Kontent qismiga oʻtish

Posho Yigit bey

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Shaxsiy maʼlumotlari
Vafoti tax. 1413
Munosabatlari Isʼhoq Bey Hranić va Turahan Bey (oʻgʻli)
Dafn etilgan joyi Meddah masjidi, Skopye
Xizmat yillari tax. 1390 —  1413
Janglari Kosovo jangi, Skopyening qoʻlga olinishi

Posho Yigit bey yoki Saruhanli posho Yigit bey[1] (Pašait-beg (sh), shuningdek, Pasaythus yoki Basaitus; 1413-yilda vafot etgan) – XIV asr oxiri va XV asr boshlarida yashagan usmoniy turk davlat arbobi, harbiy sarkarda.

Hayoti

Posho Yigit bey Manisa shahrida tugʻilgan boʻlib, kelib chiqishi Yörük qabilasidan edi[2][3]. Yigit bey Üsküp sanjagining ikkinchi hukmdori Isʼhoq Bey Hranićning murabbiysi[4] hamda Usmoniylar imperiyasi generali, Fessaliya fathchisi va chegara noibi Turahan Beyning[5] otasi boʻlgan. Usmoniylar sultoni Posho Yigit bey va Is’hoq beyga qilgan xizmatlari uchun katta yer mulklar hadya qilgan[6].

U Skopyeda vafot etgan va mashhur Meddah masjidi hovlisida dafn etilgan[7]. Masjid va türbe Ikkinchi jahon urushi davrida vayron qilingan[8].

Harbiy faoliyati

Posho Yigit bey 1389-yildagi Kosovo jangida Usmoniy qoʻmondonlaridan biri boʻlgan[9]. 1390-yilda Usmoniy turklar Makedoniyaning ayrim hududlarini (hozirgi Shimoliy Yunoniston) Saruhandan koʻchirilgan koʻchmanchi Yörüklar bilan toʻldirgan. Posho Yigit bey ham saruhanlik Yörüklar urugʻidan boʻlgani sababli shu chegara hududiga joylashgan va oʻz qabiladoshlariga boshliq etib tayinlangan[10]. 1392-yilda Posho Yigit bey qoʻshini bilan Skopyeni zabt etgan va shu sababdan sulton Boyazid I tomonidan „Skopye fathchisi“ unvoniga sazovor boʻlgan[5].

Posho Yigit bey Usmoniylar imperiyasining chegara viloyati Skopsko Krajishtening birinchi hokimi boʻlib, 1392-yildan 1413-yilgacha 21 yil davomida shu lavozimda xizmat qilgan[11]. 1390-yil bahorida Kosovo jangidan soʻng Sulton Boyazid uni Bosniya qirolligiga yurish qilish uchun yuborgan. U ikki marta yurish amalga oshirgan[12][13][14]. Posho Yigit bey jangda Đurađ II Balšićni asirga olgan va toʻlov evaziga uni ozod qilgan[15].

Manbalar

  1. ↑ Dominik Mandić. Sabrana djela Dr. O. Dominika Mandića: Bosna i Hercegovina: povjesno kritička istraživanja. Ziral, 1978 — 152-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „Saruhanli paša Jigit-beg“ 
  2. ↑ Malcolm, Noel. Rebels, Believers, Survivors Studies in the History of the Albanians. Oxford University Press, 2020 — 163-bet. ISBN 9780192599223. Qaraldi: 28) august 2021. „Turahan Bey, who died in c.1456, inherited large land-holdings in Thessaly from his father, Yiğit Bey, a prominent Yürük commander.“ 
  3. ↑ Apostolos Euangelou Vakalopoulos. Origins of the Greek nation: the Byzantine period, 1204-1461. Rutgers University Press, 1970 — 163-bet. ISBN 9780813506593. Qaraldi: 24) september 2013. „These were probably kin to the warlord Pasha Yigit Bey, father of Turahan Bey of Thessaly, and were probably also moved there from Saruhan.“ 
  4. ↑ Владимир Бабић. Историја народа Југославије. Просвета, 1960 — 48-bet. Qaraldi: 26) january 2013. 
  5. ↑ 5,0 5,1 Babinger (1987), p. 876
  6. ↑ Ljubiša Doklestić. Kroz historiju Makedonije: izabrani izvori. Školska knj, 1964 — 54-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „... paSa Jigit-beg i njegov nasljednik Ishak-beg, dobili velike zem- ljisne posjede.“ 
  7. ↑ ; Hazim ŠabanovićPutopisi: odlomci o jugoslovenskim zemljama. Sarajevo-Publishing, 1996 — 280-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „Paša Jigit-beg je umro u Skoplju i sahranjen je u posebnom turbetu u dvorištu Meddah-džamije.“ 
  8. ↑ MacHiel Kiel. Studies on the Ottoman Architecture of the Balkans. Variorum Publishing Group, 1990 — 136-bet. ISBN 978-0-86078-276-6. Qaraldi: 26) july 2013. „The mosque and turbe of the ancestor of the family, Pasha Yigit Bey, was destroyed during the Second World War.“ 
  9. ↑ ; Hazim ŠabanovićPutopisi: odlomci o jugoslovenskim zemljama. Sarajevo-Publishing, 1996 — 280-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „Paša Jigit- -beg, koji se prvi put pominje kao jedan između turskih komandanata u kosovskoj bici.“ 
  10. ↑ Halil İnalcık. The Ottoman Empire: Conquest, Organization and Economy. Variorum Reprints, 1978 — 119, 125-bet. ISBN 978-0-86078-032-8. Qaraldi: 24) september 2013. „Considering also the fact that « the Turkish emigrants from Anatolia who accompanied Evrenos Bey and Turahan Bey » (x), as well as the men led by the famous uc-beyi of Uskiip, Pasha-yigit Bey, who had been transferred to Uskiip at the“ 
  11. ↑ Öztuna, Yılmaz. Devletler ve hânedanlar: Türkiye : 1074 - 1990. Kültür Bakanlığı, 2005 — 802-bet. „Manisalı Paşa Yiğit Bey (ölm. Üsküb 1413), Üsküb fâtihi ve ilk s.b. 6.1.1392 - 1413 = 21, med. Üsküb.“ 
  12. ↑ Mustafa Spahić. Povijest Islama. Borac, 1996 — 564-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „Poslije kosovske bitke 1389. godine šalje Bajezid i jigit pašu sa vojskom na Bosnu.“ 
  13. ↑ Mehmed H. Handžić. Islamizacija Bosne i Hercegovine i porijeklo bosansko-hercegovačkih muslimana. Islamska dionička štamparija, 1940. Qaraldi: 26) july 2013. 
  14. ↑ ; Ivo Cecić; Jugoslavenski leksikografski zavod; Igor GostlEnciklopedija Jugoslavije. Jugoslavenski leksikografski zavod, 1955 — 420-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „Istovremeno je Pasa Jigit provalio u dva maha u Bosnu“ 
  15. ↑ ; Bogo GrafenauerHistorija naroda Jugoslavije. Skolska knjiga, 1953 — 492-bet. Qaraldi: 26) july 2013. „U jednom sukobu s Turcima Đurđa je zarobio skopski sandžak-beg Paša Jigit, a Radič Crnojević je tada zauzeo okolinu Kotora i proglasio se »gospodarem Zete, Budve i t. d.« Đurađ je uspio da se iskupi iz...“ 

Adabiyotlar


Yangi daraja Üsküb chegarasi Usmoniy hokimi
1392–1415
Keyingisi