Shuhrat Bobojonov
| Shuhrat Bobojonov | |
|---|---|
 | |
| Tavalludi |
1963-yil 24-iyul |
| Fuqaroligi | AQSh |
| Kasbi | |
| Partiyasi | Erk demokratik partiyasi |
| Mukofotlari |
|
| Veb-sayti | http://http://boboart.net/ |
.svg){kind=small}
Shuhrat Bobojonov (oʻzbekcha: Шуҳрат Бобожон; Shuhrat Babadjanov, BABA, BOBO, BOBO) – oʻzbek/sovet rassomi, jurnalist va siyosatchi.
Biografiyasi
Shuhrat Bobojonov 1963-yil Xorazm (Oʻzbekiston SSR)da tugʻilgan. 1984-yilda Nizomiy nomidagi Toshkent davlat institutining badiiy grafika fakultetini tamomlagan. U yerda Chingiz Ahmarov, Malik Nabiyev, Yanis Salpinkidi, Isfandiyor Haydarov, Roʻzi Choriyev, Abdumoʻmin Boymatov, Shavkat Abdusalomov kabi rassomlardan saboq olgan.
Institutni tugatgach, Urganch rasm galereyasida bosh kurator boʻlib ishlab, zamonaviy sovet sanʼati kolleksiyasini yaratgan. 1986-yilda u Moskvadagi „Yoshlar namoyishi“ koʻrgazmasida „Yashirin tabassum“ rasmini namoyish etgan. Ushbu rasm 1987-yilda Tokioda (Yaponiya) sovet sanʼati koʻrgazmasida ham namoyish etilgan va Yaponiya Badiiy akademiyasining oltin medali bilan taqdirlangan. Aynan shu yilda u SSSR Rassomlar uyushmasiga qabul qilingan. U sobiq SSSR Rassomlar uyushmasiga qabul qilingan eng yosh oʻzbek rassomi boʻlgan.
1989-yildan „Birlik“ norasmiy xalq harakati Xorazm boʻlimi hamraisi sifatida faol siyosiy faoliyatini boshlagan.
1991-yilgi prezidentlik saylovlarida u amaldagi prezident Karimovning siyosiy raqibi Muhammad Solihning saylovoldi shtabiga rahbarlik qilgan. Xorazm viloyatidagi saylovlarda Muhammad Solih gʻalaba qozongani aytiladi.
1993-yilda u malika Donxofdan stipendiya oldi va Berlin, Saarbrukken, Erlangen shaharlarida koʻrgazmalar tashkil qildi. Oʻzining http://http (Wayback Machine saytida 2008-10-28 sanasida arxivlangan)://boboart.net/ (Wayback Machine saytida 2017-09-27 sanasida arxivlangan) shaxsiy veb-saytini yaratgan.
Televideniyeda oʻtgan besh yil
1994-yilda ukasi bilan birgalikda Urganch shahridagi ilk mustaqil telekanallardan birini „TV AKM“ tashkil qilgan. Uning akasi, taniqli oʻzbek jurnalisti, videobloger Qudrat Bobojonov telekompaniya bosh muharriri boʻlib ishlagan, u ham 1994-yilda yangi stansiya uchun vaqtinchalik uzatgich sotib olgan, 1995-yilda militsiya xodimlari stansiyaga bostirib kirganida uzatgich texnik jihatdan yaroqsiz holga kelib qolgan. Stansiya yopilgach, u bir muddat Ozodlik radiosi va BBC bilan hamkorlikda ishlagan. Keyinchalik, ukasi bilan birgalikda 2015-yilga kelib Eltuz.com mustaqil internet nashrini yaratdilar. Telekanal 1 million tomoshabinning potentsial auditoriyasiga ega va hozirgacha muvaffaqiyatli ishlab kelmoqda. 1999-yilgi parlament saylovlari oldidan telekanal siyosiy sabablarga koʻra yopilgan[1].
Taʼqib qilinishi
2001-yilda prokuratura Oʻzbekiston milliy xavfsizlik xizmati buyrugʻi bilan „Hujjatlarni qalbakilashtirish“ moddasi boʻyicha Shuhrat Bobojonov ustidan jinoiy ish qoʻzgʻatgan.
Shuhrat Bobojonov, Oʻzbekiston Rassomlar akademiyasidan chiqarib yuborilgan. Yigʻilishda Roʻzi Choriyev, Javlon Umarbekov, Vladimir Burmakin kabi ijodkorlar chetlatish uchun ovoz berishgan.
Qoraqalpogʻistonlik rassom Joʻlliboy Izintaev chetlatishga qarshi ovoz bergan.
Germaniyaga parvoz
2001-yilda Shuhrat Bobojonov Oʻzbekistonni tark etishga va Germaniyada siyosiy qochqinlik soʻrashga majbur boʻladi[2]. Siyosiy taʼqib qurboni boʻlgan yozuvchilarga beriladigan Hellman-Hammett mukofoti laureati Shuhrat Babajanov 2002-yildan hozirgi kungacha Ozodlik radiosi (Praga)da jurnalist boʻlib ishlab keladi[3].
Sanʼat asarlari
Shuhrat Bobojonov, „Ming bir kecha“ umumiy nomi ostida fantastik sharq realizmi janrida kartinalar yaratgan.
1988-yilda „Reclam“ kitob nashriyoti tomonidan GDRga taklif qilingan. Nashriyotda oʻzbek xalq ertaklari (nemischa: Der halbe kicherling) kitobi nashr etilgan boʻlib, uning rasmlari Shuhrat Babajonov tomonidan chizilgan.
Oʻsha yili Moskvadagi Rassomlar uyida „Nomaʼlum oʻzbek rangtasviri“ loyihasida ishtirok etib, uning „Mixail Gorbachev“ va „Raisa Gorbachyova“ nomli sodda badiiy kartinasi namoyish etilgan. 2000-yilda u ikki davlat – O‘zbekiston va Turkmaniston chegarasida joylashgan Qoraqum choʻlida shaxsiy koʻrgazmasini tashkil qiladi. Germaniyada „Luiza“ rassomlar uyi loyihasida ishtirok etib, „Samarqand“ instalyasiyasini yaratdi[4][4]. „Haus der Kulturen der Welt“ koʻrgazmasida ishtirok etib, u yerda „Non“ nomli ijofiy ishini namoyish qilgan. Surat Oʻzbekistonning Germaniyadagi elchisi Vladimir Norovning noroziligiga sabab boʻlgan.
2002-yilda Veymar shahrida (Germaniya) Markaziy Osiyo rassomlarining koʻrgazmasida qatnashgan. Mazkur koʻrgazmada rassom Shuhrat Babajonov „Sharq haqiqati“ nomli installyatsiyani namoyish etdi. Ijodiy ishda oddiy oʻzbek-musulmon uyi aks ettirilgan boʻlib, uy devorida Kalashnikov avtomati osilgan, stolda esa bir shisha Coca-Cola qoʻyilgan.
2004-yilda bu ijodiy ish Pragadagi Václava Spaly Galereyasida namoyish etilgan. 2010-yil Shuhrat Bobojonov Andijon shahridagi qoʻzgʻolon bostirilishining besh yilligiga bagʻishlangan „Andijon yomgʻiri“ qum kompozitsiyasini taqdim etgan. 2021-yil 1-noyabr kuni esa Toshkentdagi „Hamar“ badiiy galereyasida Shuhrat Bobojonov asarlarining koʻrgazmasi boʻlib oʻtgan[5]. Rassom bu koʻrgazmadan soʻng „Oʻzbekistondagi oʻzgarishlarni olqishlash kerak“ligini taʼkidlagan[6].
Asarlari:
- Ming bir kecha seriyasi
- Rasmlar „Der halbe kicherling“ (1988-yil)
- „Mixail Gorbachyov“ va „Raisa Gorbachyova“ sodda sanʼat (1988-yil)
- Qoraqum choʻlidagi koʻrgazma (2000-yil)
- „Samarqand“ montaji
- „Non“ rasmi
- „Sharq haqiqati“ montaji (2002-yil)
- Qum kompozitsiyasi „Andijon yomgʻiri“ (2010-yil)
Manbalar
- ↑ „ЦентрАзия“. 2018-yil 15-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 19-mart.
- ↑ „Uzbekistan: New Tactics Force Critic Of Government To Flee — Radio Free Europe / Radio Liberty © 2011“. 2009-yil 18-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 21-mart.
- ↑ „:-: kultur-multur.org :-:- — Sky and mountains melted together“. 2016-yil 5-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 3-fevral.
- ↑ 4,0 4,1 „Arte Luise Kunsthotel (Art Hotel in Berlin)“. 2010-yil 28-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 3-fevral.
- ↑ „"Гилам устидаги уруш". Тошкентда рассом Шуҳрат Бобожоновнинг кўргазмаси бўлиб ўтмоқда“ (2021-yil 11-noyabr). 2023-yil 4-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 4-fevral.
- ↑ „Шуҳрат Бобожон: Ўзбекистондаги ўзгаришларни олқишлаш керак“ (2021-yil 10-noyabr). 2023-yil 4-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 4-fevral.