Umar Khursandov
Umar Salohiddinovich Xursandov (8-avgust 1931 — 23-iyun 2008) — oʻzbek gʻijjak ijrochisi, dirijyor va pedagog. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi.
Tarjimai holi
Umar Salohiddinovich Xursandov 1931-yil 8-avgustda Samarqand viloyatining Urgut tumanida tugʻilgan.
Bolalik yoshida yetim qolib, Urgut tumanidagi 25-sonli, keyinchalik Samarqand shahridagi 3-sonli bolalar uylarida tarbiyalangan. 1942–1949-yillarda oʻrta taʼlim maktabida tahsil olib, soʻngra Samarqand musiqa bilim yurtiga oʻqishga kirgan.
1954-yilda Toshkent davlat konservatoriyasiga oʻqishga kirgan. Konservatoriyani N. P. Blagoveshchenskiy sinfi boʻyicha gijjak, R. L. Felitsian sinfi boʻyicha dirijyorlik ixtisosligi boʻyicha tamomlagan. 1958-yilda Madaniyat vazirligi yoʻllanmasi bilan Samarqand bilim yurtiga kelib, 3 yil davomida oʻqituvchi va boʻlim boshliqlari vazifalarini bajarib, 1961-yilda bilim yurti direktori lavozimiga tayinlangan. Uning rahbarligi davrida bilim yurtida yangi boʻlimlar ochilib, malakali oʻqituvchilar jalb etildi, taʼlim sifati oshdi. Qisqa vaqt ichida bilim yurti respublika miqyosidagi tayanch sanʼat bilim maskani deb tan olindi. Shuningdek, uning rahbarligida musiqa bilim yurti uchun yangi bino qurilib, foydalanishga topshirilgan.
1974-yildan Hamid Olimjon nomidagi Samarqand davlat opera va balet teatrida direktor hamda badiiy rahbar lavozimlarida faoliyat yuritgan. Faoliyatining birinchi kunlaridan teatrning orkestr jamoasi tarkibi va repertuarini yaxshilashga eʼtibor qaratdi. Uning rahbarligida S. Yudakovning «Maysaraning ishi», S.Boboyevning «Yoriltosh», X.Rahimovning «Zafar», D.Verdiyning «Trubadur», shuningdek, M.Ashrafiyning «Dilorom», J.Bizening «Karmen», P.I.Chaykovskiyning «Лебединое озеро» kabi opera va baletlari sahnalashtirildi. 1977-yilda Toshkentdagi A.Navoiy nomidagi opera va balet teatrida Samarqand jamoasining hisobot chiqishlari muvaffaqiyatli boʻlib oʻtdi.
1973–1981-yillar davomida muntazam ravishda Xalq deputatlari Samarqand shahar kengashi deputatligiga saylandi. Koʻp yillik samarali mehnati munosib eʼtirof etilib, bir qator faxriy unvon va mukofotlar bilan taqdirlangan. Pedagogik faoliyati davomida musiqa taʼlimini rivojlantirish, yangi oʻquv usullarini joriy etish hamda koʻplab shogirdlar tayyorlash bilan shugʻullangan.
Moskva shahrida va boshqa xorijiy mamlakatlarda oʻtkazilgan madaniy tadbirlarda Oʻzbekiston sanʼatini namoyish etishda ishtirok etgan.
2008-yil 23-iyunda Samarqand shahrida vafot etgan.
Mukofotlari va unvonlari
- «Mehnat faoliyati uchun» medali (1970)
- Oʻzbekiston xalq maorifi aʼlochisi koʻkrak nishoni
- Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi (1979)
Adabiyotlar
- Umar Xursandov // «Zarafshon» gazetasi. — 2008-yil 28-iyun. — № 79 (21451).
- Oʻzbekistonda nashr etilgan musiqa taʼlimiga oid oʻquv qoʻllanmadagi biografik maʼlumotlar.
- Samarqand sanʼat kollejida tashkil etilgan oʻzbek xalq cholgʻu asboblari orkestrining tarixi. — Samarqand, 2007.
- A. Odilov. Oʻzbek xalq cholgʻularida ijrochilik tarixi. — Toshkent: «Oʻqituvchi», 1995. — B. 113.
Havolalar
- 80 лет в мире музыки и вдохновения // Zarnews.uz.
- Самаркандский театр оперы и балета // Belcanto.ru.