Kontent qismiga oʻtish

Kakapo

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Kakapo
Biologik klassifikatsiya
Olam: Hayvonlar
Kenja olam: Eumetazoa
Tip: Xordalilar
Kenja tip: Umurtqalilar
Sinf: Qushlar
Kenja sinf: Yelpigʻich dumli qushlar
Infrasinf: Yangi tanglayli qushlar
Turkum: Toʻtisimonlar
Oila: Yangi Zelandiya toʻtilari
Urugʻ: Boyoʻgʻlisimon toʻti
Tur: Kakapo
Strigops habroptilus
Kakapo tarqalish hududi
Kakapo tarqalish hududi

Kakapo (lotincha: Strigops habroptilus) — Toʻtisimonlar turkumining Yangi Zelandiya toʻtilari oilasiga kiruvchi uchmaydigan qush turi. Yangi Zelandiyaning Janubiy orolida Fiordland milliy bogʻida tarqalgan endemik tur. Totisimonlarning yagona uchmaydigan va eng og‘ir turi.

Sistematikasi va taksonomiyasi

Kakapo 1845-yilda ingliz ornitologi George Robert Gray tomonidan ilmiy tavsiflangan. U qushni yangi urugʻa ajratib, unga Strigops habroptilus ilmiy nomini bergan. Strigops urugʻi nomi qadimgi yunoncha strix («boyqush») va ops («yuz») soʻzlaridan yasalgan. Tur nomi habroptilus esa habros («yumshoq») va ptilon («pat») soʻzlaridan hosil boʻlgan.[2] Soʻnggi filogenetik tadqiqotlar ushbu urugʻning oʻziga xosligini tasdiqladi hamda bu tur kea (Nestor notabilis) va kaka (Nestor meridionalis) bilan yaqin qardosh ekanligini koʻrsatdi.[3][4][5] Hozirda ularning barchasi toʻtisimonlar turkumidagi alohida Yangi Zelandiya toʻtilari (Strigopidae) oilasiga ajratildi, kakapo esa, qadimda qirilib ketgan Strigops insulaborealis bilan birgalikda, boyoʻglisimon toʻti (Strigops) urugʻiga ajratildi.[6][7][8]

Manbalar

  1. ↑ BirdLife International (2018). "Strigops habroptilus". IUCN Red List of Threatened Species 2018. doi:10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22685245A129751169.en. https://www.iucnredlist.org/species/22685245/129751169. Qaraldi: 4 September 2024. Kakapo]]
  2. ↑ Liddell, Henry George; Scott, Robert. A Greek-English Lexicon, Abridged, United Kingdom: Oxford University Press, 1980. ISBN 978-0-19-910207-5. 
  3. ↑ Manba xatosi: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named :6
  4. ↑ Grant-Mackie, E.J.; J.A. Grant-Mackie, W.M. Boon & G.K. Chambers. Evolution of New Zealand Parrots(ingl.) // NZ Science Teacher. — 2003. — Vol. 103.
  5. ↑ de Kloet, R.S.; de Kloet, S.R. (2005). The evolution of the spindlin gene in birds: sequence analysis of an intron of the spindlin W and Z gene reveals four major divisions of the Psittaciformes. Molecular Phylogenetics and Evolution 36: 706—721.
  6. ↑ Manba xatosi: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named :5
  7. ↑ Andoza:Cite doi/10.11646/zootaxa.3205.1.2
  8. ↑ Christidis L., Boles W. E.. Systematics and Taxonomy of Australian Birds. Canberra: CSIRO Publishing, 2008 — 200-bet. ISBN 9780643065116.