Wirtschaftswunder
Wirtschaftswunder (nemischadan tarjimasi: „Iqtisodiy moʻjiza“) — Ikkinchi jahon urushidan keyin Gʻarbiy Germaniya va Avstriya iqdisodiyotining misli koʻrilmagan darajada tez tiklanishi va oʻsishi davrini anglatuvchi iqtisodiy atamadir. Bu jarayon asosan 1950-yillarda boshlanib, Germaniyani dunyoning eng yirik iqtisodiy qudratlaridan biriga aylantirdi. [1]
Kelib chiqishi va sabablari
Urushdan keyin Germaniya butunlay vayron boʻlgan, infratuzilma yoʻq qilingan va mamlakat toʻrt guruhga boʻlingan edi. Iqtisodiy moʻjizaning yuzaga kelishiga bir qancha omillar sabab boʻldi:
- Marshall rejasi: AQSh tomonidan Yevropani qayta tiklash uchun ajratilgan moliyaviy yordam.
- Valyuta islohoti (1948): Esirib ketgan reyxsmarkaning tugatilib, yangi barqaror Olmon markasining (D-Mark) joriy etilishi.
- Ijtimoiy-bozor iqtisodiyoti: Iqtisodiyot vaziri Lyudvig Erhard tomonidan ishlab chiqilgan erkin raqobat va ijtimoiy himoyaga asoslangan yangi tizim.
Natijalari
Wirtschaftswunder davrida Germaniyada ishsizlik darajasi keskin kamaydi, inflyatsiya jilovlandi va sanoat ishlab chiqarishi bir necha barobarga oʻsdi. Volkswagen, Mercedes-Benz va Siemens kabi nemis kompaniyalari jahon bozorida yetakchilikni qoʻlga kiritdi. Bu muvaffaqiyat Gʻarbiy Germaniyaning Yevropa integratsiyasida bosh rol oʻynashiga zamin yaratdi.
Manbalar
- ↑ „Wirtschaftswunder — Britannica entsiklopediyasi“ (inglizcha).