Ogino Ginko
| Ogino Ginko | |
|---|---|
 | |
| Tavalludi |
Gin Ogino 4-aprel 1851-yil |
| Vafoti |
23-iyun 1913-yil (62 yoshda) Tokio, Yaponiya |
| Kasbi | Shifokor |
Ogino Ginko (yaponcha: 荻野 吟子, 1851-yil 4-aprel – 1913-yil 23-iyun) — Yaponiyada tibbiyotda ayollar orasida birinchi boʻlib G‘arb tibbiyoti yoʻnalishida faoliyat yuritgan litsenziyaga ega ayol shifokor edi.
Hayoti
Ogino Ginko Musashi viloyatining Tavarase hududida (hozirgi Kumagaya shahri, Saytama prefekturasi) tugʻilgan[1]. Uning oilasi hududdagi boshqaruv bilan bogʻliq mas’uliyatga ega boʻlgan hurmatli oilalardan biri edi. U ikki aka va besh opa-singil ichida eng kichigi edi[2].
U 1867-yilda 16 yoshida Kanichiro Inamura bilan majburiy nikoh asosida turmush qurdi. 1870-yilda esa eridan gonoreya (jinsiy yoʻl bilan yuqadigan infeksiya) yuqtirib olgani sabab ajrashdi. Bu holat uning hayotiga katta taʼsir koʻrsatdi, chunki oʻsha davr Yapon jamiyatida ajrashgan va bunday kasallikka chalingan ayollar salbiy baholangan.
Shu kasallik bilan erkak shifokorlarga murojaat qilish majburiyati uni qattiq uyaltirgan va natijada u oʻzi shifokor boʻlishga qaror qilgan.
1873-yilda u Tokioga koʻchib, boshlangʻich taʼlimini davom ettirdi va 1879-yilda yuqori natijalar bilan tamomladi. 1880-yilda Kojuin tibbiyot maktabiga kirib, ushbu muassasaning birinchi ayol talabasi boʻldi[2].
Keyinchalik u Tokio ayollar normal maktabiga (hozirgi Ochanomizu universiteti) oʻqishga kirdi. 1882-yilda uni tugatdi. 1885-yilda esa ruxsat berilgach, tibbiy imtihonni muvaffaqiyatli topshirib, Yaponiyada birinchi rasmiy ayol shifokor boʻldi.
Shundan soʻng u Yushimada oʻz klinikasini ochib, akusherlik va ginekologiya sohasida faoliyat yuritdi[2].
1890-yilda protestant ruhoniysi Yukiyoshi Shikata bilan turmush qurdi. 1894-yilda ular Hokkaydoga koʻchib oʻtishdi va u yerda tibbiy amaliyot olib bordi.
1906-yilda eri vafot etgach, u Tokioga qaytib, yana shifoxona faoliyatini davom ettirdi. U Meiji davrining eng muhim ilmiy ayollaridan biri hisoblanadi.
Gonoreya davri va Gʻarb tibbiyotiga oʻtish
Ogino hayotidagi burilish nuqtasi uning kasalligi bilan bogʻliq davr boʻldi. Dastlab u Xitoy an’anaviy tibbiyoti yordamida davolandi, keyinchalik esa G‘arb tibbiyoti orqali davolanishni davom ettirdi.
Gʻarb tibbiyotining asosiy afzalliklari sifatida u kuzatuv va ilmiy yondashuvni koʻrdi. Masalan, inson dissektsiyasi (inson tanasini ilmiy oʻrganish uchun yorish) Sharq tibbiyotida qabul qilinmagan edi.
Shu tajribalardan soʻng u ayollar uchun maxsus tibbiy yordam koʻrsatish zarurligini tushundi.
Erkak ustozlar yordami
Ogino ikki yil davomida kasalxonada davolanganidan soʻng shifokor boʻlishga qatʼiy qaror qildi. Meiji davrida ayollarning oliy taʼlim olishi cheklangan boʻlsa-da, baʼzi erkak ziyolilar ularni qoʻllab-quvvatlagan.
Uning ustozlari orasida Iwamoto Yoshiharu va Inoue kabi shaxslar boʻlib, ular ayollar taʼlimini qoʻllab-quvvatlagan[3].
Ogino muvaffaqiyatidan soʻng boshqa ayollar ham shifokorlik yoʻliga kirishni boshladilar.
Vafoti
Ogino Ginko 1913-yil 23-iyunda ateroskleroz sababli Tokioda 62 yoshida vafot etdi. U Zoshigaya qabristonida dafn etilgan[4].
Yana qarang
- Okami Kei — 1889-yilda Pensilvaniya ayollar tibbiyot kollejini bitirgan yapon ayol shifokor
Manbalar
 |
Vikiomborda „Ogino Ginko“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |
- ↑ Hoffman, Michael. „Yaponiyaning birinchi ayol shifokori sa’y-harakatlari eslashga arziydi“. The Japan Times (2018-yil 25-avgust).
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Nieto, Mariana (2016). "Ginko Ogino biografik tahlili" (pt). Homo Projector 3 (2): 155–165. https://homoprojector.iipc.org/index.php/homoprojector/article/view/133.
- ↑ Patessio, Mara. Erta Meiji davrida ayollar va jamoat hayoti. University of Michigan Press, 2011 — 58–59-bet.
- ↑ „荻野吟子墓所“. 2026-yil 16-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 10-aprel.
Adabiyotlar
- Sievers, Sharon; Walthall, Anne (2000). "Meiji davrida ayollar". The American Historical Review.
- Watanabe, Jun'ichi. Beyond the blossoming fields, 2009.
- Malagón, Gustavo (2014). "Yangi yapon ayoli". Asiadémica.
- Tishma, Mariel (2021). Ogino Ginko hayoti.
- „Ogino Ginko profili“.