Kontent qismiga oʻtish

Marvon ibn Abu al-Janub

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Marvon ibn Abu al-Janub (arabcha: مروان إبن أبي الجنوب‎‎) – IX asrda Abbosiylar xalifaligining Bagʻdod shahrida yashagan shoir. Bahrayn va Yamoma hokimi boʻlib xizmat qilgan va Marvon al-Asgʻar (arabcha: مروان الأصغر‎‎) nomi bilan mashhur boʻlgan.

Faoliyati

Marvon al-Janub koʻzga koʻringan shoirlar oilasidan boʻlib, ular orasida eng mashhur kishilardan biri uning bobosi Marvon ibn Abu Hafsa (723–tax. 797/8) edi. Ularning ikkisi Abu Hafza Yazidning avlodlaridan sanaladi. Abu Hafsa Yazid soliq boshqarmasida faoliyat yuritgan, shuningdek, saroy tabibi boʻlgan boʻlishi ham mumkin. Abu Hafsa Marvon I tomonidan 656-yilda qullikdan ozod etilgach, al-Yamoma amirining qiziga uylangan[1][2].

Al-Janub xalifalar al-Maʼmun (h. 813–833), al-Mu’tasim (h. 833–842), al-Votiq (h. 842–847) va al-Mutavakkil (h. 847–861) uchun ularni madh etuvchi sheʼrlar yozgan. Ayniqsa, u al-Mutavakkilning siyosiy eʼtiborini qozonish maqsadida shialarga qarshi ruhdagi sheʼrlar bitgan[3][4]. Shuningdek, al-Mutavakkil oʻzining uch oʻgʻlini valiahd etib tayinlagan kunni madhiyaviy qasida bitgan holda nishonlagan[5]. Biroq oʻsha davr va undan keyingi davr adabiy tanqidchilari Marvon al-Janubning sheʼriyatini koʻpincha oʻrta darajadagi asarlar deb baholashgan. Uning asarlarining aksariyati hozirgacha saqlanib qolmagan[3][4].

Xalifa al-Mutavakkil al-Janubni Bahrayn va Yamomaga hokim qilib tayinlagan, ammo 861-yilda al-Mutavakkil oʻldirilib, toʻngʻich oʻgʻli al-Muntasir hokimiyat tepasiga kelgach, oʻz oʻrnini yoʻqotgan[6][7].

Manbalar

  1. ↑ "Encyclopaedia of Islam (12 vols.)" (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 1960–2005. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search. 
  2. ↑ Meisami, Julie Scott. Encyclopedia of Arabic Literature. Taylor & Francis, 1998. ISBN 0-415-18572-6. 
  3. ↑ 3,0 3,1 "Encyclopaedia of Islam (12 vols.)" (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 1960–2005. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search. 
  4. ↑ 4,0 4,1 Meisami, Julie Scott. Encyclopedia of Arabic Literature. Taylor & Francis, 1998. ISBN 0-415-18572-6. 
  5. ↑ Stetkevych. {{{editor}}}: „Early Islamic Poetry and Poetics — The Poetic Coterie of the Caliph Al-Mutawakkil (d. 247 H.): A Contribution to the Analysis of Authorities of Socio-Literary Legitimation“. Routledge (2001).
  6. ↑ "Encyclopaedia of Islam (12 vols.)" (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 1960–2005. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search. 
  7. ↑ Meisami, Julie Scott. Encyclopedia of Arabic Literature. Taylor & Francis, 1998. ISBN 0-415-18572-6. 

Adabiyotlar