Surhon: Versiyalar orasidagi farq
Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi | Oʻzbek imlo, tinish belgilari, ichki havolalar va turkumlar tuzatildi |
2026-yil 21-noyabr, 07:20 dagi (joriy) koʻrinishi
| Shaharcha | |
| 39°17′56″N 65°42′14″E / 39.29889°N 65.70389°E | |
| Mamlakat | Oʻzbekiston |
| viloyat | Qashqadaryo viloyati |
| tuman | Koson tumani |
| Qachondan beri shaharcha | 2009 |
| Vaqt mintaqasi | UTC+5 |
| Pochta indeks(lar)i | 180817[1] |
|
| |
Surxon (ruscha: Сурхан) — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda Surxon qishlogʻiga shaharcha maqomi berilgan[2].
Tarixi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Shaharchaning tashkil etilishi 1982-va 1984-yillarga borib taqaladi. 1982-yillarda ushbu (choʻl) hududni oʻzlashtirish uchun Surxondaryo viloyatidan va koson tumani poʻloti shaharchalaridan koʻplab ilmli odamlari kela boshlagan. Jumladan yetakchi Agronom- Dilmurod Qulmurodov va koʻplab soha vakillari kela boshlaydilar.shaharcha 5 yildan 10 yilgacha yirik qurilish ishlaridan keyin toʻliq holatda ishga tushib aholilar koʻchishlari ham ancha ortib bordi.hozirda ushbu hudud faqat paxta va gʻalla yetishtirishga moʻljallangan hudud emas,balki bu hududda xususiy tadbirkorlik ham anchagina rivojlanib bormoqda.hozirda surxon shaharchasi aholisi Respublikada birinchilardan emas balki birinchi oʻrinni egallab kelmoqda aynan paxta hosili plani boʻyicha. Chunki oʻzbekiston Respublikasida paxta topshirish boʻyicha eng yirik paxta yetishtiruvchi viloyat Qashqadaryo,eng yirik tuman Koson va eng yirik shaharcha hozircha Surxon boʻlib qolmoqda.hudud asosan (qariyib 70%) Arablardan tashkil topgan boʻlib shuningdek oʻzbek va koʻplab xalqlar istiqomad qilib kelmoqda.
„Surxon“ soʻzi aslida "surx" va "ob" soʻzlarining birikishidan hosil boʻlgan boʻlsa ham, keyinchalik talaffuzi oʻzgarib ketgan. Surx va ob soʻzlari suvi tarkibida qizil tuproq boʻlganligini anglatadi. Shu tufayli ham, aholi yangi oʻzlashtirilgan hududni Surxob deb atashgan, yaʼni qizil suvli daryo maʼnosida[3].
Iqlimi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Surxon shaharchasining iqlimi keskin kontinental. Iyulning oʻrtacha harorati 35-40° ni, yanvarniki esa 0 dan 1° gachani tashkil etadi. Shaharchada vegetatsiya davri 210—240 kunga teng.
Yogʻin miqdori
[tahrir | manbasini tahrirlash]Oʻrtacha yillik yogʻin miqdori 190-200 mm ni tashkil etib, yogʻinning asosiy qismi asosan, bahor va qish oylarida tushadi. Orografik toʻsiqlar yoʻqligi sababli ham sovuq havo oqimlari, asosan, qish oylarida shimoli-sharq tomondan kirib kela oladi.
Sanoati
[tahrir | manbasini tahrirlash]Shaharcha sanoatining asosiy qismini fermer xoʻjaliklari taʼminlaydi. Ularda asosan gʻalla va paxta oʻsimliklari yetishtiriladi. 2019-yilda Koson tumani shaharcha hisobiga eng birinchi boʻlib gʻalla hosilini topshirgan edi[4].surxon hududi boʻyicha esa oxirgi 7 yildan buyon fermer xoʻjaliklari ichida "surxon uosh avlodi" f/x yetakchilik qilib kelmoqda.shuningdek surxon hududida 10 dan ortiq kichik savdo doʻkonlari va bitta yirik "surxon Supermarketi" ham faoliyat yuritib keladi.xar hafta seshanba kuni hududda bozor uchun ajratilgan qismida bozor boʻlib oʻtadi va u yerda 100 ga yaqin sotuvchilar savdo qilish uchun yigʻilishadi. Surxon shaharchasida 1 ta oilaviy poliklinika, 2 ta maktab (1 ta 5-sinifgacha 1 ta 11-sinifgacha) hamda tez tibbiy yordam punktlari mavjud.
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ „Qashqadaryo pochta indekslari“. golden pages. Qaraldi: 08-2023.
- ↑ POSTANOVLYeNIYe KABINYeTA MINISTROV RYeSPUBLIKI UZBYeKISTAN 13.03.2009 g. N 68 O DOPOLNITYeLNIX MYeRAX PO SOVYeRShYeNSTVOVANIYu ADMINISTRATIVNO-TYeRRITORIALNOGO USTROYSTVA NASYeLYeNNIX PUNKTOV RYeSPUBLIKI UZBYeKISTAN
- ↑ To'ra Nafasov. Qashqadaryo qishloqnomasi. Toshkent: Muharrir nashriyoti, 2009-yil — 235-bet. ISBN 978-9943-354-60-9.
- ↑ „Koson tumani g‘alla rejasini birinchilardan bo‘lib bajardi – foto“. kun.uz (17-06-2019). Qaraldi: 08-2023.
| Oʻzbekiston geografiyasi haqidagi uşbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. |
| Qashqadaryo viloyatiga oid uşbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. |