Qalamtasvir

Jon Vanderpoel qalamtasvir asari (1857-1911-yil)

Qalamtasvir - tekis yuzaga qoʻlda chiziq va nursoya (oq-qora boʻyoq dogʻlari) yordamida ishlangan tasvir, grafika vositalarida qalam, pero va boshqalar yordamida chegara chiziq, (kontur chiziq) yoki qisqa va yuluq chiziq (shtrix)lar hamda boʻyoq dogʻlarida bir xil (axromatik) rangda bajariladi.

Tarix

Qalamtasvir- barcha tasviriy sanʼat turlarining asosi hisoblanadi. Qalamtasvir chizmalari XVII asrdan oldin maʼlum emas edi.Keyinchalik qalam bilan ishlash chizmalari zamonaviy konspektsizlar 18-19 asrlarda keng shakllangan. Hozirda zamonaviy rassomlar sanʼat asarlari va eskizlar uchun grafit qalamdan foydalanishda davom etadi. Rasm badiiy taʼlimning (asosan, naturadan chizish, oʻquv mashqi) asosini tashkil qiladi. Rasm texnologik jihatdan quruq va suyuq holdagi boʻyoq ashyolaridan foydalanib bajariladi. Eng qadimda quruq boʻyoq — koʻmirga aylangan yongan yogʻoch qoldiqlari boʻlgan. Uygʻonish davrida italyan qalami (qora boʻr) va sangina (qizil boʻr) ishlatila boshlangan, XVI asr oxiridan grafit, XVIII asrda bugungi kunda keng tarqalgan qalam amalda qoʻllanila boshlagan.

Rangli qalam

Rangli qalamlar bilan chizilgan rasmlar yanada realroq koʻrinishiga egadir. Rangli qalamlar yordamida koʻplab portretlarni yaratish mumkin. Rangli qalam rassomlar va havaskorlarning sevimli mashgʻuloti.

Koʻmir qalam

Koʻmir qalamlari yogʻoch koʻylagi ichiga kiritilgan siqilgan koʻmirdan iborat.Koʻmirning koʻp xususiyatlarini saqlab qolish bilan birga grafit qalamlarga oʻxshaydi. Koʻpincha koʻmir qalam bilan nozik va aniq detallar uchun foydalaniladi.

Adabiyotlar

• Day, Walton. The History of a Lead Pencil (en). J. Dixon Crucible Company, 1894. 
• MOORE, D.T. (1998-06-01). „The pencil landscape drawings made by Ferdinand Bauer in Norfolk Island, from August 1804 to February 1805 in The Natural History Museum, London“. Archives of Natural History. 25-jild, № 2. 213–220-bet. doi:10.3366/anh.1998.25.2.213. ISSN 0260-9541.