Qoʻrchi (mahalla)

Qo'rchi — Qashqadaryo viloyati, Shahrisabz shahar yonidagi qishloq. Qo‘rchi — harbiy unvon bo‘lib, Mo‘g‘ul tilida “xo‘rchi” degan ma’noni bildiradi, ya’ni otuvchi, o‘q otuvchi. Chingizxon sulolasida o‘qchi bo‘lgan shaxslar xon bo‘lgach, qo‘rchi otryad tuzgan va unga shaxsiy soqchilik qilgan, o‘q va yoy bilan qurollangan otliq askarlar kirgan. Amir Temur davrida qo‘rchi ekilgan maydonlar qorovuli, Turkiyada o‘rmon qorovuli va garnizon xizmatidagi harbiy kishi sifatida xizmat qilgan. Turkistonda yuqori tabaqa kishilaridan tuzilgan otliq armiya, XVII–XVIII asrlarda O‘rta Osiyo, Kavkaz, Eron va Afg‘onistonda harbiy qismlar boshlig‘i, xonning ishonchli kishisi — qo‘rchiboshi bo‘lgan. Buxoro xonligida xonning tansoqchisi, XIX asrda o‘q-dori, qurol va harbiy aslahalar saqlanadigan omborlarni qo‘riqlash uchun sipohlardan tuzilgan maxsus harbiy otryad va xon hamda podshoh yonidagi qo‘riqchi otryad hisoblangan. Mashg‘ulot nomidan kishi laqabi yuzaga kelgan va u oykonimga o‘tgan.