Kontent qismiga oʻtish

Zaynab Sulton

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Zaynab Sulton
Tugʻilishi 1714-yil 8-aprel
Topkapı saroyi, Konstantinopol, Usmoniylar imperiyasi
Vafoti 25-mart 1774-yil(1774-03-25)
(59 yoshda)
Konstantinopol, Usmoniylar imperiyasi
Turmush oʻrtogʻi
  • Sinek Mustafo posho
    (turm. 1728; vaf. 1764)
  • Melek Mehmed posho
    (turm. 1765)
Farzandlari Birinchi nikoh
Sultonzoda Yusufbey
Sulola Usmoniylar
Otasi Ahmad III
Dini Islom, sunniylik

Zaynab Osima Sulton (usmonli turkcha: زینب سلطان‎‎; 1714-yil 8-aprel – 1774-yil 25-mart) – Usmoniylar malikasi, Usmoniylar imperiyasi sultoni Ahmad III ning qizi.

Tavalludi

Zaynab Sulton 1714-yil 8-aprelda Topkapı saroyida tugʻilgan. Otasi Usmoniylar imperiyasi sultoni Ahmad III boʻlgan[1].

Birinchi nikohi

1728-yilda Zaynab Sulton Kichik Sinek Mustafo poshoga turmushga chiqqan[2]. Posho Bosh vazir Nevshehirlik Damat Ibrohim poshoning jiyani boʻlib, oʻsha paytda saroy otxonalarining ikkinchi boshligʻi edi. Nikoh marosimi Topkapı saroyida boʻlib oʻtgan. 8-dekabr kuni Zaynab Sultonning sepi Kıbleli saroyiga yuborilgan. Ular bir oʻgʻli koʻrgan[3][4].

Ikkinchi nikohi

Mustafo posho 1764-yilda vafot etgach, Zaynab Sulton 1765-yilda oʻgay akasi Mustafo III hukmronligi davrida avval Usmoniylar dengiz flotining Bosh admirali boʻlib xizmat qilgan Melek Mehmed poshoga turmushga chiqqan. Melek Mehmed posho Flot admirali lavozimida ikki marta xizmat qilgan va 1792-yilda Bosh vazir etib tayinlangan[5][6].

Farzandlari

Birinchi nikohidan Zaynab Sultonning bir oʻgʻli boʻlgan:

  • Sultonzoda Yusufbey (1732–1765)

Xayriya ishlari

1769-yilda Zaynab Sulton Eminönüda „Ruh-i Sultoniyya masjidi“ nomi bilan mashhur boʻlgan masjidga vaqf ajratgan. Masjid yaqinida qurilgan maktab va favvora ham ushbu vaqf tarkibiga kiradi[5][7]. Bugungi kunda bu joy Zaynab Sulton masjidi deb ataladi[8][9].

Vafoti

Zaynab Sulton 1774-yil 25-martda vafot etgan[6] va Eminönüda joylashgan oʻz nomi bilan ataluvchi masjidga dafn qilingan[10].

Nasabi

Manbalar

  1. ↑ Kurşun, Zekeriya. Üsküdar Sempozyumu II, 12-13 Mart 2004: bildiriler, Volume 1. Üsküdar Belediyesi, 2005 — 198-bet. ISBN 978-9-759-20195-1. 
  2. ↑ Uluçay 2011, s. 133.
  3. ↑ Duindam, Jeroen; Artan, Tülay; Kunt, Metin. Royal Courts in Dynastic States and Empires: A Global Perspective. BRILL, August 11, 2011 — 362, 363 n. 49-bet. ISBN 978-9-004-20622-9. 
  4. ↑ Sakaoğlu 2008, s. 439.
  5. ↑ 5,0 5,1 Uluçay 2011, s. 134.
  6. ↑ 6,0 6,1 Sakaoğlu 2008, s. 440.
  7. ↑ Sakaoğlu 2008, s. 440-1.
  8. ↑ Sumner-Boyd, Hilary; Freely, John. Strolling Through Istanbul: The Classic Guide to the City. Tauris Parke Paperbacks, November 30, 2009. ISBN 978-0-857-73005-3. 
  9. ↑ „ZEYNEB SULTAN KÜLLİYESİ İstanbul Eminönü'nde XVIII. yüzyılın ikinci yarısında inşa edilen külliye.“. İslam Ansiklopedisi. Qaraldi: 2020-yil 12-aprel.
  10. ↑ Uluçay 2011, s. 135.

Adabiyotlar

  • Sakaoğlu, Necdet. Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler. Oğlak Yayıncılık, 2008. ISBN 978-9-753-29623-6. 
  • Uluçay, Mustafa Çağatay. Padişahların kadınları ve kızları. Ankara: Ötüken, 2011. ISBN 978-9-754-37840-5.