Buyuk Britaniyada Ahmadiya ta'limoti (harakati)

Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Birlashgan Qirolligi
Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Birlashgan Qirolligi United Kingdom of Great Britain and Nothern Ireland1
	Bayroq Gerb
	Shior: Dieu et mon droit ; (Fransuzcha: Xudo va mening huquqim)
	Madhiya: Xudo qirolni asrasin ; Fayl:United States Navy Band - God Save the Queen.oga
Poytaxt	London
Eng katta shahar	London
Rasmiy til(lar)	Ingliz tili
Hukumat	Hamdoʻstlik
• Qirol	Karl III
• Bosh Vazir	Kir Starmer
Mustaqillik
• Angliya va Shotlandiya qirolliklar birlashishi	26 mart 1707
• Buyuk Britaniya va Irlandiya birlashishi	1-yanvar 1801
Maydon
• Butun	244,820 km2 (78-oʻrin)
• Suv (%)	1.34
Aholi
• 2023-yilgi roʻyxat	68,265,209 (22-oʻrin)
• Zichlik	281/km2
YIM (XQT)	2005-yil roʻyxati
• Butun	AQSh$1,869,000 mil. (6-oʻrin)
• Jon boshiga	AQSh$31,383
Pul birligi	Funt sterling (GBP)
Vaqt mintaqasi	UTC+0
• Yoz (DST)	UTC+1
Qisqartma	UK
Telefon prefiksi	44
Internet domeni	.uk, .gb, .co.uk
	1 - tahrir kuzat

Ahmadiya harakati tarqalgan mamlakatlar
Davlatlar
Afrika • Jazoir • Angola • Benin • Botsvana • Burkina-Faso • Burundi • Kamerun • Kabo-Verde • Markaziy Afrika Respublikasi • Chad • Komor orollari • Kot-d’Ivuar • Kongo DR • Kongo Respublikasi • Jibuti • Misr • Ekvatorial Gvineya • Eritreya • Efiopiya • Gabon • Gambiya • Gana • Gvineya • Gvineya-Bisau • Keniya • Lesoto • Liberiya • Liviya • Madagaskar • Malavi • Mali • Mavritaniya • Mavrikiy • Marokash • Mozambik • Namibiya • Niger • Nigeriya • Ruanda • Senegal • Seyshel orollari • Syerra-Leone • Somali • Janubiy Afrika • Sudan • Svazilend • Tanzaniya • Tunis • Uganda • Zambiya • Zimbabve
Osiyo • Afgʻoniston • Bahrayn • Bangladesh • Butan • Bruney • Birma • Kambodja • Xitoy • Gonkong • Hindiston • Indoneziya • Iroq • Eron • Isroil • Iordaniya • Qozogʻiston • Koreya • Quvayt • Qirgʻiziston • Laos • Livan • Malayziya • Maldiv orollari • Moʻgʻuliston • Nepal • Ummon • Shimoliy Koreya • Pokiston • Falastin • Filippin • Qatar • Rossiya • Saudiya Arabistoni • Singapur • Janubiy Koreya • Shri-Lanka • Suriya • Tayvan • Tojikiston • Tailand • Kurka • Turkmaniston • Birlashgan Arab Amirliklari • Oʻzbekiston • Vetnam • Yaman
Yevropa • Albaniya • Andorra • Armaniston • Avstriya • Ozarbayjon • Belarus • Belgiya • Bosniya va Gertsegovina • Bolgariya • Xorvatiya • Kipr • Chexiya • Daniya • Estoniya • Finlandiya • Fransiya • Gruziya • Germaniya • Gretsiya • Vengriya • Islandiya • Irlandiya • Italiya • Jersi • Kosovo • [Latviya]] • Lixtenshteyn • Litva • Lyuksemburg]] • Malta • Moldova • Monako • Chernogoriya • Niderlandiya • Shimoliy Makedoniya • Norvegiya •Polsha • Portugaliya • Ruminiya • Rossiya • San-Marino • Serbiya • Slovakiya • Sloveniya • Ispaniya • Shvetsiya • Shveysariya • Ukraina • Birlashgan Qirollik]]
Amerika • Antigua va Barbuda • Barbados • Beliz • Braziliya • Kanada • Chili • Kolumbiya • Kosta-Rika • Kuba • Dominika • Dominik Respublikasi • Ekvador • Salvador • Gvatemala • Gayana • Gaiti • Gonduras • Yamayka • Meksika • Nikaragua • Panama • Paragvay • Peru • Surinam • Trinidad va Tobago • Qoʻshma Shtatlar
Okeaniya • Avstraliya • Sharqiy Timor • Fiji • Kiribati • Marshall orollari • Mikroneziya • Nauru • Yangi Zelandiya • Palau • Papua-Yangi Gvineya • Samoa • Tonga • Tuvalu • Vanuatu

Ahmadiya Musulmonlar Jamiyati Buyuk Britaniyada 1913-yil iyul oyida Londonga kelgan Chaudri Fateh Muhammad Sialning saʼy-harakatlari bilan tashkil etilgan. Sial Ahmadiya Musulmon Jamiyati tomonidan xorijga yuborilgan birinchi missioner edi va harakatning birinchi xalifasi Hakim Nur-ud-Dinning shaxsan rahbarligi ostida xizmatda boʻlgan.^[1]

Tarixi

Kelganidan keyin koʻp yillar oʻtmay, Buyuk Britaniyada masjidga ehtiyoj paydo boʻldi va 1926-yilda Londonda Fazl masjidi rasman ochildi va u shaharning birinchi masjidi boʻldi.^[2]^[3] Jamiyat mamlakat boʻylab koʻplab masjidlar va missiya uylarini kengaytirdi va qurdi. Ulardan eng mashhuri Janubiy Londondagi Baytul Futuh masjidi boʻlib, Gʻarbiy Yevropadagi eng katta masjidlardan biri hisoblanadi.^[4]

Xalqaro shtab-kvartirasi

Ahmadiya Musulmon Jamiyatining Xalqaro Bosh qarorgohi 1984-yildan beri Buyuk Britaniyada (London shahrida). Jamiyatning toʻrtinchi xalifasi Mirzo Tohir Ahmad 1984-yilda Pokistondan majburiy surgun qilinganidan beri Londondagi Fazl masjidi to 2019-yil 15-aprelda Xalqaro shtab-kvartirani Islomobod, Tilfordga koʻchirilgunch 35 yil davomida Xalqaro shtab-kvartira boʻlib xizmat qilgan.

Demografiyasi

2017-yil holatiga koʻra, Buyuk Britaniyada 150 mahalliy boʻlimda 30 000 Ahmadiy bor.^[5]^[6]

Ahmadiy taʼlimotini qabul qilgan taniqli shaxslar

Mirzo Masrur Ahmad — beshinchi xalifa va butun jahon Ahmadiya musulmonlar jamoasining hozirgi rahbari

Mirzo Tohir Ahmad — Toʻrtinchi xalifa, uning davrida Jamiyat shtab-kvartirasi Pokistondan Buyuk Britaniyaga koʻchib oʻtgan.

Doktor Abdus Salam — birinchi musulmon Nobel mukofoti sovrindori va jamiyatning sodiq aʼzosi, Londonning Putni shahrida yashagan.

Tariq Ahmad, Uimbldonlik baron Ahmad — Buyuk Britaniyaning Lordlar palatasi aʼzosi, Hamdoʻstlik va Janubiy Osiyo boʻyicha Davlat vaziri va Bosh vazirning mojarolarda jinsiy zoʻravonlikning oldini olish boʻyicha maxsus vakili^[7]

Iftixar A. Ayaz — Tuvalu konsulligi xodimi

Cllr Iftixar Chaudhri — Runnymede meri

Abdul Rahim Dard — yozuvchi, missioner, tarixiy Fazl masjidining imomi va Pokiston harakatining siyosiy faoli

Foteh Muhammad Sial — Ahmadiya Musulmon Jamoasi tomonidan xorijga yuborilgan birinchi Ahmadiy missioner

Bashir Ahmad Orchard — Ahmadiya Musulmon Jamiyatining yevropalik nasldagi birinchi missioneri

Ahmadiyaga qarshi kampaniya

Harakat Buyuk Britaniyadagi sunniy mutaassibligidan aziyat chekadi. Ular Britaniya Musulmonlar Kengashi tomonidan musulmonlar sifatida tan olinmagan va Xatme Nubuvvat akademiyasi tomonidan qoralash nishoniga olingan.^[8]^[9]^[10]

Manbalar

↑ „28 February - 5 March“ (en-GB). Al Hakam (2020-yil 28-fevral). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.
↑ „Fazl Mosque“. Qaraldi: 4-may 2012-yil.
↑ „The Baitulfutuh Mosque- Ahmadiyya Muslim Community: An Overview“. www.baitulfutuh.org. Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.
↑ Association, Press. „Western Europe's largest mosque opens in Morden“ (en-GB). The Guardian (2003-yil 2-oktyabr). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.
↑ „A religious killing in Scotland: A quiet man with a loud message: A horrific murder prompts fears of more attacks on a small Islamic sect“. The Economist (2-aprel 2016-yil). Qaraldi: 2-aprel 2016-yil.
↑ „Why Britain’s Ahmadis are worried“. The Economist. Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.
↑ „Lord Ahmad of Wimbledon“ (en). GOV.UK. Qaraldi: 2020-yil 30-avgust.
↑ „The murder of an Ahmadi“. The Economist (21-may 2016-yil). Qaraldi: 21-may 2016-yil.
↑ „Mosque warned over 'kill Ahmadis' leaflets“ (en-GB). BBC News (2019-yil 21-mart). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.
↑ Nasser, Tahir. „The Muslim Council of Britain is failing Ahmadis like Asad Shah | Tahir Nasser“ (en-GB). The Guardian (2016-yil 25-aprel). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[1] „28 February - 5 March“ (en-GB). Al Hakam (2020-yil 28-fevral). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[2] „Fazl Mosque“. Qaraldi: 4-may 2012-yil.

[3] „The Baitulfutuh Mosque- Ahmadiyya Muslim Community: An Overview“. www.baitulfutuh.org. Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[4] Association, Press. „Western Europe's largest mosque opens in Morden“ (en-GB). The Guardian (2003-yil 2-oktyabr). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[5] „A religious killing in Scotland: A quiet man with a loud message: A horrific murder prompts fears of more attacks on a small Islamic sect“. The Economist (2-aprel 2016-yil). Qaraldi: 2-aprel 2016-yil.

[6] „Why Britain’s Ahmadis are worried“. The Economist. Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[7] „Lord Ahmad of Wimbledon“ (en). GOV.UK. Qaraldi: 2020-yil 30-avgust.

[8] „The murder of an Ahmadi“. The Economist (21-may 2016-yil). Qaraldi: 21-may 2016-yil.

[9] „Mosque warned over 'kill Ahmadis' leaflets“ (en-GB). BBC News (2019-yil 21-mart). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[10] Nasser, Tahir. „The Muslim Council of Britain is failing Ahmadis like Asad Shah | Tahir Nasser“ (en-GB). The Guardian (2016-yil 25-aprel). Qaraldi: 2020-yil 7-aprel.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]