Sayyid Qosimiy

Sayyid Qosimiy
Sayyid Qosimiy
Shaxsiy maʼlumotlar
Dini	Islom
Tanilgan sohasi	shoir

Sayyid Qosimiy (arabcha: سيد قاسمي‎‎; XV asrda yashagan) oʻzbek shoiridir^[1].

Hayoti

Asarlaridan maʼlum boʻlishicha, Sayyid Qosimiy muhtojlikda kun kechirgan. Sharq klassiklari ijodini chuqur oʻrgangan. Shoirning bizgacha 4468 misradan iborat „Majmaʼ ulaxbor“ (1456—57), „Haqiqatnoma“ (1458—59), „Sadoqatnoma“, „Gulshani roz“ didaktik asarlari yetib kelgan. Ularda zamonasining ijtimoiy-siyosiy, axloqiy taʼlimiy masalalari aks etgan. „Majmaʼ ulaxbor“ dostoni Nizomiy va Haydar Xorazmiyning „Maxzan ulasror“iga nazira sifatida yozilib, Sulton Abdusaid Mirzo (hukmronligi: 1451—69)ga bagʻishlangan. Farididdin Attorning „Ilohiynoma“ siga javob tariqasida „Sadoqatnoma“ asarini yozgan. „Gulshani roz“ shahar hokimi Jamoliddin Sayyid Mazid haqida, unda Sayyid Mazid maʼrifatparvar, odil, xalqqa va ilm ahliga gʻamxoʻr kishi sifatida tasvirlangan. Asarda muallifning orzuumidlari bayon etilgan, uning yozishicha, inson oʻzidan soʻng ikki narsa — shirinsoʻzlik hamda toʻgʻrilik, poklik bilan qilingan ish qoldirishi kerak. Toki u oʻlgandan keyin kishilar yaxshi inson sifatida eslab yursinlar. Asarlari qoʻlyozmasi Hindistonning Rampur shahridagi „Rizo“ kutubxonasida (inv. № 753, 48, 85), fotonusxasi Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik institutida saqlanadi^[2].

Asarlari

“Majma’u-l-axbor”,
“Haqi-qatnoma”,
“Sadoqatnoma”,
“Gulshani roz”
Masnaviylar majmuasi, T., 1992.

Manbalar

↑ Hamidjon Xomidiy; Mahmud Hasaniy. Mashriqzamin hikmat boʻstoni. Toshkent: „Sharq“ nashriyotmatbaa konserni, 1997-yil — 251-bet. ISBN 978-9943-00-130-5.
↑ Fayl:National Encyclopedia of Uzbekistan logo.png „Sayyid Qosimiy“, Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (S-harfi). Toshkent: „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi“ Davlat ilmiy nashriyoti, 2000–2006-yillar.

Adabiyotlar

Qosimxonov B., Sayyid Qosimiyning adabiy-didaktik dostonlari, T., 1987.

Havolalar

Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan.

Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berishingiz mumkin.
Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak.

Bu maqolada boshqa til boʻlimlariga ishorat yoʻq.
Siz ularni topib va ushbu maqolaga qoʻshib, loyihaga yordam berishingiz mumkin.

[1] Hamidjon Xomidiy; Mahmud Hasaniy. Mashriqzamin hikmat boʻstoni. Toshkent: „Sharq“ nashriyotmatbaa konserni, 1997-yil — 251-bet. ISBN 978-9943-00-130-5.

[2] Fayl:National Encyclopedia of Uzbekistan logo.png „Sayyid Qosimiy“, Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (S-harfi). Toshkent: „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi“ Davlat ilmiy nashriyoti, 2000–2006-yillar.

[1]

[2]