Kontent qismiga oʻtish

Jamila binti Sobit

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Jamila binti Sobit
جميلة بنت ثابت
Tavalludi
Vafoti Madina, Hijoz
Boshqa nomlari binti Sobit
Osiyo
Turmush oʻrtogʻi
  • Umar (taloq qilingan, 629)
  • Yazid ibn Joriya
Bolalari Osim ibn Umar
Abdurahmon ibn Yazid
Otasi Sobit ibn Abi al-Aqla
Onasi Ash-Shamus bint Abi Amir
Qarindoshlari Osim ibn Sobit (aka-uka)

Jamila binti Sobit (arabcha: جميلة بنت ثابت‎‎), asl ismi Osiyo (arabcha: عاصية‎‎) — Umarning xotinlaridan biri, sahoba.

Hayoti

Jamila Madinadagi Banu Avs qabilasining Amr ibn Avf urugʻidan boʻlgan Sobit ibn Abu al-Aqlah va ash-Shamus binti Abu Amirning qizi boʻlgan[1][2]. Uning akasi Osim ibn Sobit Badr jangida qatnashgan[3][4][5][6][7].

Jamila Madinada islomni birinchilardan boʼlib qabul qilganlardan edi. U va onasi 622-yilda paygʼambar Muhammadga bayʼat qilgan ilk 10 nafar ayol qatorida boʻlgan[8]. Uning ismi Osiyo (itoatsiz) ekanini eshitgach, paygʼambar Muhammad uning ismini: „Yoʻq, sen Jamilasan“ (goʻzal) deb oʻzgartirgan[9].

Jamila binti Sobit taxminan besh yil oʻtib, 627-yil mayi bilan 628-yil mayi oraligʻida Umar bilan turmush qurgan[10]. Ularning Osim ismli bir oʻgʻli boʻlgan[11][12][13][14][15]. Bir safar Jamila Umardan pul soʻragan, Umar esa keyinchalik paygʻambar Muhammadga shunday degan: „Menda yoʻq narsani soʻragani uchun uni yerga yiqiladigan darajada urib yubordim“[16]. Ularning nikohi taloq bilan yakunlangan[17][18][19].

Jamila va oʻgʻli Osim Quba chekkasida yashovchi oilasining oldiga qaytgan. Bir kuni Umar Qubaga kelib, Osimni masjid hovlisida oʻynab yurganini koʻrgan. Umar uni koʻtarib olib, uloviga mindirgan. Jamilaning onasi ash-Shamus Umar nevarasini olib ketayotganini koʻrib, norozilik bildirgan. Ular Osimning kimda qolishi masalasida kelisha olmagach, mojaroni hal qilish uchun Abu Bakrning huzuriga borgan. Abu Bakr: „Bola bilan onani ajratmang“, deb hukm qilgach, Umar daʼvosidan voz kechib, oʻglini Jamilada qoldirgan[20].

Keyinchalik Jamila Yazid ibn Jariyaga turmushga chiqqan va ular Abdurahmon ismli bir oʻgʻil koʻrgan[21][22].

Manbalar

  1. ↑ Muhammad ibn Saad. Kitab al-Tabaqat al-Kabir vol. 3. Translated by Bewley, A. (2013). The Companions of Badr, p. 204. London: Ta-Ha Publishers.
  2. ↑ Muhammad ibn Saad. Kitab al-Tabaqat al-Kabir vol. 8. Translated by Bewley, A. (1995). The Women of Madina, pp. 7, 235, 236. London/Ta-Ha Publishers.
  3. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 3 p. 362.
  4. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 8 p. 235.
  5. ↑ Muhammad ibn Jarir al-Tabari. Tarik al-Rusul waʼl-Muluk. Translated by Fishbein, M. (1997). Volume 8: The Victory of Islam, p. 95. Albany: State University of New York Press.
  6. ↑ Muhammad ibn Jarir al-Tabari. Tarik al-Rusul waʼl-Muluk. Translated by Smith, G. R. (1994). Volume 14: The Conquest of Iran, pp. 100-101. Albany: State University of New York Press.
  7. ↑ But see Bukhari 4:52:281 and similar traditions, where Asim ibn Thabit is described as the „grandfather“ of Jamilaʼs son Asim. According to the biographical traditions, they should have been uncle and nephew.
  8. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 8 p. 7.
  9. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 3 p. 204.
  10. ↑ Tabari/Fishbein vol. 8 p. 95.
  11. ↑ malik ibn Anas. Al-Muwatta 37:6.
  12. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 3 p. 204.
  13. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 8 p. 236.
  14. ↑ Tabari/Fishbein vol. 8 p. 95.
  15. ↑ Tabari/Smith vol. 14 pp. 100-101.
  16. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 8 p. 131.
  17. ↑ Muwatta 37:6.
  18. ↑ Tabari/Fishbein vol. 8 p. 95.
  19. ↑ Tabari/Smith vol. 14 pp. 100-101.
  20. ↑ Muwatta 37:6.
  21. ↑ Tabari/Fishbein vol. 8 pp. 94-95.
  22. ↑ Ibn Saad/Bewley vol. 8 p. 236.