Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Fukidid

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Fukidid
Θουκυδίδης (yunoncha)
Thucydides pushkin02
Miloddan avvalgi IV asr boshlarida yunoncha asl nusxaning Rim nusxasidan Fukididning gipsdan yasalgan byusti
Tavalludi tax. Miloddan avvalgi 460-yil[1][2]
Afina (zamonaviy Alimos)
Vafoti tax. Miloddan avvalgi 400-yil
Kasbi Tarixchi, general
Otasi Oloros

Fukidid (yunoncha:Thukydides) (miloddan avvalgi taxminan 460—400) — yunon tarixchisi. Afinalik badavlat aslzoda oilasida tugʻilgan; qarindoshlaridan unga Frakiya sohilidagi oltin konlar meros qolgan. Yaxshi taʼlim olgan, oʻz zamonasining faylasuf va tabiatshunoslari bilan yaxshi aloqada boʻlgan. F. siyosiy hayotda faol qatnashgan. Peloponnes urushi davrida (424 yil) strateg va Frakiya sohillari yaqinidagi Afina eskadrasi qoʻmondoni. Biroq, Sparta sarkardasi Brasidning Amfipolni egallab olishiga toʻsqinlik kila olmagani uchun Afinada qattiq qoralanib, quvgʻin qilingan. Vatanidan olisda 20 yil quvgʻinlikda yurgan F. uzining tarixiy asari uchun material toʻplagan. 404 yil urush tutashi bilan Afinaga qaytib kelgan. Peloponnes urushi tarixiga (miloddan avvalgi 411-yilgacha) bagʻishlangan "Tarix" asari (8 kitobdan iborat) antik davr tarixshunosligining eng goqori choʻqqisi hisoblanadi.

Fukididni siyosiy realizm maktabining otasi deb atashadi. Siyosiy realizm shaxslarning siyosiy xulq-atvori va davlatlar oʻrtasidagi munosabatlarning natijalarini oʻrganadi[3]. Fukididning qoʻlyozmalari hali ham butun dunyo universitetlari va harbiy kollejlarida oʻrganiladi[4]. Melian dialogi xalqaro munosabatlar nazariyasining asosiy qoʻlyozmasi sifatida qaraladi, uning Periklning "Dafn marosimi nutqi" versiyasi esa siyosiy nazariyotchi, tarixchi talabalar tomonidan keng oʻrganiladi.

Manbalar

  1. ↑ Virginia J. Hunter,Past and Process in Herodotus and Thucydides, (Princeton University Press, 2017), 4.
  2. ↑ Luciano Canfora,'Biographical Obscurities and Problems of Composition', in Antonis Tsakmakis, Antonios Rengakos (eds.), Brill's Companion to Thucydides, Brill, 2006 ISBN 978-9-047-40484-2, pp. 3–31.
  3. ↑ Strauss, p. 139.
  4. ↑ Harloe, Katherine, Morley, Neville, eds., Thucydides and the Modern World: Reception, Reinterpretation, and Influence from the Renaissance to the Present. Cambridge, Cambridge University Press (2012). p. 12



Hayoti

Fukidid tarixchi boʻlishiga qaramay, zamonaviy tarixchilar uning hayoti haqida kam maʼlumotga ega. Eng ishonchli maʼlumot Peloponnes urushi tarixidan olingan boʻlib, unda Fukidid oʻzining millati, otasi va tugʻilgan joyini eslatib oʻtadi. Fukididning aytishicha, u urushda qatnashgan, vabo bilan kasallangan va demokratlar tomonidan surgun qilingan. Fukidid Samiya qoʻzgʻolonini bostirishda ham ishtirok etgan boʻlishi mumkin. He may have also been involved in quelling the Samian Revolt.

Klassik davrga oid dalillar

Fukidid oʻzini Afinalik, otasining ismi Olorus ekanligini va u ham Afinadan ekanligini aytadi. Hali 10-12 yoshli yoshligida u otasi bilan Afina agorasiga bordi va u yerda yosh Fukidid tarixchi Gerodotning maʼruzasini tingladi. Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, yosh Fukidid maʼruzani tinglaganidan keyin quvonchdan yigʻlab, tarixni yozish uning hayotining ajralmas qismiga aylanishiga qaror qildi. Xuddi shu maʼlumotlarga koʻra, maʼruzadan keyin Gerodot yoshlar va Fukididning otasi bilan gaplashib, shunday degan: "Oʻgʻlingiz bilimga chanqoq". Umuman olganda, bu maʼlumotlar uning hayoti haqidagi keyingi yunon yoki rim hikoyachilaridan olingan[1]. Fukidid Perikl va boshqa koʻplab afinaliklarni oʻldirgan Afina vabosidan omon qoldi.

Manbalar

  1. ↑ Herodot iz Halikarnasa. Zgodbe. Ljubljana: Slovenska Matica v Ljubljani (2003), p. 22. The original quote (in Slovene): Oloros, tvoj sin koprni po izobrazbi.