Kontent qismiga oʻtish

Karki bekligi

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Karki bekligi
turkmancha: Kerki begligi / Kerki welaýaty



Mamlakat Buxoro amirligi
Maʼmuriy markazi Karki
Bekor qilingan sanasi 1920
Xaritada

Karki bekligi (turkmancha: Kerki begligi / Kerki welaýaty) — Buxoro amirligi tarkibida, hozirgi Turkmaniston hududida joylashgan maʼmuriy birlik. Maʼmuriy markazi Karki shahri boʻlgan.

U maʼmuriy birlik sifatida XIX asrning ikkinchi yarmida, Buxoro amirligi hududi 28 beklik va 9 tumanga boʻlinganda tashkil topgan[1]. Bu hududda turkmanlar istiqomat qilgan.

Kerki shahri yaqinidagi Kerki bekligi hududida yarim harbiy ahamiyatga ega boʻlgan ruslar manzilgohi joylashgan edi. Bu manzilgohda turli muassasalar, jumladan, Afgʻoniston bilan chegara bojxonasi faoliyat yuritgan. XIX asr oxirida Zakaspiy temir yoʻlining qurilishi va ishga tushirilishi bu yerda aholi manzilgohining paydo boʻlishiga turtki boʻldi. 1897-yilgi aholi roʻyxatiga koʻra, Kerki shahridagi ruslar manzilgohida 4132 kishi yashagan boʻlib, ulardan 3679 nafari erkak va 453 nafari ayol edi. Kerki shahrida Amudaryo harbiy flotiliyasining „Peterburg“ barjasiga joylashtirilgan Kerki garnizoni ham mavjud edi. 1897-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, garnizonning kichik zobitlari va yangi askarlaridan iborat jamoasi 400 kishini tashkil etgan. Shuningdek, Kerki shahrida Alohida chegara qoʻriqlash korpusining Turkmaniston chegara nazorati ham joylashgan boʻlib, u Kerki distansiyasi va shtabini (222 kishi) oʻz ichiga olgan. Bundan tashqari, shaharda quyidagilar boʻlgan: 9-Turkman saf batalyonining 1–4-rotalari (1240 kishi); 14-Turkman saf batalyonining kazarmalari, tikuvchilik, ovchilik, oʻquv, safda turmaydigan, kotiblik va musiqachilar komandalari (191 kishi); 19-Turkman saf batalyoni (660 kishi) hamda politsiya komandasining kichik zobitlari (21 kishi)[2].

1893-yildan boshlab Turkiston general-gubernatori Kaufman topshirigʻi bilan Karki bekligi hududida amerika gʻoʻza navi ekila boshlangan[3].

1920-yil 2-sentyabrda Buxoro amirligi tugatilib, Buxoro Xalq Sovet Respublikasi tuzilgach, beklik oʻz faoliyatini toʻxtatgan. Turkmaniston Sovet Sotsialistik Respublikasi tashkil etilgandan soʻng, 1924-yilda bu hududlar Kerki okrugi tarkibiga kiritilgan.

Manbalar

  1. ↑ Очилдиев Файзулла Бобокулович, Тогаев Жасур Эркинович. ЗАМЕТКИ О СИСТЕМЕ МЕСТНОГО УПРАВЛЕНИЯ В БУХАРСКОМ ЭМИРАТЕ В СЕРЕДИНЕ XIX - НАЧАЛЕ ХХ ВЕКА // Национальная ассоциация ученых. — 2015. — Вып. 2—9 (7). — С. 47–50. — ISSN 2413-5291. Архивировано 15 fevral 2022 года.
  2. ↑ Е. А. Брюханова. Документы И Материалы Переписи 1897 Г. Как Источники По Истории Русского Населения Бухарского Ханства На Рубеже Xix-Xx Вв // Востоковедные Исследования На Алтае. — 2019. — Вып. 13. — ISSN 2412-5563.
  3. ↑ Кабулов Эшболта Атамуратович. Развитие хлопководства в Сурханской долине // Вопросы науки и образования. — 2019. — Вып. 32 (82). — С. 14–23. Архивировано 15 fevral 2022 года.