Sulaymon ibn Xolid
| Sulaymon ibn Xolid | |
|---|---|
| Tavalludi | tax. 612 |
| Vafoti | tax. 642 (yoshi 29–30) |
| Fuqaroligi | Roshidun xalifaligi |
| Aloqa |
Xolid ibn Valid (otasi) Kabsha binti Havza ibn Abu Amr (onasi) Abdurrahmon ibn Xolid ibn al-Valid (akasi/ukasi) Muhojir ibn Xolid (akasi/ukasi) |
Sulaymon ibn Xolid ibn al-Volid al-Maxzumiy al-Qurashiy (tax. milodiy 612 — 642) Quraysh qabilasining Banu Maxzum urugʻiga mansub boʻlgan. Mashhur musulmonlar sarkardasi Xolid ibn Validning toʻngʻich oʻgʻli. Ilk islomiy fathlarda ishtirok etgan jangchi, Umar ibn al-Xattob xalifaligi davrida Shom va Misrdagi yurishlarda qatnashgan. Misrning fath etilishi chogʻida halok boʻlgan kishilardan biri sifatida tilga olinadi[1].
Oilasi
Otasi Xolid ibn al-Volid Sayfulloh (Allohning qilichi) nomi bilan tanilgan mashhur harbiy strateg boʻlgan. Onasi Kabsha binti Havza ibn Abu Amr esa Banu Uzro qabilasidan edi[2].
Tarixchi Ibn Hijar al-Asqaloniyning soʻzlariga koʻra, Sulaymon Xolidning farzandlari ichida eng kattasi boʻlgan va otasi uni oʻz ismi bilan atagan. U „kichik sahobalar“ (shabab al-sahabah) qatoriga, yaʼni islom paygʻambari Muhammad bilan bolalik yoki oʻsmirlik chogʻida uchrashganlar sirasiga kiritiladi[3].
Aka-ukalari
Ukasi Muhojir ibn Xolid Shom fathlarida jang qilgan. Keyinchalik Alini Tuya va Siffin jangida qoʻllab-quvvatlagan va u yerda halok boʻlgan[4]. Yana bir ukasi Abdurahmon ibn Xolid ibn al-Volid Muoviya I davrida Himsning yuqori martabali qoʻmondoni va hokimi boʻlib xizmat qilgan[5]. Ukasi Abdulloh al-Akbar ibn Xolid esa Iroqning fath etilishida qatnashgan va hijriy 12-yilda (milodiy 633) oʻldirilgan[6][7]. Abdulloh al-Asgʻar ibn Xolid uning eng kichik ukasi boʻlgan[8]. Abdulloh al-Asgʻardan tashqari Sulaymonning barcha ukalari yoshligida paygʻambar Muhammadni koʻrgan deb qayd etilgan[9].
Harbiy faoliyati va vafoti
Sulaymon xalifalikning Iroq va Shomga kengayishi jarayonida jangchi sifatida otasi va ukalari bilan yelkama-yelka xizmat qilgan. Misr yurishi davomida Vardonning fath etilishida u Vizantiya qoʻshinlari tomonidan qurshab olingan. Tarixiy rivoyatlarda shiddatli jang tasvirlari keltirilib, uning oʻng qoʻli kesib tashlangani, chap qoʻli bilan jangni davom ettirgani, ikkinchi qoʻli ham kesib tashlanguncha kurashgani aytiladi. Oxir-oqibat, koʻkragiga nayza sanchilib halok boʻlgan. Shoir Amr ibn Yosir uning sharafiga baytlar bitgan[1].
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 Waqudi — Conquests of Syria, vol. 1, p. 49. (Wayback Machine saytida 4 January 2020 sanasida arxivlangan)
- ↑ Ibn Asakir — History of Damascus — vol. 33 — p. 463 (Wayback Machine saytida 9 March 2020 sanasida arxivlangan)
- ↑ al-Isabah — Ibn Hajar — vol. 3 — p. 201 (Wayback Machine saytida 4 January 2020 sanasida arxivlangan)
- ↑ Asad al-Ghaba — Ibn al-Athir — vol. 4 — p. 423 (Wayback Machine saytida 17 December 2019 sanasida arxivlangan)
- ↑ al-Isabah — Ibn Hajar — vol. 5 — p. 27 (Wayback Machine saytida 17 December 2019 sanasida arxivlangan)
- ↑ Nasab Quraysh — Al-Zubayr ibn Bakkar — p. 327 (Wayback Machine saytida 4 January 2020 sanasida arxivlangan)
- ↑ Ibn Hazm — Jamharat Ansab al-Arab — p. 147 (Wayback Machine saytida 8 March 2020 sanasida arxivlangan)
- ↑ Khalid and Umar — Critical Study in Islamic Sources — Klaus Klair — p. 182 (Wayback Machine saytida 9 March 2020 sanasida arxivlangan)
- ↑ Ibn Abd al-Barr — Al-Istiyab — vol. 4 — p. 1454 (Wayback Machine saytida 5 January 2020 sanasida arxivlangan)