Kontent qismiga oʻtish

Yahyo ibn Muhammad as-Sirojiy

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Yahyo ibn Muhammad as-Sirojiy (vafoti 1296) – 1261–1262-yillarda Yamanda Zaydiylar davlatining imom-xatibi.

Bu vaqtda Yamanning koʻp qismi sunniy musulmon boʻlgan va pasttekislikda joylashgan Rasuliylar sulolasi nazorati ostida edi. Togʻning shimoliy qismlaridagi Zaydiy sulolasi vakillari oʻz pozitsiyalarini saqlab qolishga harakat qilishdi. Ulardan biri oʻn ikkinchi imom Hasan ibn Alining 16-avlodi Yahyo ibn Muhammad as-Sirojiy edi (vaf. 669)[1]. Yahyo 1261-yilda daʼvat (imomlikka daʼvat) qildi. Hadur va uning atrofidagi tumanlar aholisining aksariyati uni tan oldi. Biroq, Rasuliylar hushyor turib qolishdi va qoʻrqinchli amir Alamiddin Sinjar ash-Shaʼbiyni kuch bilan „uning ustiga mushukdek otilgan“ holda joʻnatishdi. Zaydiylar bosqinga dosh berolmadilar va Yahyoning izdoshlari uzoq joylarga tarqalib ketishdi. Keyin Alamiddin Sanoga qaytib keldi. Imom Yahyo Banu Fahim diyoriga sayohat qildi, ammo mahalliy aholi uni hibsga olib, Alamiddinga topshirdilar. Amir 1262-yil oktabrda uning koʻzini koʻr qilib qoʻydi[2]. Uning imomlik hukmronligi baʼzan 1271-yilgacha sanaladi, ammo keyingi yillarda uning faoliyati haqida hech qanday maʼlumot yoʻq[3]. Uning vafoti 1296-yilda qayd etilgan[4]

Manbalar

  1. ↑ A. B.D. R. Eagle, 'Al-Hadi Yahya b. al-Husayn b. al-Qasim', New Arabian Studies 2. Exeter 1994, p. 117; http://www.almajalis.org/forums/viewtopic.php?f=25&t=2632 (in Arabic). The line of descent is al-Hasan bin Ali – Zaid – al-Hasan – al-Qasim – Abd ar-Rahman – Jaʼfar – Muhammad – Ali – al-Husayn – Muhammad – Abdallah – al-Hasan – Abdallah – Muhammad – Ahmad – Muhammad – Yahya bin Muhammad as-Siraji.
  2. ↑ El-Khazreji, The Pearl-Strings; A History of the Resuli Dynasty, Vol. I. Leiden 1906.
  3. ↑ Ayman Fu’ad Sayyid, Masadir taʼrikh al-Yaman fial 'asr al-islami. al Qahira 1974, p. 407.
  4. ↑ A. B.D. R. Eagle, 1994, p. 117.