Sidi Bel Abbos zaviyasi
| Masjid | |
Sidi Bel Abbos zaviyasi
زاوية سيدي بلعباس | |
 | |
| Mamlakat |  Marokash
|
| Shahar | Marokash |
| Koordinatalar | 31°38′20.1″N 7°59′27.9″W / 31.638917°N 7.991083°W |
| Yoʻnalishi | sunniy |
| Masjid turi | Jomeʼ-Masjid |
| Meʼmoriy uslub | Marokash meʼmorchiligi |
| Asosiy sana: tax. 1605-yil (asosiy bino qurilishi)
1720-yil (qayta qurish ishlari) 1756-yil (qayta qurish ishlari, madrasa qurilishi) 1870-yil (favvora qurilishi) | |
| Minoralar soni | 1 ta |
| Minoralar soni | 1 ta |
| Holati | amaldagi |
| Tarovih | 
|
| Saharlik va iftorlik |
|
Sidi Bel Abbos zaviyasi (arabcha: زاوية سيدي بلعباس)[a] — Marokashning Marokash shahrida joylashgan zaviya (islomiy soʻfiylik diniy majmuasi)dir. Majmua 1204-yilda vafot etgan soʻfiy ustoz Abu al-Abbos as-Sabtiy (yoki Sidi Bel Abbos) maqbarasi atrofida shakllangan. U Marokashning yetti avliyosi ichida eng ulugʻlangan shaxs boʻlib, odatda shahar „homiy avliyosi“ deb hisoblanadi[2][4][5]:107.
Zaviyaning meʼmorchiligi qisman Saʼdiylar davrining oxiriga (XVII asr boshlariga) taalluqli boʻlsa-da, u Alaviylar davrida XVII asr oxiridan XIX asrgacha bir necha bor oʻzgartirilgan va qayta tiklangan. Majmua turli vazifalarni bajaruvchi koʻplab binolardan iborat boʻlib, ular ikki hovli yoki maydon atrofida joylashgan. Eng muhim qismlariga avliyo maqbarasi va masjid, shuningdek madrasa, boshpana/xospis hamda boshqa inshootlar kiradi.
Tarixi
Abu al-Abbos as-Sabtiy (toʻliq ismi: Sidi Ahmad ibn Jaʼfar al-Xazrajiy Abu al-Abbos as-Sabtiy[4](p272)[6]) 1129 yoki 1130-yilda Seuta shahrida tugʻilgan. U Abu Abdulloh al-Faxxor qoʻlida tahsil olgan, al-Faxxor esa oʻz navbatida Qadi Ayyad (Marokash shahrida dafn etilgan yetti avliyodan yana biri)ning shogirdi boʻlgan[7].
1146-yilda u Almohadlar tomonidan shahar qamal qilinayotgan paytda Marokashga koʻchib kelgan va shahar egallangach shu yerda yashab qolgan. U asosan Jbel Gilliz (yoki Gueliz) tepaligida istiqomat qilgan[6][8]. Bu davrda u Almohadlar hokimiyati tomonidan ham maʼlum darajada moddiy qoʻllab-quvvatlangan[6].
Abu al-Abbosning taʼlimoti nisbatan sodda boʻlib, unda xayriya (zakot va sadaqa)ga katta ahamiyat berilgan hamda boylarni kambagʻallarga yordam berishga undagan[6][4](pp272–274)[8]. U oʻzining saxiyligi bilan ajralib turgan va aynan shu sababli katta mashhurlikka erishgan[6].
1204-yilda vafot etgach, u Bab Tagʻzout yaqinidagi (oʻsha davrda shaharning shimoliy darvozasi) sobiq Sidi Marvon qabristonida nomi yozilmagan qabrga dafn etilgan[4](pp272–274). Vaqt oʻtishi bilan u moʻjizalar koʻrsatgan shaxs sifatida shuhrat qozondi va Marokashning eng muhim homiy avliyosiga, ayniqsa savdo-sotiqning homiy avliyosiga aylangan[4](pp272–274)[6].
Shuningdek, uning barakasi kasalliklarni davolashga, ayniqsa koʻzi ojizlarga yordam berishga qodir deb ishonilgan. Bu eʼtiqod hozirgi kungacha maʼlum darajada saqlanib qolgan[4](pp272–274).
Yana qarang
Manbalar
- ↑ <>DK Eyewitness Travel Guide: Morocco (en). Penguin, 2012 — 226-bet. ISBN 978-0-7566-9570-5.
- ↑ 2,0 2,1 de Cenival, P. (1991). "Marrākus̲h̲". in Bosworth, C. E.. Encyclopaedia of Islam. Volume VI: Mahk–Mid (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 591 b. ISBN 978-90-04-08112-3. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=Marr%C4%81kus%CC%B2h%CC%B2&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search.
- ↑ „Marrakesh“, The Grove Encyclopedia of Islamic Art and Architecture (en). Oxford University Press, 2009 — 466-bet. ISBN 9780195309911.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Deverdun, Gaston. Marrakech: Des origines à 1912 (fr). Rabat: Éditions Techniques Nord-Africaines, 1959.
- ↑ Wilbaux, Quentin. La médina de Marrakech: Formation des espaces urbains d'une ancienne capitale du Maroc (fr). Paris: L'Harmattan, 2001. ISBN 2747523888.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 Hanif, N.. Biographical Encyclopaedia of Sufis: Africa and Europe. Sarup & Sons, 2002 — 143–145-bet.
- ↑ Bencheneb, H. (1995). "al-Sabtī". in Bearman, P.; Bianquis, Th.; Bosworth, C.E. et al.. Encyclopaedia of Islam. VIII (2nd nashri). Leiden, Netherlands: E. J. BRILL. 691 b. ISBN 9004098348. https://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/al-sabti-SIM_6385.
- ↑ 8,0 8,1 Salmon, Xavier. Marrakech: Splendeurs saadiennes: 1550-1650 (fr). Paris: LienArt, 2016 — 110–117-bet. ISBN 9782359061826.
Havolalar
Vikiomborda „Sidi Bel Abbos zaviyasi“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.
 | Masjid haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berishingiz mumkin. |
Manba xatosi: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found