Turbék

Turbék aholi manzilini tasvirlovchi XVII asr xaritasi.

Turbék – XVI–XVII asrlarda Usmoniylar tomonidan barpo etilgan aholi manzili, Vengriyaning Szigetvár shahri yonida joylashgan edi. Bugungi kunda ushbu aholi manziligiga qarashli boʻlgan hududlar Szigetvár shahriga qaraydi. Arxeologik tadqiqotlarga koʻra, Turbék Sulton Sulaymon I Szigetvár qamali chogʻida vafot etgan aynan oʻsha joy hisoblanadi. Sulaymonning jasadi qisqa muddat saqlanib, uning yuragi hamda ichki aʼzolari dafn etilgan deb hisoblanuvchi joyda sulton uchun maqbara (türbe) qurilgan. Keyinchalik maqbara atrofida masjid, darvishlar xonaqohi va harbiy kazarma qad koʻtardi va bu joy musulmonlar ziyoratgohiga aylandi. Biroq 1680-yillarda Gabsburg qoʻshinlari Turbék aholi manzilini Usmoniylardan qolgan barcha izlarni yoʻqotish maqsadida butunlay vayron qildi, natijada balandligi 15 dyumdan (taxminan 40 sm) ortmagan tosh poydevorlarigina qoldi.

Arxeologik qazilma

2015-yilda Vengriyaning janubida joylashgan Szigetvár shahrida Gyula Kereszturiga tegishli boʻlgan uzumzor hududida oʻtkazilgan yerosti radari yordamidagi geofizik tekshiruvlar natijasida yer ostidan 5 ta inshootning poydevorlari aniqlangan. 1664-yilda venger harbiy qoʻmondoni Pál Esterházy tomonidan chizilgan eskizda aholi manzilining joylashuvi tasvirlangan boʻlib, ushbu chizma yordamida geograflar geologik tekshiruv natijalarini solishtirib, ularning topilmalari chizmada koʻrsatilgan „maqbara atrofida qurilgan masjid, islomiy darvishlar xonaqohi va harbiy kazarma“ bilan deyarli mos kelishini aniqlashgan. 2016-yilda hududda qazish ishlari boshlangan va qazishma davomida „Usmoniylar imperiyasining eng yirik quruvchisi va zabardast harbiy sarkardasi“ Sulaymon I maqbara majmuasining, jumladan, xonaqoh va harbiy kazarmaning poydevorlari topib ochilgan.