Al-Arbaʼin masjidi

Al-Arbaʼin masjidi
	Masjid
	Al-Arbaʼin masjidi; arabcha: جامع الأربعين شهيداً‎‎
	Masjid 2014-yilda vayron qilinishidan oldin
Mamlakat	Iroq
Hudud	Salohiddin muhofazasi
Joylashuvi	Tikrit shahri
Yoʻnalishi	sunniy
Masjid turi	Jome masjid
Meʼmoriy uslub	Islom meʼmorchiligi
Binokorlik sanasi	hijriy 5-asr (milodiy 11-asr)
Gumbazlar soni	5 (buzilgandan beri)
Gumbazlar soni	5 (buzilgandan beri)
Minoralar soni	1 (buzilgandan beri)
Minoralar soni	1 (buzilgandan beri)
Qurilish materiali	shagʻal, suvoq

Al-Arbaʼin masjidi (arabcha: جامع الأربعين شهيداً‎‎) sobiq sunniy masjid boʻlib, Iroqning Salohiddin muhofazasi Tikrit shahrida joylashgan edi. Unda Amr ibn Jundab al-Gʻiforiyning ziyoratgohi, shuningdek, Sitt Nafisaning yana bir ziyoratgohi mavjud boʻlgan^[1]. Masjid 2014-yil 24-sentabrda Iroq va Shom Islom Davlati tomonidan vayron qilingan.

Tarixi

Bino hijriy V asrlarga (milodiy XI asr) tegishli^[1]. Masjidning „Al-Arbaʼin“ (Qirq) nomi^[2] Tikritning musulmonlar tomonidan fath etilishi chogʻida halok boʻlgan qirq shahid^[3] aynan shu masjid ostiga dafn etilgani haqidagi eʼtiqoddan kelib chiqqan. Biroq bu daʼvo bahsli hisoblanadi, chunki qirq qabr haqidagi rivoyatlar zaifdir^[1].

Binodan milodiy 1262-yilda islomiy universitet sifatida foydalanilgan^[4].

Meʼmorchiligi

Masjid binosi kvadrat shaklda boʻlib, beshta gumbazga ega edi. Har bir tomoni taxminan 47 metr (154 ft) uzunlikda boʻlgan^[1]. Binoning oʻlchamlari 36.5 by 35.5 metr (120 by 116 ft)ni tashkil etadi^[2]. Inshootni qurishda, asosan, shagʻal va suvoq ishlatilgan^[1]. Ikki muqaddas xonaning balandligi 10 metr (33 ft) boʻlgan^[1].

Ushbu muqaddas xonalardan biri Amr ibn Jundab al-Gʻiforiy qabri joylashgan ziyoratgoh boʻlib^[3], u Roshidun xalifasi Umar ibn al-Xattobning sahobasi boʻlgan. Shuningdek, binoda yertoʻla ham mavjud edi, mahalliy aholi u yerda ayol avliyo Sitt Nafisaning qabri joylashgan deb hisoblaydi^[5].

Masjid 2014-yilda Iroq va Shom Islom Davlati tomonidan portlovchi moddalar bilan vayron qilingan^[4]. Portlash ziyoratgohlarni butunlay yoʻq qilgan, biroq masjidning qolgan qismiga zarar yetkazmagan. Masjid atrofidagi qabriston ham ushbu hujum oqibatida shikastlangan.

Yana qarang

Manbalar

↑ ^1,0 ^1,1 ^1,2 ^1,3 ^1,4 ^1,5 الأحمدي, مصطفى „ar:عبد الله بن المعتم وعمرو بن جندب الغفاري أبرز المدفونين فيه.. ما قصة مزار الأربعين صحابيا في تكريت؟“ (ar). Al Jazeera. Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.
↑ ^2,0 ^2,1 تكريت, مدونة „ar:تكريت: مزار الاربعين في تكريت الموقع و التاريخ“ (ar) (2013-yil 19-iyul). Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.
↑ ^3,0 ^3,1 „ar:بالصور .. تحفة إسلامية تحتضن مرقد صحابي تعاني الإهمال في تكريت“ (ar). Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.
↑ ^4,0 ^4,1 „ISIS destroys shrine in Iraq amid U.S. strikes“ (en). Al Arabiya English (2014-yil 25-sentyabr). Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.
↑ „ar:موسوعة شذرات المطر ..مدونة المهندس رائد جعفر مطر : مزار الاربعين ولي في تكريت“ (ar) (2019-yil 25-fevral). Qaraldi: 2022-yil 9-iyun.

Havolalar

Vikiomborda „Al-Arbaʼin masjidi“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.

[history-1] 1,0 ^1,1 ^1,2 ^1,3 ^1,4 ^1,5 الأحمدي, مصطفى „ar:عبد الله بن المعتم وعمرو بن جندب الغفاري أبرز المدفونين فيه.. ما قصة مزار الأربعين صحابيا في تكريت؟“ (ar). Al Jazeera. Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.

[history4-2] 2,0 ^2,1 تكريت, مدونة „ar:تكريت: مزار الاربعين في تكريت الموقع و التاريخ“ (ar) (2013-yil 19-iyul). Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.

[history_2-3] 3,0 ^3,1 „ar:بالصور .. تحفة إسلامية تحتضن مرقد صحابي تعاني الإهمال في تكريت“ (ar). Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.

[history3-4] 4,0 ^4,1 „ISIS destroys shrine in Iraq amid U.S. strikes“ (en). Al Arabiya English (2014-yil 25-sentyabr). Qaraldi: 2022-yil 7-iyun.

[5] „ar:موسوعة شذرات المطر ..مدونة المهندس رائد جعفر مطر : مزار الاربعين ولي في تكريت“ (ar) (2019-yil 25-fevral). Qaraldi: 2022-yil 9-iyun.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]