Intellektual mulk huquqlarining buzilishi

Intellektual mulk huquqlarining buzilishi — intellektual mulk obyektlaridan huquq egasining ruxsatisiz foydalanish, ularni tijoriy maqsadlarda ishlatish yoki intellektual mulk huquqlarini boshqacha tarzda buzish hisoblanadi. Intellektual mulk huquqlarining mualliflik huquqi, patentlar, tovar belgilari, sanoat namunalari, seleksiya yutuqlari (oʻsimlik navlariga boʻlgan huquqlar) va tijorat sirlari kabi bir qancha turlari mavjud. Shunga koʻra, intellektual mulk huquqlarining buzilishi, masalan, quyidagilardan biri shaklida namoyon boʻlishi mumkin:

Mualliflik huquqining buzilishi (jumladan, dasturiy taʼminotga boʻlgan mualliflik huquqlarining buzilishi);
Patent huquqining buzilishi;
Tovar belgisiga boʻlgan huquqning buzilishi;
Dizaynga boʻlgan huquqning buzilishi;
Kiberskvatting;
Biopiratlik.

Huquqbuzarlikni aniqlash

Intellektual mulk huquqlari buzilishini aniqlash (yoki buning oldini olish) usullariga quyidagilar kiradi:

Soxta maʼlumot kiritish, masalan,
- Soxta lugʻat maqolasi: Bunga New Oxford American Dictionary lugʻatiga ataylab kiritilgan Esquivalience soʻzi misol boʻla oladi.
- Tuzoq-koʻcha: Xaritadan noqonuniy nusxa koʻchiruvchilarni „tuzoqqa tushirish“ maqsadida xaritaga ataylab kiritilgan mavjud boʻlmagan soxta koʻcha.
Raqamli suv belgilari.

Baʼzan patentga kiritilgan texnik yechimni chetlab oʻtgan holda yangi dizayn yoki model yaratish patent huquqini buzishdan qochishning bir usuli boʻlishi mumkin^[1]. Intellektual mulk huquqlarini buzishning baʼzi shakllari kontrafakt yoki qaroqchilik yoʻli bilan tayyorlangan mahsulotlar va xizmatlarni ishlab chiqarish yoxud tarqatishni nazarda tutadi. Kontrafakt mahsulotga misol qilib, sotuvchi maʼlum bir kiyim-kechak brendiga tegishli boʻlmagan kiyimga oʻsha mashhur kompaniya logosini joylashtirishini keltirish mumkin. Qaroqchilik mahsulotiga misol esa jismoniy shaxsning shaxsiy foyda koʻrish maqsadida DVD disklarining ruxsatsiz nusxalarini tarqatishidir^[1]. Bunday holatlarda qonunchilik huquqbuzarlarni jazolash huquqiga ega. Garchi kompaniyalar mustaqil ravishda huquqiy himoya choralarini izlashlari mumkin boʻlsa-da, „noqonuniy faoliyat uchun yetarli darajada jazo tayinlash va uning oldini olishni taʼminlash maqsadida koʻpincha jinoiy sanksiyalar qoʻllanilishi oqlanadi“^[1].

Yana qarang

Manbalar

↑ ^1,0 ^1,1 ^1,2 Criminal DivisionUS Department of Justice, Criminal Division. "REPORTING INTELLECTUAL PROPERTY CRIME". A Guide for Victims of Copyright Infringement, Trademark Counterfeiting, and Trade Secret Theft Third Edition: 26. https://www.justice.gov/criminal-ccips/file/891011/download. Qaraldi: 2020-04-13. Intellektual mulk huquqlarining buzilishi]]

Havolalar

Vikiomborda „Intellectual property infringement“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.

[:0-1] 1,0 ^1,1 ^1,2 Criminal DivisionUS Department of Justice, Criminal Division. "REPORTING INTELLECTUAL PROPERTY CRIME". A Guide for Victims of Copyright Infringement, Trademark Counterfeiting, and Trade Secret Theft Third Edition: 26. https://www.justice.gov/criminal-ccips/file/891011/download. Qaraldi: 2020-04-13. Intellektual mulk huquqlarining buzilishi]]

[1]