Kontent qismiga oʻtish

Turkmaniston davlat kutubxonasi

Koordinatalari: 37°56′11″N 58°22′43″E / 37.93639°N 58.37861°E / 37.93639; 58.37861
ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Döwlet kitaphanasy
Country  Turkmenistan
Type Milliy kutubxona
Established 1895 (131 yil avval) (1895)
Location

Archabil shoh ko‘chasi 12[1],

Ashxobod, 744000
Collection
Items collected Kitoblar, akademik jurnallar, gazetalar, jurnallar, ovoz va musiqa yozuvlari[2], patentlar, maʼlumotlar bazalari, xaritalar, markalar, bosmalar, chizmalar va qoʻlyozmalar
Size 5 600 000 [3]
Access and use
Access requirements Registratsiya
Website https://dovletkitaphana.gov.tm/

Turkmaniston Davlat kutubxonasi ((turkmancha: Döwlet kitaphanasy) rasmiy nomi Turkmaniston Davlat madaniyat markazining Davlat kutubxonasi (turkmancha: Türkmenistanyň Döwlet medeniýet merkeziniň Döwlet kitaphanasy)) — Turkmanistonning milliy kutubxonasi boʻlib, Turkmanistonning Ashxobod shahrida joylashgan hamda 1895-yilda tashkil etilgan[4]. Kutubxona [[ Archabil shoh ko‘chasi| Archabil shoh ko‘chasida]] joylashgan.

Nomlari

Zakaspiy viloyat jamoat kutubxonasi (Rossiya imperiyasi davrida). Turkman SSR Karl Marks nomidagi Respublika davlat kutubxonasi (SSSR davrida). Andalib Milliy kutubxonasi (1992–1997). Buyuk Saparmurat Turkmanboshi nomidagi Milliy kutubxona (1997–2013). Turkmaniston Davlat kutubxonasi (2013-yildan buyon).

Tarixi

Turkman Sovet Sotsialistik Respublikasi

Kutubxona 1892-yilda tashkil etilgan bo‘lib, ilk kitobxonlarga 1895-yil may oyida xizmat ko‘rsata boshlagan[5][6].

Kutubxona nomi turli tarixiy davrlarda bir necha bor o‘zgargan. 1976-yilda Ashxobod shahrida uning uchun yangi ixtisoslashtirilgan bino qurilgan.

Turkmaniston

1992-yil 24-dekabrda kutubxonaga milliy muassasa maqomi berilgan[7].

2006-yil holatiga ko‘ra, kutubxona fondida kitoblar, xaritalar, qo‘lyozmalar, dissertatsiyalar, jurnallar va gazetalarni o‘z ichiga olgan 5 milliondan ortiq saqlov birligi mavjud bo‘lgan; a’zolar soni esa qariyb 22 ming kishini tashkil etgan[6]. Kitob ko‘rgazmalari muntazam ravishda kutubxona binosida hamda viloyat kutubxonalarida o‘tkazib turilgan[6]. Shunga qaramay, kutubxonaning jamiyatdagi o‘rni uncha katta bo‘lmagan va 2007-yil holatiga ko‘ra, u Markaziy Osiyodagi Yevrosiyo Kutubxonalar Assambleyasiga qo‘shilmagan yagona kutubxona bo‘lib qolgan[8][9].

2005-yilda kartochkali kataloglarni onlayn ommaviy kirish katalogi (OPAC) bilan almashtirish uchun mablag‘ ajratilgan[6]. Biroq 2012-yilga qadar bu yo‘nalishda sezilarli siljish kuzatilmagan[10]. 2012-yil holatiga ko‘ra, kutubxonachilar orasida internet savodxonligi past darajada qolgan[10]. Turkmanistonda kitob nashri bo‘yicha statistik ma’lumotlar ochiq emasligi, milliy bibliografiya esa yillar davomida yangilanmaganligi qayd etilgan[8][9].

2007-yil 16-fevralda Ashxobod shahrida yangi binolar majmuasi foydalanishga topshirilgan bo‘lib, u Turkmaniston Davlat madaniyat markazini ham o‘z ichiga oladi. Uch qismdan iborat ushbu majmuada Davlat kutubxonasining yangi binosi joylashgan. Yangi bino bir vaqtning o‘zida 1 100 nafar kitobxonga xizmat ko‘rsatish imkoniyatiga ega.

2013-yil 25-aprelda Turkmaniston Madaniyat vazirligi huzuridagi Milliy kutubxona Turkmaniston Davlat madaniyat markazining Davlat kutubxonasi deb qayta nomlangan[11].

2016-yildan boshlab Turkmaniston Madaniyat vazirligi tizimidagi markazlashgan kutubxonalar Yagona elektron kutubxona tizimi asosida faoliyat yuritmoqda[12].

Fondi

Turkmaniston Davlat kutubxonasi hozirda 5,6 milliondan ortiq saqlov birligiga ega bo‘lib, 17 ta bo‘lim faoliyat yuritadi. Binoda Kitoblar, akademik jurnallar, gazetalar, jurnallar, ovoz va musiqa yozuvlari, patentlar, maʼlumotlar bazalari, xaritalar, markalar, bosmalar, chizmalar va qoʻlyozmalar saqlanadi.

Turkmaniston Davlat kutubxonasi, shuningdek, mamlakatning rasmiy va markaziy depozitariy muassasasi hisoblanadi.

Foydalanish

Har qanday Turkmaniston fuqarosi yoki xorijiy fuqaro pasport yoki tug‘ilganlik haqidagi guvohnoma kabi shaxsni tasdiqlovchi hujjatlarni taqdim etish orqali kitobxon guvohnomasini olishi mumkin[13]. Kitoblarni uyda o‘qish uchun vaqtincha olishga ruxsat etiladi.

Manbalar

  1. ↑ [1][sayt ishlamaydi]
  2. ↑ [2][sayt ishlamaydi]
  3. ↑ [3][sayt ishlamaydi]
  4. ↑ „TURKMENISTAN: United Nations Depository Libraries - Dag Hammarskjöld Library“. 2016-yil 17-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 29-iyun.
  5. ↑ [https://www.medeniyet.gov.tm/tk/organization/10 ]
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 Richardson, John V. (June 2006). "The Library and Information Economy in Turkmenistan" (en). IFLA Journal 32 (2): 131–139. doi:10.1177/0340035206066410. ISSN 0340-0352. http://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0340035206066410. 
  7. ↑ [https://dovletkitaphana.gov.tm/en/about-us ][sayt ishlamaydi]
  8. ↑ 8,0 8,1 Dzhigo, Alexander; Teplitskaya, Alexandra (2007-12-31). "National Bibliographies of the Post-Soviet Central Asian States". Slavic & East European Information Resources 8 (4): 3–17. doi:10.1300/J167v08n04_02. ISSN 1522-8886. https://doi.org/10.1300/J167v08n04_02. 
  9. ↑ 9,0 9,1 Spencer, Erika Hope (2010-03-25). "Book Chambers in Central Asia". Slavic & East European Information Resources 11 (1): 35–40. doi:10.1080/15228881003635239. ISSN 1522-8886. https://doi.org/10.1080/15228881003635239. 
  10. ↑ 10,0 10,1 Richardson, John V. (October 2013). "The information economy of Turkmenistan: A seven-year update" (en). IFLA Journal 39 (3): 243–250. doi:10.1177/0340035213498836. ISSN 0340-0352. http://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0340035213498836. 
  11. ↑ [https://dovletkitaphana.gov.tm/en/about-us ][sayt ishlamaydi]
  12. ↑ [https://dovletkitaphana.gov.tm/en/about-us ][sayt ishlamaydi]
  13. ↑ [https://dovletkitaphana.gov.tm/ ]

Havolalar


37°56′11″N 58°22′43″E / 37.93639°N 58.37861°E / 37.93639; 58.37861 

"https://ziyosfera.uz/index.php?title=Turkmaniston_davlat_kutubxonasi&oldid=832516" dan olindi