Misr oshxonasi

Misr oshxonasi parranda go‘shti, dukkakli o‘simliklar, sabzavotlar va mevalardan keng foydalanadi. Ushbu mahsulotlarning aksariyati Misrning serhosil Nil vodiysi va Delta hududlarida yetishtiriladi. Misr taomlariga misol sifatida guruch bilan to‘ldirilgan sabzavotlar va uzum barglari, humus, falafel, shauarma, kabob va koʻfteni keltirish mumkin. Shuningdek, boshqa mashhur taomlar qatoriga ful medames — ezilgan boqla; koshari — yasmiq va makaron asosida tayyorlanadigan taom; hamda moloxiya — jut barglaridan tayyorlanadigan sho‘rva kiradi. Mahalliy pita nonining bir turi eish baladi deb ataladi va u Misr oshxonasining asosiy oziq-ovqat mahsulotlaridan biridir. Misrda pishloq tayyorlash an’anasi Misrning Birinchi sulolasi davriga borib taqaladi. Hozirgi kunda esa eng mashhur pishloq turi Domiati hisoblanadi.

Misr oshxonasi asosan sabzavotlar va dukkakli o‘simliklarga tayanadi, biroq unda go‘shtli taomlar ham mavjud. Eng ko‘p iste’mol qilinadigan go‘sht turlari — quyon go‘shti va parranda go‘shti, jumladan yosh kaptar go‘shti, tovuq, o‘rdak, bedana va g‘oz go‘shtidir. Qo‘y va mol go‘shti ham Misr oshxonasida keng qo‘llanadi, ayniqsa panjara taomlari hamda turli xil dimlama va qaynatma ovqatlarda. Echki va tuya go‘shti ham iste’mol qilinadi, biroq ular mamlakat bo‘ylab unchalik keng tarqalmagan. Sakatat (ichki a’zolar) ham mashhur ko‘cha taomlaridan biri bo‘lib, ko‘pincha sendvichlar tarkibida taqdim etiladi. Baliq va dengiz mahsulotlari Misr bo‘ylab keng iste’mol qilinadi; ayniqsa Aleksandriya, Suvaysh va Port-Said kabi qirg‘oqbo‘yi hududlar dengiz mahsulotlari bilan mashhur. Mamlakatda eng ko‘p iste’mol qilinadigan baliq turlari — chuchuk suv baliqlari bo‘lgan tilapiya va kefal hisoblanadi.

Molokhiya — jut barglaridan tayyorlanadigan mashhur taom bo‘lib, odatda guruch va tovuq bilan birga tortiladi. Jut barglari qadimgi Misrda ham iste’mol qilingan, va bu taom retsepti XIV asrga oid Misr oshxona kitobi Kanz al-Fawa’idda ham uchraydi.

Misr oshxonasining muhim qismi vegetarian taomlardan iborat. Bu holat asosan mamlakatning qishloq xo‘jaligi sharoiti va dehqonlarning tarixiy ovqatlanish an’analari bilan bog‘liq. Nil daryosining serhosil qirg‘oqlari asosan ekin yetishtirish uchun foydalaniladi, chunki yaylov yerlari cheklangan. Chorvachilik esa yer, suv va yem-xashak kabi katta resurslarni talab qiladi. Bundan tashqari, xristianlarning ro‘za davridagi ovqatlanish an’analari ham muhim rol o‘ynaydi: ular yilning muayyan davrlarida deyarli to‘liq o‘simlik mahsulotlariga asoslangan parhezga amal qiladilar. Bu esa Misr oshxonasida o‘simlik mahsulotlariga asoslangan taomlarning keng tarqalishiga sabab bo‘lgan.

Qora choy Misrning milliy ichimligi hisoblanadi va Misr kafelarida yalpiz qo‘shilgan choy ham juda mashhur. Pivo esa mamlakatda eng ko‘p iste’mol qilinadigan spirtli ichimlik hisoblanadi. Misrda aholining asosiy dini Islom bo‘lib, dindor musulmonlar odatda spirtli ichimliklardan saqlanishadi, biroq bunday ichimliklar mamlakatda baribir mavjud. Karkade choyi ham misrliklar orasida juda mashhur an’anaviy ichimlik bo‘lib, u ko‘pincha sovutilgan holda iste’mol qilinadi.

Misrda mashhur shirinliklar qatoriga paxlava, basbusa, kunafa va katayef kiradi. Shirinliklar tayyorlashda keng qo‘llaniladigan asosiy mahsulotlar — xurmo, asal va bodomdir.