladi.
Shaharlar XIII—XIV-asrlarda Buyuk Litva knyazligi bilan birgalikda shakllana boshlangan. Shahar maqomini birinchi boʻlib Klaypėda olgan edi. Oʻrta asr qonunlariga koʻra, shahar oʻz yarmarkalari, tavernalari, sudlari va boshqa shu kabi rasmiy tashkilotlariga ega boʻlishi mumkin edi. Baʼzi sobiq shaharlar oʻz maqomini yoʻqotgan va endi ular bor yoʻgʻi shaharcha yoki qishloq sifatida saqlanib turibdi. Bunga misol qilib, Kernave yoki Merkinėni keltirib oʻtish mumkin. Litvada shaharlarning aksariyati XVIII-asrdan avvalroq tashkil etila boshlangan. Ularning joylashishi asosan savdo va transport yoʻllari bilan belgilanadi. Baʼzi yangi shaharlar temir yoʻl qurilishi tufayli oʻsib borgan, masalan, Kaišiadorys, Vievis, Radviliškis, Ignalina yoki Majeykyay. Oʻtgan asrda shaharlar yirik sanoat markazlari yonida oʻsgan edi, bular jumlasiga, Visaginas, Elektrėnai yoki Naujoji Akmenė kabi shaharlarni misol qilib keltirish mumkin. Beshta shahar — Birštonas, Druskininkay, Neringa, Palanga va Anykščiai — maxsus kurort maqomiga ega.
Shaharlarning aksariyati kichik. Aholisi 20 000 dan ortiq boʻlgan atigi 14 ta shahar mavjud. Shaharlar Litva hududi boʻylab bir tekisda joylashgan. 2001-yilgi aholini roʻyxatga olishda olingan maʼlumotlarga koʻra aholining 66,7 % shaharlarda yashayotgani maʼlum boʻlgan va bu foiz juda tez suratlarda oʻsib bormoqda.
Aholisi 20 000 dan kam boʻlgan shaharlar
| # | Gerb | Shahar | Talaffuz (audio yordam) |
Aholisi (2001) | Aholisi (2020) | Shahar huquqi berilgan yili | Viloyat | Munitsipalitet |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 15 | Fayl:Visaginas COA.svg | Visaginas | Listen • Info | 29,554 | 18,024 | 1977 | Utena County | Visaginas Municipality |
| 16 | Fayl:Plunge COA.gif | Plungė | Listen • Info | 23,436 | 16,750 | 1792 | Telšiai County | Plungė District Municipality |
| 17 | Fayl:Kretinga COA.gif | Kretinga | Listen • Info | 21,423 | 16,580 | 1609 | Klaipėda County | Kretinga District Municipality |
| 18 | Fayl:Coat of arms of Palanga (Lithuania).svg | Palanga | Listen • Info | 17,623 | 16,046 | 1791 | Klaipėda County | Palanga City Municipality |
| 19 | Fayl:Radviliškis Coat of Arms.svg | Radviliškis | Listen • Info | 20,339 | 15,154 | 1923 | Šiauliai County | Radviliškis District Municipality |
| 20 | Fayl:Coat of arms of Silute (Lithuania).svg | Šilutė | Listen • Info | 21,476 | 14,986 | 1941 | Klaipėda County | Šilutė District Municipality |
| 21 | Fayl:Gargzdai COA.gif | Gargždai | Listen • Info | 15,212 | 14,402 | 1792 | Klaipėda County | Klaipėda District Municipality |
| 22 | Fayl:Coat of arms of Druskininkai (Lithuania).svg | Druskininkai | Listen • Info | 18,233 | 12,055 | 1893 | Alytus County | Druskininkai Municipality |
| 23 | Fayl:Rokiškis COA.svg | Rokiškis | Listen • Info | 16,746 | 11,765 | 1920 | Panevėžys County | Rokiškis District Municipality |
| 24 | Fayl:Elektrenai COA.svg | Elektrėnai | Listen • Info | 14,050 | 11,588 | 1962 | Vilnius County | Elektrėnai Municipality |
| 25 | Fayl:Kursenai COA.gif | Kuršėnai | Listen • Info | 14,197 | 10,829 | 1946 | Šiauliai County | Šiauliai District Municipality |
| 26 | Fayl:Grigiskes COA.gif | Grigiškės | Listen • Info | 11,448 | 10,808 | 1958 | Vilnius County | Vilnius City Municipality |
| 27 | Fayl:Birzai COA.png | Biržai | Listen • Info | 15,262 | 10,146 | 1589 | Panevėžys County | Biržai District Municipality |
| 28 | Fayl:Lentvaris COA.svg | Lentvaris | Listen • Info | 11,773 | 10,004 | 1946 | Vilnius County | Trakai District Municipality |
| 29 | Fayl:Coat of arms of Joniskis.svg | Joniškis | Listen • Info | 11,329 | 9,900 | 1616 | Šiauliai County | Joniškis District Municipality |
| 30 | Fayl:Garliava COA.svg | Garliava | Listen • Info | 13,322 | 9,873 | 1958 | Kaunas County | Kaunas District Municipality |
| 31 | Fayl:Jurbarkas COA.gif | Jurbarkas | Listen • Info | 13,797 | 9,711 | 1611 | Tauragė County | Jurbarkas District Municipality |
| 32 | Fayl:Raseiniai COA.svg | Raseiniai | Listen • Info | 12,541 | 9,686 | 1492-1506 | Kaunas County | Raseiniai District Municipality |
| 33 | Tasvir yaratishda xatolik: | Vilkaviškis | Listen • Info | 13,283 | 9,444 | 1660 | Marijampolė County | Vilkaviškis District Municipality |
| 34 | Fayl:Anyksciai COA.gif | Anykščiai | Listen • Info | 11,958 | 8,491 | 1516 | Utena County | Anykščiai District Municipality |
| 35 | Fayl:Prienai COA.gif | Prienai | Listen • Info | 11,353 | 8,451 | 1609 | Kaunas County | Prienai District Municipality |
| 36 | Fayl:Varėna COA.svg | Varėna | Listen • Info | 10,845 | 7,892 | 1946 | Alytus County | Varėna District Municipality |
| 37 | Fayl:Kelmes-herbas.svg | Kelmė | Listen • Info | 10,900 | 7,499 | 1947 | Šiauliai County | Kelmė District Municipality |
| 38 | Fayl:Kaisiadorys COA.gif | Kaišiadorys | Listen • Info | 10,002 | 7,367 | 1946 | Kaunas County | Kaišiadorys District Municipality |
| 39 | Fayl:Naujoji Akmenė COA.svg | Naujoji Akmenė | Listen • Info | 12,345 | 7,194 | 1792 | Šiauliai County | Akmenė District Municipality |
| 40 | Fayl:LIT VL Šalčininkai CoA.svg | Šalčininkai | Listen • Info | 6,722 | 6,715 | 1956 | Vilnius County | Šalčininkai District Municipality |
| 41 | Fayl:Pasvalys COA.svg | Pasvalys | Listen • Info | 8,709 | 6,361 | 1946 | Panevėžys County | Pasvalys District Municipality |
| 42 | Fayl:Coat of arms of Zarasai.svg | Zarasai | Listen • Info | 8,365 | 6,051 | 1843 | Utena County | Zarasai District Municipality |
| 43 | Fayl:Kupiskis COA.gif | Kupiškis | Listen • Info | 8,451 | 5,907 | 1791 | Panevėžys County | Kupiškis District Municipality |
| 44 | Fayl:Coat of arms of Kazlu Ruda (Lithuania).svg | Kazlų Rūda | Listen • Info | 7,401 | 5,666 | 1950 | Marijampolė County | Kazlų Rūda Municipality |
| 45 | Fayl:Coat of arms of Širvintos (Lithuania).svg | Širvintos | Listen • Info | 7,273 | 5,513 | 1950 | Vilnius County | Širvintos District Municipality |
| 46 | Fayl:Coat of arms of Moletai (Lithuania).svg | Molėtai | Listen • Info | 7,221 | 5,497 | 1956 | Utena County | Molėtai District Municipality |
| 47 | Fayl:Coa pabrade.png | Pabradė | Listen • Info | 6,525 | 5,286 | 1946 | Vilnius County | Švenčionys District Municipality |
| 48 | Fayl:Skuodas COA.gif | Skuodas | Listen • Info | 7,896 | 5,163 | 1572 | Klaipėda County | Skuodas District Municipality |
| 49 | Fayl:Sakiai COA.gif | Šakiai | Listen • Info | 6,795 | 4,988 | 1776 | Marijampolė County | Šakiai District Municipality |
| 50 | Fayl:Coat of arms of Ignalina (Lithuania).svg | Ignalina | Listen • Info | 6,591 | 4,836 | 1950 | Utena County | Ignalina District Municipality |
| 51 | Fayl:Lazdijai COA.svg | Lazdijai | Listen • Info | 5,140 | 4,811 | 1957 | Alytus County | Lazdijai District Municipality |
| 52 | Fayl:Herb Nowych Święcian.svg | Švenčionėliai | Listen • Info | 6,923 | 4,726 | 1920 | Vilnius County | Švenčionys District Municipality |
| 53 | Fayl:Coat of arms of Šilalė.svg | Šilalė | Listen • Info | 6,281 | 4,640 | 1950 | Tauragė County | Šilalė District Municipality |
| 54 | Fayl:Nemencine COA.gif | Nemenčinė | Listen • Info | 5,892 | 4,493 | 1955 | Vilnius County | Vilnius District Municipality |
| 55 | Fayl:Kybartai COA.gif | Kybartai | Listen • Info | 6,556 | 4,461 | 1947 | Marijampolė County | Vilkaviškis District Municipality |
| 56 | Fayl:Vievis COA.gif | Vievis | Listen • Info | 5,303 | 4,461 | 1950 | Vilnius County | Elektrėnai Municipality |
| 57 | Fayl:Coat of arms of Pakruojis (Lithuania).svg | Pakruojis | Listen • Info | 6,057 | 4,352 | 1950 | Šiauliai County | Pakruojis District Municipality |
| 58 | Fayl:Trakai (Lithuania) CoA.svg | Trakai | Listen • Info | 5,725 | 4,141 | 1409 | Vilnius County | Trakai District Municipality |
| 59 | Fayl:Herb Święcian.svg | Švenčionys | Listen • Info | 5,684 | 4,065 | 1800 | Vilnius County | Švenčionys district |
| 60 | Fayl:Rietavas COA.gif | Rietavas | Listen • Info | 3,979 | 3,843 | 1792 | Telšiai County | Rietavas Municipality |
| 61 | Fayl:Kalvarija COA.gif | Kalvarija | Listen • Info | 5,090 | 3,766 | 1791 | Marijampolė County | Kalvarija Municipality |
| 62 | Fayl:Ziezmariai COA.gif | Žiežmariai | Listen • Info | 3,884 | 3,759 | 1792 | Kaunas County | Kaišiadorys District Municipality |
| 63 | Fayl:Eisiskes COA.png | Eišiškės | Listen • Info | 3,765 | 3,610 | 1950 | Vilnius County | Šalčininkai District Municipality |
| 64 | Tasvir yaratishda xatolik: | Ariogala | Listen • Info | 3,697 | 3,458 | 1792 | Kaunas County | Raseiniai District Municipality |
| 65 | Fayl:Coat of arms of Neringa (Lithuania).svg | Neringa | Listen • Info | 2,386 | 3,371 | 1961 | Klaipėda County | Neringa Municipality |
| 66 | Fayl:Seduva COA.gif | Šeduva | Listen • Info | 3,400 | 3,200 | 1654 | Šiauliai County | Radviliškis District Municipality |
| 67 | Fayl:Birstonas COA.svg | Birštonas | Listen • Info | 3,225 | 3,172 | 1518? | Kaunas County | Birštonas Municipality |
| 68 | Fayl:Venta COA.gif | Venta | Listen • Info | 3,412 | 2,959 | 1978 | Šiauliai County | Akmenė District Municipality |
| 69 | Fayl:Coat of arms of Akmenė (Lithuania).svg | Akmenė | Listen • Info | 3,140 | 2,690 | 1792 | Šiauliai County | Akmenė District Municipality |
| 69 | Fayl:TytuvenaiCOA.jpg | Tytuvėnai | Listen • Info | 2,851 | 2,690 | 1956 | Šiauliai County | Kelmė District Municipality |
| 71 | Fayl:LIT Rudziszki COA.jpg | Rūdiškės | Listen • Info | 2,559 | 2,472 | 1958 | Vilnius County | Trakai District Municipality |
| 72 | Fayl:Vilkija COA.gif | Vilkija | Listen • Info | 2,338 | 2,301 | 1792 | Kaunas County | Kaunas District Municipality |
| 73 | Fayl:Pagegiai COA.gif | Pagėgiai | Listen • Info | 2,393 | 2,236 | 1923 | Tauragė County | Pagėgiai Municipality |
| 74 | Fayl:LIT Wieksznie COA.jpg | Viekšniai | Listen • Info | 2,270 | 2,198 | 1791 | Telšiai County | Mažeikiai District Municipality |
| 75 | Fayl:Coat of arms of Žagarė.svg | Žagarė | Listen • Info | 2,312 | 2,115 | 1924 | Šiauliai County | Joniškis District Municipality |
| 76 | Fayl:Ezerelis COA.svg | Ežerėlis | Listen • Info | 2,051 | 2,014 | 1956 | Kaunas County | Kaunas District Municipality |
| 77 | Fayl:LIT Skaudwile COA.jpg | Skaudvilė | Listen • Info | 2,140 | 1,976 | 1950 | Tauragė County | Tauragė District Municipality |
| 78 | Fayl:Gelgaudiskis COA.gif | Gelgaudiškis | Listen • Info | 2,029 | 1,936 | 1958 | Marijampolė County | Šakiai District Municipality |
| 79 | Fayl:Kudirkos Naumiestis COA.gif | Kudirkos Naumiestis | Listen • Info | 1,997 | 1,916 | 1643 | Marijampolė County | Šakiai District Municipality |
| 80 | Fayl:Simnas COA.gif | Simnas | Listen • Info | 1,980 | 1,844 | 1626 | Alytus County | Alytus District Municipality |
| 81 | Fayl:Salantai COA.gif | Salantai | Listen • Info | 1,942 | 1,825 | 1746 | Klaipėda County | Kretinga District Municipality |
| 82 | Fayl:Linkuva COA.gif | Linkuva | Listen • Info | 1,797 | 1,735 | 1950 | Šiauliai County | Pakruojis District Municipality |
| 83 | Fayl:LIT Remigoła COA.png | Ramygala | Listen • Info | 1,733 | 1,695 | 1957 | Panevėžys County | Panevėžys District Municipality |
| 84 | Fayl:Priekule COA.gif | Priekulė | Listen • Info | 1,725 | 1,663 | 1948 | Klaipėda County | Klaipėda District Municipality |
| 85 | Fayl:LIT Wiejsieje COA.gif | Veisiejai | Listen • Info | 1,762 | 1,592 | 1956 | Alytus County | Lazdijai District Municipality |
| 86 | Fayl:Coat of arms of Daugai.svg | Daugai | Listen • Info | 1,458 | 1,432 | 1792 | Alytus County | Alytus District Municipality |
| 87 | Fayl:LIT Johaniszkiele COA.jpg | Joniškėlis | Listen • Info | 1,477 | 1,389 | 1736 | Panevėžys County | Pasvalys District Municipality |
| 88 | Fayl:Jieznas COA.gif | Jieznas | Listen • Info | 1,476 | 1,311 | 1956 | Kaunas County | Prienai District Municipality |
| 89 | Fayl:Obeliai COA.gif | Obeliai | Listen • Info | 1,371 | 1,293 | 1956 | Panevėžys County | Rokiškis District Municipality |
| 90 | Fayl:Varniai COA.gif | Varniai | Listen • Info | 1,355 | 1,258 | 1950 | Telšiai County | Telšiai District Municipality |
| 91 | Fayl:Virbalis COA.gif | Virbalis | Listen • Info | 1,351 | 1,250 | 1593 | Marijampolė County | Vilkaviškis District Municipality |
| 92 | Fayl:Seda COA.gif | Seda | Listen • Info | 1,309 | 1,189 | 1950 | Telšiai County | Mažeikiai District Municipality |
| 93 | Fayl:Vabalninkas COA.gif | Vabalninkas | Listen • Info | 1,328 | 1,155 | 1775 | Panevėžys County | Biržai District Municipality |
| 94 | Subačius | Listen • Info | 1,180 | 1,105 | 1958 | Panevėžys County | Kupiškis District Municipality | |
| 95 | Fayl:Herb Białej Waki.svg | Baltoji Vokė | Listen • Info | 1,073 | 1,073 | 1958 | Vilnius County | Šalčininkai District Municipality |
| 96 | Fayl:Pandelys COA.gif | Pandėlys | Listen • Info | 1,024 | 941 | 1956 | Panevėžys County | Rokiškis District Municipality |
| 97 | Fayl:Dukstoherbas.PNG | Dūkštas | Listen • Info | 1,070 | 930 | 1956 | Utena County | Ignalina District Municipality |
| 98 | Fayl:Uzventis COA.gif | Užventis | Listen • Info | 898 | 844 | 1746 | Šiauliai County | Kelmė District Municipality |
| 99 | Fayl:Dusetos COA.gif | Dusetos | Listen • Info | 914 | 831 | 1950 | Utena County | Zarasai District Municipality |
| 100 | Fayl:Kavarsko herbas.jpg | Kavarskas | Listen • Info | 809 | 692 | 1956 | Utena County | Anykščiai District Municipality |
| 101 | Fayl:Smalininkai Coat of Arms.jpg | Smalininkai | Listen • Info | 653 | 600 | 1945 | Tauragė County | Jurbarkas District Municipality |
| 102 | Fayl:TroskunaiCOA.svg | Troškūnai | Listen • Info | 525 | 451 | 1956 | Utena County | Anykščiai District Municipality |
| 103 | Panemunė | Listen • Info | 329 | 319 | 1837 | Tauragė County | Pagėgiai Municipality |
Xarita
Xaritada qizil nuqta bilan deyarli barcha shaharlar koʻrsatilgan. Kattaroq shaharlar kattaroq harflar va qizil belgi bilan belgilangan.
Suratlar galleriyasi
Eslatmalar va manbalar
- Population sizes are given according to Department of Statistics to the Government of the Republic of Lithuania (Statistics Lithuania) data for the census of 2001.
- „City rights“ means rights to self-governing. For older cities usually it is the date when Magdeburg rights were granted. Most dates are obtained from Lithuanian Wikipedia which assembled the information from several different sources. One of the main sources was Population Statistics. This information cannot be completely trusted.
- Counties, municipalities and elderates are given according to Lithuanian Central Internet Gates (Wayback Machine saytida 2006-01-07 sanasida arxivlangan) data.
- Stasys Vaitiekūnas, Elena Valančienė, Lietuvos geografija (Geography of Lithuania), Alma littera, 2004, pages 160-162. ISBN 9955-08-534-7
- Lietuvos Respublikos teritorijos administracinių vienetų ir jų ribų įstatymas (Republic of Lithuania Law on Administrative Units and Their Borders), Seimas law database, June 19, 1994, law no. I-558.
- At the time of 2001 census, there were 106 cities in Lithuania. Government of Republic of Lithuania made these changes: