Serial qotil
Qiyofa
Serial qotil (inglizcha: serial killer) — uchtadan koʻproq inson oʻldirgan shaxs.
Serial qotilliklarga quyidagilar kirmaydi:
- buyurtma qotilliklar
- taomilli qotilliklar
- harbiy harakatlar jarayonida sodir boʻlgan qotilliklar
- qimmatli narsalarga ega boʻlish maqsadida amalga oshirilgan qotilliklar
- ommaviy qotilliklar
- mafkuraviy ishonishga koʻra (terror, maktabdagi otishmalar)
Serial qotil termini birinchi martta 1976-yil Theodore Bundyni shaxsiyatini taʼriflashda ishlatilgan.
AQShda serial qotillarning koʻpchiligi (73 %) oq erkaklar boʻlgan boʻlib, aksariyat qismi past tabaqalardan chiqgan. [1]
Serial qotillar klassifikatsiyasi
Sababiga koʻra
- Hukmronlik ovchilari — oʻzidan kuchsiz, ojiz qurbonlarni tanlab, oʻzidagi kamchiliklarni shu yoʻl bilan toʻldirish. ( Bob Berdella, David Berkowitz).
- Gedonistlar — jinsiy ehtiyojlarini qondirish, zavq olish maqsadida oʻldiruvchi qotillar (Jeffrey Dahmer, John Wayne Gacy).
- «Vizionerlar» — ruhiy holati joyida boʻlmagan, asosan shizofreniklar. Misol - Kaliforniyada zilzilani oldini olish uchun unga eshitilgan "ovoz"ni aytganini qilib 13 kishini oʻldirgan paranoid-shizofrenik Garbert Mallin.
- «Missonerlar» — oʻzlarini qasoskor deb ataydigan, ommani fohisha, gomoseksual, yahudiy kabi "iflosliklar"dan tozalaydiganlar. (Joe Franklin, John Bodkin Adams)
Usuliga koʻra
- Uyushtirilgan (misol - Andrey Chikatilo)
- Uyushtirilmagan
Mashhur serial qotillar
- Theodore Robert Bundy
- Ed Gein
- Jeffrey Lionel Dahmer
- Jack the Ripper
- Albert Fish
- Andrey Romanovich Chikatilo
Havolalar
- Serial qotillar haqida ruscha sayt (Wayback Machine saytida 2007-10-17 sanasida arxivlangan)
- Serial qotillar haqida turkcha sayt (Wayback Machine saytida 2007-10-10 sanasida arxivlangan)