Bab Doukkala masjidi
| Masjid | |
_(cropped).jpg) | |
| Mamlakat |  Marokash
|
| Shahar | Marokash |
| Koordinatalar | 31°37′52″N 7°59′44.7″W / 31.63111°N 7.995750°W |
| Yoʻnalishi | sunniy |
| Masjid turi | Jomeʼ-Masjid |
| Meʼmoriy uslub | Marokash meʼmorchiligi |
| Asoschi | Lalla Masʼuda binti Ahmad |
| Binokorlik | 1557—1571 |
| Minoralar soni | 1 ta |
| Minoralar soni | 1 ta |
| Qurilish materiallari | Gʻisht, yogʻoch |
| Holati | amaldagi |
| Tarovih | 
|
| Saharlik va iftorlik |
|
Bab Doukkala masjidi (arabcha: مسجد باب دكالة) yoki Bab Dukkala masjidi — Marokashning Marokashdagi Marrakesh shahrida joylashgan masjid. U yaqinidagi gʻarbiy shahar darvozasi, Bab Doukkala nomi bilan atalgan. Masjid Saadiylar davrida, XVI asrda qurilgan. U, shuningdek, al-Hurra masjidi („Ozod ayol masjidi“) nomi bilan ham maʼlum boʻlib, buning sababi uning asoschisi Massaʼuda al-Vizkitiyaga ishoradir[1][2]. Janubi-sharqdagi zamondoshi Muvassin masjidi singari, u ham oʻsha paytda yangitdan qayta qurilayotgan mahalla uchun juma masjidi sifatida bunyod etilgan. U tarkibiga madrasa, hammom, kutubxona, favvora va boshqalarni ham olgan katta diniy-xayriya majmuasi boʻlgan.
Tarixi
Masjidni Lalla Masʼuda binti Ahmad — hukmron Saadiylar sulolasi asoschisi Muhammad ash-Sheyxning xotini va kelajakdagi sulton Ahmad al-Mansurning onasi — qurdirgan[1]. Masjid qurilishi milodiy 1557–1558-yilda (hijriy 965-yilda) boshlangan va ehtimol milodiy 1570–1571-yillarda (hijriy 979-yilda), yaʼni Abdulloh al-Gʻolib hukmronligi davrida yakunlangan[1][3]. Lalla Masʼudaning qudratli va „ozod“ yoki mustaqil ayol sifatidagi maqomi masjidga uning muqobil nomi boʻlmish Jomeʼ al-Hurra („ozodlik masjidi“) berilishiga sabab boʻlgan boʻlishi mumkin[1].
Meʼmorchilik
Masjid shakli va reja tuzilishi, undan koʻp oʻtmay qurilgan Muvossin masjidiga juda oʻxshaydi. Shuningdek, u avvalgi Almohadlar davri masjidlari, xususan Kutubiya masjidi va Tinmal masjidining koʻplab meʼmoriy xususiyatlarini davom ettiradi[1]. Muvossin masjididan bir oz kichikroq boʻlsa-da, Bab Doukkala masjidi meʼmorchiligi ayrim jihatlarda yanada murakkab va yanada puxta bezatilgan[1][4]. Masjidning oʻzi Saadiylar davri uchun odatiy reja asosida qurilgan: uning janubiy qismi ustunli ibodat zali, sal kattaroq boʻlgan shimoliy qismi esa deyarli kvadrat shaklidagi ichki hovli (sahn)dan iborat boʻlib, barcha tomonlaridan tom bilan yopilgan ravoqli ayvon bilan oʻralgan. Hovli 29 ga 30 metr oʻlchamda boʻlib, markazida favvora joylashgan[1]:36–38[4]. Minora masjidning shimoli-sharqiy burchagida joylashgan. Uning peshtoqlari darj-va-ktaf naqshlari va soxta lambrekin ravoqlari bilan bezatilgan[1]:37.
Yana qarang
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Salmon, Xavier. Marrakech: Splendeurs saadiennes: 1550-1650 (fr). Paris: LienArt, 2016 — 34–76-bet. ISBN 9782359061826.
- ↑ باحث, ذ أحمد متفكر / استاذ „مسجد باب دكالة في مراكش ..التاريخ .. والمرافق“ (ar). المراكشية : بوابة مراكش. 2017-yil 19-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 17-may.
- ↑ Wilbaux, Quentin. La médina de Marrakech: Formation des espaces urbains d'une ancienne capitale du Maroc. Paris: L'Harmattan, 2001. ISBN 2747523888.
- ↑ 4,0 4,1 Marçais, Georges. L'architecture musulmane d'Occident. Paris: Arts et métiers graphiques, 1954 — 385–386-bet.
Havolalar
Vikiomborda „Bab Doukkala masjidi“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.
 | Masjid haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berishingiz mumkin. |