Ibn al-Ixshod
Ibn al-Ixshod yoki Ibn al-Ixshid (arabcha: إبن الإخشيد) 898-yil aprelidan to 900-yil boshlarida vizantiyaliklarga qarshi jangda halok boʻlguniga qadar Abbosiylar xalifaligining Tarsusdagi noibi boʻlgan.
Ibn al-Ixshod yoki Ibn al-Ixshid nomi forscha ixshid unvonidan kelib chiqqan[1]. 890-yildan 897-yilgacha Tarsus shahri va Vizantiya imperiyasi bilan chegaradosh hududlar (tugʻur) Misrning mustaqil Tuluniylar sulolasi boshqaruvi ostida boʻlgan. Biroq 897-yilda Ragʻib rahbarligidagi Abbosiylar tarafdori boʻlgan guruh shaharda hokimiyatni qoʻlga kiritib, Tuluniylar noibi Damian va boshqa Tuluniylar tarafdori boʻlgan amaldorlarni qamoqqa olgan. Shundan soʻng Abbosiylar xalifaligi poytaxti Bagʻdodga yangi noib tayinlanishini soʻrab elchilar joʻnatilgan[2][3]. Soʻngra xalifa al-Mutazid Ibn al-Ixshodni amir etib tayinlagan. Ibn al-Ixshod 898-yil 17-aprelda Bagʻdodni tark etib, tarsuslik elchilari bilan birga oʻz lavozimini egallash uchun yoʻlga chiqqan[4].
Oʻsha yil qishda (898-yil dekabr/899-yil yanvar) Vizantiyaga qarshi yurishni amalga oshirib, Salandu (Traianopolis) qal’asigacha yetib borgan. Qal’ani zabt etgach, 899-yil boshlarida Tarsusga qaytib kelgan[4][5]. 899-yil avgust oyida Ragʻib Raqqada qamoqqa olinganidan soʻng, Ibn al-Ixshod uning xizmatkorlarini hibsga olgan va Tarsusdagi barcha mol-mulkini musodara qilgan[6]. Ibn al-Ixshod koʻp oʻtmay, ehtimol 900-yilning boshlarida Vizantiya hududiga uyushtirilgan navbatdagi yurishda halok boʻlgan. Oʻz oʻrniga Abu Sobitni oʻrinbosar va voris etib tayinlab qoldirgan[5][7].
Manbalar
- ↑ Rosenthal 1985, s. 71 (note 368).
- ↑ Rosenthal 1985, ss. 41, 44.
- ↑ Stern 1960, s. 220.
- ↑ 4,0 4,1 Rosenthal 1985, s. 71.
- ↑ 5,0 5,1 PmbZ, Ibn al-Iḫšād (#22696).
- ↑ Rosenthal 1985, s. 79.
- ↑ Rosenthal 1985, s. 83.
Adabiyotlar
- Lilie, Ralph-Johannes; Ludwig, Claudia; Pratsch, Thomas; Zielke, Beate (2013). "Prosopographie der mittelbyzantinischen Zeit Online. Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften. Nach Vorarbeiten F. Winkelmanns erstellt" (German). Berlin and Boston: De Gruyter. https://www.degruyter.com/view/db/pmbz.
- The History of al-Ṭabarī, Volume XXXVIII: The Return of the Caliphate to Baghdad: The Caliphates of al-Muʿtaḍid, al-Muktafī and al-Muqtadir, A.D. 892–915/A.H. 279–302, SUNY Series in Near Eastern Studies.. Albany, New York: State University of New York Press, 1985. ISBN 978-0-87395-876-9.
- Stern, S. M. (1960). "The Coins of Thamal and of Other Governors of Tarsus". Journal of the American Oriental Society 80 (3): 217–225. doi:10.2307/596170. https://archive.org/details/sim_journal-of-the-american-oriental-society_july-september-1960_80_3/page/217.