Xorazmshohlar davlati hukmdorlari roʻyxati
Qiyofa

Ushbu maqolada Anushteginiylar sulolasidan boʻlgan Xorazmshohlar davlati hukmdorlari roʻyxatidir.
| № | Hukmdor | Surat | Taxtga chiqish | Taxtdan tushish | Hukmronlik davri | Qaydlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Anushtegin | 1077 | 1097 | 20 | Saljuqiy davlat arbobi, Xorazm hokimi. Xorazmshohlar davlatining asoschisi. | |
| 2 | Qutbiddin Muhammad | 1097 | 1127 | 30 | 1097-yilda Buyuk Saljuqiylar sultoni Barqiyoruq tomonidan „Xorazmshoh“ unvoni bilan otasi kabi Xuroson voliyligiga tayinlangan. | |
| 3 | Otsiz | 1127 | 1156 | 29 | Otasi Qutbiddin Muhammad 1127-yilda vafot etgandan soʻng taxtga oʻtirgan; garchi u turli bosqinlarni boshdan kechirgan va vaqti-vaqti bilan oʻz vakolatlarini yoʻqotgan boʻlsa-da, 1156-yilgacha vafot etgunga qadar hukmronlik qilgan. | |
| 4 | Elarslon | 1156 | 1172 | 16 | ||
| 5 | Alouddin Tekash | 1172 | 1200 | 28 | 1072-yilda otasi Xorazm hokimi Arslon vafot etgach, Tekish ham, ukasi Sultonshoh ham taxtni egallash huquqini eʼlon qilishdi. Oʻshanda Jand shahri hokimi boʻlgan Tekish ukasidan oldin mamlakat poytaxti boʻlgan Gurganjga yetib bordi va darhol hukmdor deb eʼlon qilindi. Ammo bu maqsadga erishish uchun Xorazmshoh davlati tobe boʻlgan Qoraxitoy davlatining ruxsati va koʻmagini olgan edi. Akasi Sultonshoh esa shohlik daʼvosidan voz kechmay, Xuroson shimoliga qochib, Marv shahrida oʻz hukmronligini eʼlon qiladi. | |
| 6 | Alovuddin Muhammad | 1200 | 1221 | 21 | U oʻz saltanatining boshida Buyuk Saljuqiylar imperiyasining qulashi tufayli katta yerlarga ega boʻlgan. Ammo keyinchalik Chingizxon hukmronligi ostida kengayishni boshlagan moʻgʻullar bilan jang qilishga majbur boʻlgan. | |
| 7 | Jaloliddin Xorazmshoh | 1221 | 1230 | 9 | Jaloliddin Xorazmshoh buyuk sarkarda, harbiy daho edi. U koʻplab urushlarda oʻz hayoti evaziga gʻalaba qozongan boʻlsa-da, harbiy muvaffaqiyatlarini siyosat va diplomatiyada oʻzi xohlagandek aks ettirmagani uning notoʻgʻri tushunilishiga, oʻzi xohlagan narsalarni osonlikcha amalga oshira olmasligiga sabab boʻlgan. |