Ljubica Marić
| Ljubica Marić | |
|---|---|
 Ljubica Marić 2009-yilgi Serbiya markasida tasvirlangan | |
| Tavalludi |
18-mart 1909-yil Kragujevac, Serbiya qirolligi |
| Vafoti |
17-sentyabr 2003-yil (94 yoshda) Belgrad, Serbiya va Chernogoriya |
| Kasbi | bastakor |
Ljubica Marić (1909-yil 18-martda tugʻilgan – 2003-yil 17-sentabrda vafot etgan) – yugoslaviyalik bastakor. Taniqli bastakor Josip Štolcer-Slavenskining shogirdi. Ljubica Marić oʻz ijodida Vizantiya pravoslav cherkovi musiqasidan ilhomlangan. Belgraddagi Musiqa fakultetida professor boʻlib ishlagan va Serbiya Fanlar va Sanʼat akademiyasi aʼzosi boʻlgan. Uning uslubi qadimiy ruhiy musiqiy anʼanalarni zamonaviy kompozitsion shakllar bilan birlashtirganligi bilan ajralib turadi va bu yondashuv uni Serbiya musiqasi tarixida oʻzgacha oʻrin egallashiga sabab boʻlgan[1].
Hayoti
Ljubica Marić 1909-yil 18-martda Serbiyaning Kragujevac shahrida dunyoga kelgan. Otasining ismi Pavle, onasi esa Katarina (qizlik familiyasi Đorđević) Serbiyaning Birinchi qoʻzgʻoloni rahbarlaridan biri Vojvoda Čolak-Anta Simeonovićning avlodi edi[2]. Ljubica Marić serb musiqasining rivojlanishi uchun ulkan ijodiy va intellektual yoʻlni bosib oʻtgan. 1929-yilda kompozitsiya boʻyicha diplom olgan birinchi serb ayoliga aylangan. Keyinchalik Pragadagi Davlat konservatoriyasida tahsilini davom ettirib, Jozef Suk rahbarligida aspiranturada oʻqigan. Talabalik yillaridayoq Amsterdam, Strasburg va Pragadagi festivallarda ishtirok etib, ijodi uchun eʼtirof va eʼtibor qozongan.
Ljubica Marić noyob isteʼdod egasi sifatida taʼriflangan. Uning musiqasi mashhur dirijyor Hermann Scherchen faol targʻib qilgan. Marićning asarlari eng nufuzli kamer ansambllar va orkestrlar tomonidan ijro etilgan. Shuningdek, Alois Hába unga Pragadagi Davlat konservatoriyasida chorak-ton musiqasi boʻlimida dotsentlik lavozimini taklif qilgan. Biroq Ikkinchi jahon urushi uning xalqaro musiqiy faoliyatiga jiddiy toʻsqinlik qilgan. Shundan soʻng, Marić umrining katta qismini Belgradda oʻtkazib, asosan, bastakorlik faoliyatiga chuqur shoʻngʻigan. U, shuningdek, tasviriy sanʼat bilan shugʻullangan, falsafiy poeziya yozgan, Belgrad musiqa akademiyasida professor boʻlib ishlagan va Serbiya fanlar va sanʼat akademiyasi aʼzoligiga saylangan.
Ljubica Marić oʻz ijodida oʻrta asr musiqasini XX asr avangard musiqasi tajribasi bilan sintezlab, falsafiy mazmundagi asarlar yaratgan. Uning musiqasi postmodernizm va minimalizm yoʻnalishlarining boshlab bergan va Arvo Pärt va John Tavener kabi bastakorlarning ijodiga zamin tayyorlagan kashshof sanʼatkor sifatida baholanadi.
Manbalar
- ↑ „Ljubica - first lady conductor with a toothpick“. Novosti (2015-yil 25-noyabr). Qaraldi: 2017-yil 23-oktyabr.
- ↑ „I walk for my freedom“ (sr). Politika Online (2010-yil 10-aprel).